An-Nisa النساء
Reduced to weakness المستضعفين
The section and its links
Guidance given, then detailed as law (2-3, then 4-6)
What was shown before: The law detailed here is laid down in 2 and 3. 2
به نام خدا، بیاندازه مهربان، مهربان. ای انسانها! نسبت به سرپرست خود محتاط باشید، که شما را از یک خویشتن آفرید، و از آن همسرش را آفرید، و از آن دو مردان و زنان بسیار پراکند.
بِسۡمِ ٱللَّهِ ٱلرَّحۡمَٰنِ ٱلرَّحِيمِ يَٰأَيُّهَا ٱلنَّاسُ ٱتَّقُواْ رَبَّكُمُ ٱلَّذِي خَلَقَكُمُۥ مِن نَّفۡسٖ وَٰحِدَةٖ وَخَلَقَ مِنۡهَا زَوۡجَهَا وَبَثَّ مِنۡهُمَا رِجَالٗا كَثِيرٗا وَنِسَآءٗۚ
و نسبت به خدا محتاط باشید، که به نام او از یکدیگر درخواست میکنید، و نسبت به پیوندهای زهدان،
وَٱتَّقُواْ ٱللَّهَ ٱلَّذِي تَسَّآءَلُونَ بِهِۦ وَٱلۡأَرۡحَامَۚ
زیرا خدا بر شما ناظر است.
إِنَّ ٱللَّهَ كَانَ عَلَيۡكُمُۥ رَقِيبٗا
و به یتیمان داراییهایشان را بدهید،
وَءَاتُواْ ٱلۡيَتَٰمَىٰ أَمۡوَٰلَهُمُۥۖ
و ناپاک را جایگزین نیکو نکنید،
وَلَا تَتَبَدَّلُواْ ٱلۡخَبِيثَ بِٱلطَّيِّبِۖ
و داراییهایشان را همراه با داراییهای خود نخورید،
وَلَا تَأۡكُلُواْ أَمۡوَٰلَهُمُۥ إِلَىٰ أَمۡوَٰلِكُمُۥۚ
زیرا این خطایی بزرگ است.
إِنَّهُۥ كَانَ حُوبٗا كَبِيرٗا
و اگر میترسید که نسبت به یتیمان برابری نورزید، پس با زنانی که بپسندند همسر شما شوند ازدواج کنید، دو، سه یا چهار؛
وَإِنۡ خِفۡتُمُۥ أَلَّا تُقۡسِطُواْ فِي ٱلۡيَتَٰمَىٰ فَٱنكِحُواْ مَا طَابَ لَكُمُۥ مِنَ ٱلنِّسَآءِ مَثۡنَىٰ وَثُلَٰثَ وَرُبَٰعَۖ
و اگر میترسید که دادگری نکنید، پس یک زن، یا کسانی که شما با سوگند به آنان بسته شدهاید.
فَإِنۡ خِفۡتُمُۥ أَلَّا تَعۡدِلُواْ فَوَٰحِدَةً أَوۡ مَا مَلَكَتۡ أَيۡمَٰنُكُمُۥۚ
این نزدیکتر است تا زیر بار خم نشوید.
ذَٰلِكَ أَدۡنَىٰ أَلَّا تَعُولُواْ
و مهریهٔ زنان را به آنان بدهید، بهعنوان بخششی از روی حق.
وَءَاتُواْ ٱلنِّسَآءَ صَدُقَٰتِهِنَّ نِحۡلَةٗۚ
سپس اگر خودشان به رضایت چیزی از آن را به شما واگذارند، آن را بخورید
فَإِن طِبۡنَ لَكُمُۥ عَن شَيۡءٖ مِّنۡهُۥ نَفۡسٗا فَكُلُوهُۥ
گوارا و سودمند.
هَنِيٓـٔٗا مَّرِيٓـٔٗا
و داراییهایتان را، که خدا آن را برای شما مایهٔ پابرجایی قرار داده است، به سبکمغزان ندهید؛
وَلَا تُؤۡتُواْ ٱلسُّفَهَا أَمۡوَٰلَكُمُ ٱلَّتِي جَعَلَ ٱللَّهُ لَكُمُۥ قِيَٰمٗا
بلکه آنان را از آن روزی دهید، پوشاکشان دهید، و به آنان سخنی شناختهشده بگویید.
وَٱرۡزُقُوهُمُۥ فِيهَا وَٱكۡسُوهُمُۥ وَقُولُواْ لَهُمُۥ قَوۡلٗا مَّعۡرُوفٗا
و یتیمان را بیازمایید تا به سن زناشویی برسند؛ پس اگر در آنان درستی داوری دیدید، داراییهایشان را به آنان واگذارید، و پیش از آنکه بزرگ شوند، آن را با اسراف و پیشدستی نخورید.
وَٱبۡتَلُواْ ٱلۡيَتَٰمَىٰ حَتَّىٰ إِذَا بَلَغُواْ ٱلنِّكَاحَ فَإِنۡ ءَانَسۡتُمُۥ مِنۡهُمُۥ رُشۡدٗا فَٱدۡفَعُواْ إِلَيۡهِمُۥ أَمۡوَٰلَهُمُۥۖ وَلَا تَأۡكُلُوهَا إِسۡرَافٗا وَبِدَارًا أَن يَكۡبَرُواْۚ
و هر که توانگر است، خودداری کند؛
وَمَن كَانَ غَنِيّٗا فَلۡيَسۡتَعۡفِفۡۖ
و هر که بینوا است، بهاندازهٔ شناختهشده از آن بخورد.
وَمَن كَانَ فَقِيرٗا فَلۡيَأۡكُلۡ بِٱلۡمَعۡرُوفِۚ
و چون داراییهایشان را به آنان واگذارید، بر آنان گواهانی بگیرید.
فَإِذَا دَفَعۡتُمُۥ إِلَيۡهِمُۥ أَمۡوَٰلَهُمُۥ فَأَشۡهِدُواْ عَلَيۡهِمُۥۚ
و خدا بهعنوان حسابگر بس است.
وَكَفَىٰ بِٱللَّهِ حَسِيبٗا
برای مردان سهمی است از آنچه پدر و مادر و نزدیکان بر جا میگذارند، و برای زنان سهمی است از آنچه پدر و مادر و نزدیکان بر جا میگذارند، کم باشد یا بسیار —
لِّلرِّجَالِ نَصِيبٞ مِّمَّا تَرَكَ ٱلۡوَٰلِدَانِ وَٱلۡأَقۡرَبُونَ وَلِلنِّسَآءِ نَصِيبٞ مِّمَّا تَرَكَ ٱلۡوَٰلِدَانِ وَٱلۡأَقۡرَبُونَ مِمَّا قَلَّ مِنۡهُۥ أَوۡ كَثُرَۚ
سهمی تعیینشده.
نَصِيبٗا مَّفۡرُوضٗا
و چون صاحبان پیوند نزدیک، یتیمان و تنگدستان در تقسیم حاضر باشند، از آن به آنان روزی دهید،
وَإِذَا حَضَرَ ٱلۡقِسۡمَةَ أُوْلُواْ ٱلۡقُرۡبَىٰ وَٱلۡيَتَٰمَىٰ وَٱلۡمَسَٰكِينُ فَٱرۡزُقُوهُمُۥ مِنۡهُۥ
و به آنان سخنی شناختهشده بگویید.
وَقُولُواْ لَهُمُۥ قَوۡلٗا مَّعۡرُوفٗا
و بیم داشته باشند کسانی که اگر پشت سر خود فرزندانی ناتوان بر جا میگذاشتند، برای آنان میترسیدند:
وَلۡيَخۡشَ ٱلَّذِينَ لَوۡ تَرَكُواْ مِنۡ خَلۡفِهِمُۥ ذُرِّيَّةٗ ضِعَٰفًا خَافُواْ عَلَيۡهِمُۥ
پس نسبت به خدا محتاط باشند و سخنی درست بگویند.
فَلۡيَتَّقُواْ ٱللَّهَ وَلۡيَقُولُواْ قَوۡلٗا سَدِيدًا
کسانی که داراییهای یتیمان را به ستم میخورند، در شکمهایشان جز آتش نمیخورند،
إِنَّ ٱلَّذِينَ يَأۡكُلُونَ أَمۡوَٰلَ ٱلۡيَتَٰمَىٰ ظُلۡمًا إِنَّمَا يَأۡكُلُونَ فِي بُطُونِهِمُۥ نَارٗاۖ
و در اخگرِ افروخته خواهند سوخت.
وَسَيَصۡلَوۡنَ سَعِيرٗا
خدا شما را دربارهٔ فرزندانتان سفارش میکند:
يُوصِيكُمُ ٱللَّهُ فِي أَوۡلَٰدِكُمُۥۖ
برای نر، همارزِ سهم دو ماده.
لِلذَّكَرِ مِثۡلُ حَظِّ ٱلۡأُنثَيَيۡنِۚ
اما اگر بیش از دو زن باشند، دو سوم آنچه بر جا مانده است از آنِ آنان است؛
فَإِن كُنَّ نِسَآءٗ فَوۡقَ ٱثۡنَتَيۡنِ فَلَهُنَّ ثُلُثَا مَا تَرَكَۖ
و اگر یگانه باشد، نیمی از آنِ او است.
وَإِن كَانَتۡ وَٰحِدَةٗ فَلَهَا ٱلنِّصۡفُۚ
و برای پدر و مادرش، برای هریک از آن دو، یکششم از آنچه بر جا میگذارد، اگر فرزندی داشته باشد؛
وَلِأَبَوَيۡهِۦ لِكُلِّ وَٰحِدٖ مِّنۡهُمَا ٱلسُّدُسُ مِمَّا تَرَكَ إِن كَانَ لَهُۥ وَلَدٞۚ
اما اگر فرزندی نداشته باشد و پدر و مادرش از او ارث ببرند، برای مادرش یکسوم است.
فَإِن لَّمۡ يَكُن لَّهُۥ وَلَدٞ وَوَرِثَهُۥ أَبَوَاهُۥ فَلِأُمِّهِ ٱلثُّلُثُۚ
اگر برادران و خواهرانی داشته باشد، برای مادرش یکششم است،
فَإِن كَانَ لَهُۥ إِخۡوَةٞ فَلِأُمِّهِ ٱلسُّدُسُۚ
پس از وصیتی که کرده باشد، یا بدهیای.
مِنۢ بَعۡدِ وَصِيَّةٖ يُوصَىٰ بِهَا أَوۡ دَيۡنٍۗ
پدران و پسران شما — شما نمیدانید کدامیک از آنان از نظر سود به شما نزدیکترند:
ءَابَآؤُكُمُۥ وَأَبۡنَآؤُكُمُۥ لَا تَدۡرُونَ أَيُّهُمُۥ أَقۡرَبُ لَكُمُۥ نَفۡعٗاۚ
این الزامی است از جانب خدا،
فَرِيضَةٗ مِّنَ ٱللَّهِۗ
زیرا خدا همهچیزدان و فرزانه است.
إِنَّ ٱللَّهَ كَانَ عَلِيمًا حَكِيمٗا
و برای شما نیمی است از آنچه همسرانتان بر جا میگذارند، اگر فرزندی نداشته باشند؛
۞ وَلَكُمُۥ نِصۡفُ مَا تَرَكَ أَزۡوَٰجُكُمُۥ إِن لَّمۡ يَكُن لَّهُنَّ وَلَدٞۚ
اما اگر فرزندی داشته باشند، برای شما یکچهارم است از آنچه بر جا میگذارند، پس از وصیتی که کرده باشند، یا بدهیای.
فَإِن كَانَ لَهُنَّ وَلَدٞ فَلَكُمُ ٱلرُّبُعُ مِمَّا تَرَكۡنَۚ مِنۢ بَعۡدِ وَصِيَّةٖ يُوصِينَ بِهَا أَوۡ دَيۡنٖۚ
و برای آنان یکچهارم است از آنچه بر جا میگذارید، اگر فرزندی نداشته باشید؛
وَلَهُنَّ ٱلرُّبُعُ مِمَّا تَرَكۡتُمُۥ إِن لَّمۡ يَكُن لَّكُمُۥ وَلَدٞۚ
اما اگر فرزندی داشته باشید، برای آنان یکهشتم است از آنچه بر جا میگذارید، پس از وصیتی که کرده باشید، یا بدهیای.
فَإِن كَانَ لَكُمُۥ وَلَدٞ فَلَهُنَّ ٱلثُّمُنُ مِمَّا تَرَكۡتُمُۥۚ مِنۢ بَعۡدِ وَصِيَّةٖ تُوصُونَ بِهَا أَوۡ دَيۡنٖۗ
و اگر مردی که ارثش بیحضور هر بالادست و پاییندستی منتقل میشود، یا زنی در همین وضع، برادری یا خواهری داشته باشد، برای هریک از آن دو یکششم است؛
وَإِن كَانَ رَجُلٞ يُورَثُ كَلَٰلَةً أَوِ ٱمۡرَأَةٞ وَلَهُۥ أَخٌ أَوۡ أُخۡتٞ فَلِكُلِّ وَٰحِدٖ مِّنۡهُمَا ٱلسُّدُسُۚ
اما اگر از این بیشتر باشند، در یکسوم شریکاند، پس از وصیتی که شده باشد، یا بدهیای، بیآنکه آسیبی باشد.
فَإِن كَانُواْ أَكۡثَرَ مِن ذَٰلِكَ فَهُمُۥ شُرَكَآءُ فِي ٱلثُّلُثِۚ مِنۢ بَعۡدِ وَصِيَّةٖ يُوصَىٰ بِهَا أَوۡ دَيۡنٍ غَيۡرَ مُضَآرّٖۚ
این سفارشی است از جانب خدا.
وَصِيَّةٗ مِّنَ ٱللَّهِۗ
خدا همهچیزدان و بردبار است.
وَٱللَّهُ عَلِيمٌ حَلِيمٞ
اینها حدود خدا است.
تِلۡكَ حُدُودُ ٱللَّهِۚ
و هر که از خدا و فرستادهٔ او گردن نهد، او را به باغهایی که رودها از زیر آنها جاری است در خواهد آورد، و جاودانه در آن خواهد ماند.
وَمَن يُطِعِ ٱللَّهَ وَرَسُولَهُۥ يُدۡخِلۡهُۥ جَنَّٰتٖ تَجۡرِي مِن تَحۡتِهَا ٱلۡأَنۡهَٰرُ خَٰلِدِينَ فِيهَاۚ
و این است پیروزی سترگ.
وَذَٰلِكَ ٱلۡفَوۡزُ ٱلۡعَظِيمُ
و هر که از خدا و فرستادهٔ او سرپیچی کند و از حدود او بگذرد، او را به آتشی در خواهد آورد که جاودانه در آن خواهد ماند،
وَمَن يَعۡصِ ٱللَّهَ وَرَسُولَهُۥ وَيَتَعَدَّ حُدُودَهُۥ يُدۡخِلۡهُۥ نَارًا خَٰلِدٗا فِيهَا
و کیفری خوارکننده خواهد داشت.
وَلَهُۥ عَذَابٞ مُّهِينٞ
و آن زنان شما که زشتکاری میکنند، بر ضد آنان گواهی چهار تن از خودتان را بخواهید؛
وَٱلَّٰتِي يَأۡتِينَ ٱلۡفَٰحِشَةَ مِن نِّسَآئِكُمُۥ فَٱسۡتَشۡهِدُواْ عَلَيۡهِنَّ أَرۡبَعَةٗ مِّنكُمُۥۖ
و اگر گواهی دادند، پس آنان را در خانهها نگه دارید، تا آنکه مرگ آنان را بهتمامی بگیرد، یا خدا برای آنان راهی بگشاید.
فَإِن شَهِدُواْ فَأَمۡسِكُوهُنَّ فِي ٱلۡبِيُوتِ حَتَّىٰ يَتَوَفَّىٰهُنَّ ٱلۡمَوۡتُ أَوۡ يَجۡعَلَ ٱللَّهُ لَهُنَّ سَبِيلٗا
و آن دو تن از شما که آن را مرتکب شوند، هر دو را بیازارید؛
وَٱلَّذَآنِّ يَأۡتِيَٰنِهَا مِنكُمُۥ فَـَٔاذُوهُمَاۖ
اما اگر بازگشتند و خود را سامان دادند، از آنان روی بگردانید،
فَإِن تَابَا وَأَصۡلَحَا فَأَعۡرِضُواْ عَنۡهُمَاۗ
زیرا خدا بسیار بازگردنده و مهربان است.
إِنَّ ٱللَّهَ كَانَ تَوَّابٗا رَّحِيمًا
بازگشتی که خدا میپذیرد، تنها از آنان است که از نادانی بدی میکنند، سپس بیدرنگ بازمیگردند:
إِنَّمَا ٱلتَّوۡبَةُ عَلَى ٱللَّهِ لِلَّذِينَ يَعۡمَلُونَ ٱلسُّوٓءَ بِجَهَٰلَةٖ ثُمَّ يَتُوبُونَ مِن قَرِيبٖ
ایناناند که خدا با بخشایش به سویشان بازمیگردد.
فَأُوْلَٰٓئِكَ يَتُوبُ ٱللَّهُ عَلَيۡهِمُۥۗ
خدا همهچیزدان و فرزانه است.
وَكَانَ ٱللَّهُ عَلِيمًا حَكِيمٗا
و بازگشت برای کسانی که بدیها میکنند پذیرفته نیست، تا آنکه چون مرگ به یکی از آنان رسد، بگوید: «من اکنون همانا بازمیگردم» — و نه برای کسانی که در انکار میمیرند:
وَلَيۡسَتِ ٱلتَّوۡبَةُ لِلَّذِينَ يَعۡمَلُونَ ٱلسَّيِّـَٔاتِ حَتَّىٰ إِذَا حَضَرَ أَحَدَهُمُ ٱلۡمَوۡتُ قَالَ إِنِّي تُبۡتُ ٱلۡـَٰٔنَ وَلَا ٱلَّذِينَ يَمُوتُونَ وَهُمُۥ كُفَّارٌۚ
ایناناند که برایشان کیفری دردناک آماده کردهایم.
أُوْلَٰٓئِكَ أَعۡتَدۡنَا لَهُمُۥ عَذَابًا أَلِيمٗا
ای کسانی که باور آوردهاید! بر شما روا نیست که زنان را به زور به ارث ببرید،
يَٰأَيُّهَا ٱلَّذِينَ ءَامَنُواْ لَا يَحِلُّ لَكُمُۥ أَن تَرِثُواْ ٱلنِّسَآءَ كَرۡهٗاۖ
و بر آنان سخت مگیرید تا بخشی از آنچه به آنان دادهاید ببرید، مگر آنکه زشتکاری آشکاری کنند.
وَلَا تَعۡضُلُوهُنَّ لِتَذۡهَبُواْ بِبَعۡضِ مَا ءَاتَيۡتُمُوهُنَّ إِلَّا أَن يَأۡتِينَ بِفَٰحِشَةٖ مُّبَيَّنَةٖۚ
و با آنان به شیوهٔ شناختهشده زندگی کنید.
وَعَاشِرُوهُنَّ بِٱلۡمَعۡرُوفِۚ
اگر آنان را ناخوش دارید، شاید از چیزی ناخوش داشته باشید که خدا در آن نیکی بسیار نهاده است.
فَإِن كَرِهۡتُمُوهُنَّ فَعَسَىٰ أَن تَكۡرَهُواْ شَيۡـٔٗا وَيَجۡعَلَ ٱللَّهُ فِيهِۦ خَيۡرٗا كَثِيرٗا
و اگر بخواهید همسری را بهجای همسری دیگر بگیرید، و به یکی از آنان قنطاری داده باشید، چیزی از آن پس نگیرید.
وَإِنۡ أَرَدتُّمُ ٱسۡتِبۡدَالَ زَوۡجٖ مَّكَانَ زَوۡجٖ وَءَاتَيۡتُمُۥ إِحۡدَىٰهُنَّ قِنطَارٗا فَلَا تَأۡخُذُواْ مِنۡهُۥ شَيۡـًٔاۚ
آیا آن را به بهتان و تعدی آشکار پس میگرفتید؟
أَتَأۡخُذُونَهُۥ بُهۡتَٰنٗا وَإِثۡمٗا مُّبِينٗا
و چگونه آن را پس میگرفتید، حال آنکه برخی از شما با برخی دیگر به صمیمیت درآمدهاند، و آنان از شما پیمانی استوار و محکم گرفتهاند؟
وَكَيۡفَ تَأۡخُذُونَهُۥ وَقَدۡ أَفۡضَىٰ بَعۡضُكُمُۥ إِلَىٰ بَعۡضٖ وَأَخَذۡنَ مِنكُمُۥ مِيثَٰقًا غَلِيظٗا
و با زنانی که نیاکان شما با آنان ازدواج کردند ازدواج نکنید، مگر آنچه گذشته است،
وَلَا تَنكِحُواْ مَا نَكَحَ ءَابَآؤُكُمُۥ مِنَ ٱلنِّسَآ۟ إِلَّا مَا قَدۡ سَلَفَۚ
زیرا آن زشتکاری و پلیدی بود،
إِنَّهُۥ كَانَ فَٰحِشَةٗ وَمَقۡتٗا
و چه بد راهی!
وَسَآءَ سَبِيلًا
بر شما ممنوع شدهاند: مادرانتان، دخترانتان، خواهرانتان، عمههایتان، خالههایتان، دختران برادرتان، دختران خواهرتان،
حُرِّمَتۡ عَلَيۡكُمُۥ أُمَّهَٰتُكُمُۥ وَبَنَاتُكُمُۥ وَأَخَوَٰتُكُمُۥ وَعَمَّٰتُكُمُۥ وَخَٰلَٰتُكُمُۥ وَبَنَاتُ ٱلۡأَخِ وَبَنَاتُ ٱلۡأُخۡتِ
مادرانتان که پرستاری شما را بر عهده گرفتند، و نیز خواهرانتان از پرستاری مشترک،
وَأُمَّهَٰتُكُمُ ٱلَّٰتِي أَرۡضَعۡنَكُمُۥ وَأَخَوَٰتُكُمُۥ مِنَ ٱلرَّضَٰعَةِ
مادران همسرانتان، و دخترانی که در خانهٔ شما پرورده شدهاند، از همسرانتان که با آنان زناشویی را کامل کردهاید —
وَأُمَّهَٰتُ نِسَآئِكُمُۥ وَرَبَٰٓئِبُكُمُ ٱلَّٰتِي فِي حُجُورِكُمُۥ مِن نِّسَآئِكُمُ ٱلَّٰتِي دَخَلۡتُمُۥ بِهِنَّ
اما اگر زناشویی را با آنان کامل نکردهاید، نکوهشی بر شما نیست —
فَإِن لَّمۡ تَكُونُواْ دَخَلۡتُمُۥ بِهِنَّ فَلَا جُنَاحَ عَلَيۡكُمُۥ
همسران بحق پسرانتان که از کمر شما برآمدهاند،
وَحَلَٰٓئِلُ أَبۡنَآئِكُمُ ٱلَّذِينَ مِنۡ أَصۡلَٰبِكُمُۥ
و اینکه دو خواهر را با هم جمع کنید، مگر آنچه گذشته است،
وَأَن تَجۡمَعُواْ بَيۡنَ ٱلۡأُخۡتَيۡنِ إِلَّا مَا قَدۡ سَلَفَۗ
زیرا خدا بسیار بخشاینده و مهربان است.
إِنَّ ٱللَّهَ كَانَ غَفُورٗا رَّحِيمٗا
و زنان محفوظشده با پیوند زناشویی، مگر آنان که شما با سوگند به آنان بسته شدهاید —
۞ وَٱلۡمُحۡصَنَٰتُ مِنَ ٱلنِّسَآ۟ إِلَّا مَا مَلَكَتۡ أَيۡمَٰنُكُمُۥۖ
این ضابطهٔ خدا است که شما را پایبند میکند.
كِتَٰبَ ٱللَّهِ عَلَيۡكُمُۥۚ
و آنچه جز اینها است برای شما روا شده است، تا با داراییهایتان بجویید، در حالی که به پیوند زناشویی درمیآیید، نه بیبندوبار.
وَأَحَلَّ لَكُمُۥ مَا وَرَآءَ ذَٰلِكُمُۥ أَن تَبۡتَغُواْ بِأَمۡوَٰلِكُمُۥ مُحۡصِنِينَ غَيۡرَ مُسَٰفِحِينَۚ
و برای آنچه از آنان بهره بردهاید، پاداششان را بدهید، بهعنوان تعهدی تعیینشده.
فَمَا ٱسۡتَمۡتَعۡتُمُۥ بِهِۦ مِنۡهُنَّ فَـَٔاتُوهُنَّ أُجُورَهُنَّ فَرِيضَةٗۚ
و بر شما نکوهشی نیست در آنچه پس از تعیین آن تعهد با یکدیگر بپسندید،
وَلَا جُنَاحَ عَلَيۡكُمُۥ فِيمَا تَرَٰضَيۡتُمُۥ بِهِۦ مِنۢ بَعۡدِ ٱلۡفَرِيضَةِۚ
زیرا خدا همهچیزدان و فرزانه است.
إِنَّ ٱللَّهَ كَانَ عَلِيمًا حَكِيمٗا
و هر که از شما توانایی ازدواج با زنان باورمند محفوظ را ندارد، پس با یکی از دختران جوان باورمندتان که با سوگند به شما بسته شدهاند.
وَمَن لَّمۡ يَسۡتَطِعۡ مِنكُمُۥ طَوۡلًا أَن يَنكِحَ ٱلۡمُحۡصَنَٰتِ ٱلۡمُؤۡمِنَٰتِ فَمِن مَّا مَلَكَتۡ أَيۡمَٰنُكُمُۥ مِن فَتَيَٰتِكُمُ ٱلۡمُؤۡمِنَٰتِۚ
خدا سوگندهای شما را بهتر میشناسد؛
وَٱللَّهُ أَعۡلَمُ بِإِيمَٰنِكُمُۥۚ
شما از یکدیگرید.
بَعۡضُكُمُۥ مِنۢ بَعۡضٖۚ
پس با اجازهٔ خانوادهٔ آنان با آنان ازدواج کنید،
فَٱنكِحُوهُنَّ بِإِذۡنِ أَهۡلِهِنَّ
و پاداششان را به شیوهٔ شناختهشده به آنان بدهید، در حالی که به پیوند زناشویی درمیآیند، نه بیبندوبار و نه دارندهٔ دوستان پنهانی.
وَءَاتُوهُنَّ أُجُورَهُنَّ بِٱلۡمَعۡرُوفِ مُحۡصَنَٰتٍ غَيۡرَ مُسَٰفِحَٰتٖ وَلَا مُتَّخِذَٰتِ أَخۡدَانٖۚ
و چون محفوظ شدند، اگر زشتکاری کنند، نیمی از کیفر زنان محفوظشده با پیوند زناشویی بر آنان است.
فَإِذَا أُحۡصِنَّ فَإِنۡ أَتَيۡنَ بِفَٰحِشَةٖ فَعَلَيۡهِنَّ نِصۡفُ مَا عَلَى ٱلۡمُحۡصَنَٰتِ مِنَ ٱلۡعَذَابِۚ
این برای کسی از شماست که از سختی بیم دارد؛
ذَٰلِكَ لِمَنۡ خَشِيَ ٱلۡعَنَتَ مِنكُمُۥۚ
اما شکیبایی کردن برای شما بهتر است.
وَأَن تَصۡبِرُواْ خَيۡرٞ لَّكُمُۥۗ
و خدا بسیار بخشاینده و مهربان است.
وَٱللَّهُ غَفُورٞ رَّحِيمٞ
خدا میخواهد شما را روشن کند، به هنجارهای کسانی که پیش از شما بودند راهتان بنماید، و با بخشایش به سوی شما بازگردد.
يُرِيدُ ٱللَّهُ لِيُبَيِّنَ لَكُمُۥ وَيَهۡدِيَكُمُۥ سُنَنَ ٱلَّذِينَ مِن قَبۡلِكُمُۥ وَيَتُوبَ عَلَيۡكُمُۥۗ
و خدا همهچیزدان و فرزانه است.
وَٱللَّهُ عَلِيمٌ حَكِيمٞ
خدا میخواهد با بخشایش به سوی شما بازگردد،
وَٱللَّهُ يُرِيدُ أَن يَتُوبَ عَلَيۡكُمُۥ
در حالی که کسانی که از هوسهای خود پیروی میکنند میخواهند که شما به میلی سترگ بگرایید.
وَيُرِيدُ ٱلَّذِينَ يَتَّبِعُونَ ٱلشَّهَوَٰتِ أَن تَمِيلُواْ مَيۡلًا عَظِيمٗا
خدا میخواهد شما را سبک کند،
يُرِيدُ ٱللَّهُ أَن يُخَفِّفَ عَنكُمُۥۚ
زیرا انسان ناتوان آفریده شده است.
وَخُلِقَ ٱلۡإِنسَٰنُ ضَعِيفٗا
ای باورآوردگان! داراییهای خود را میان خود به باطل نخورید،
يَٰأَيُّهَا ٱلَّذِينَ ءَامَنُواْ لَا تَأۡكُلُواْ أَمۡوَٰلَكُمُۥ بَيۡنَكُمُۥ بِٱلۡبَٰطِلِ
مگر آنکه دادوستدی باشد برآمده از رضایت دوسویهٔ شما.
إِلَّا أَن تَكُونَ تِجَٰرَةٌ عَن تَرَاضٖ مِّنكُمُۥۚ
و خودتان را نکشید،
وَلَا تَقۡتُلُواْ أَنفُسَكُمُۥۚ
زیرا خدا نسبت به شما مهربان است.
إِنَّ ٱللَّهَ كَانَ بِكُمُۥ رَحِيمٗا
و هر که این را از روی دشمنی و ستم کند، او را در آتشی خواهیم سوزاند.
وَمَن يَفۡعَلۡ ذَٰلِكَ عُدۡوَٰنٗا وَظُلۡمٗا فَسَوۡفَ نُصۡلِيهِۦ نَارٗاۚ
و این برای خدا کاری آسان است.
وَكَانَ ذَٰلِكَ عَلَى ٱللَّهِ يَسِيرًا
اگر از بزرگترین چیزهایی که بر شما ممنوع شده است دوری کنید، بدیهای شما را خواهیم پوشاند، و شما را به درآمدنی ارجمند در خواهیم آورد.
إِن تَجۡتَنِبُواْ كَبَآئِرَ مَا تُنۡهَوۡنَ عَنۡهُۥ نُكَفِّرۡ عَنكُمُۥ سَيِّـَٔاتِكُمُۥ وَنُدۡخِلۡكُمُۥ مُدۡخَلٗا كَرِيمٗا
و آنچه را خدا بر پایهٔ آن برخی از شما را بر برخی دیگر برتری داده است آرزو نکنید.
وَلَا تَتَمَنَّوۡاْ مَا فَضَّلَ ٱللَّهُ بِهِۦ بَعۡضَكُمُۥ عَلَىٰ بَعۡضٖۚ
برای مردان سهمی است از آنچه به دست آوردهاند،
لِّلرِّجَالِ نَصِيبٞ مِّمَّا ٱكۡتَسَبُواْۖ
و برای زنان سهمی است از آنچه به دست آوردهاند.
وَلِلنِّسَآءِ نَصِيبٞ مِّمَّا ٱكۡتَسَبۡنَۚ
و از لطف خدا بخواهید،
وَسَلُواْ ٱللَّهَ مِن فَضۡلِهِۦۚ
زیرا خدا بر هر چیز همهچیزدان است.
إِنَّ ٱللَّهَ كَانَ بِكُلِّ شَيۡءٍ عَلِيمٗا
و برای هر کس، وارثانی تعیین کردهایم از آنچه بر جا میگذارند
وَلِكُلّٖ جَعَلۡنَا مَوَٰلِيَ مِمَّا تَرَكَ
پدر و مادر و نزدیکان.
ٱلۡوَٰلِدَانِ وَٱلۡأَقۡرَبُونَۚ
و کسانی که سوگندهای شما شما را به آنان بسته است، سهمشان را به آنان بدهید،
وَٱلَّذِينَ عَٰقَدَتۡ أَيۡمَٰنُكُمُۥ فَـَٔاتُوهُمُۥ نَصِيبَهُمُۥۚ
زیرا خدا بر هر چیز گواه است.
إِنَّ ٱللَّهَ كَانَ عَلَىٰ كُلِّ شَيۡءٖ شَهِيدًا
مردان بهجای زنان بار را بر دوش دارند، به سبب آنچه خدا برخی را بر برخی برتری داده است، و به سبب آنچه از داراییهای خود خرج میکنند.
ٱلرِّجَالُ قَوَّٰمُونَ عَلَى ٱلنِّسَآءِ بِمَا فَضَّلَ ٱللَّهُ بَعۡضَهُمُۥ عَلَىٰ بَعۡضٖ وَبِمَا أَنفَقُواْ مِنۡ أَمۡوَٰلِهِمُۥۚ
زنان شایسته وفادارند، نگهدارندگان آنچه فراتر از حواس است، به سبب آنچه خدا نگه داشته است.
فَٱلصَّٰلِحَٰتُ قَٰنِتَٰتٌ حَٰفِظَٰتٞ لِّلۡغَيۡبِ بِمَا حَفِظَ ٱللَّهُۚ
و آنان که از کنارهگیری یکجانبهشان میترسید، پندشان دهید، در خوابگاهها از آنان دوری کنید، سپس آنان را چند برابر کنید؛
وَٱلَّٰتِي تَخَافُونَ نُشُوزَهُنَّ فَعِظُوهُنَّ وَٱهۡجُرُوهُنَّ فِي ٱلۡمَضَاجِعِ وَٱضۡرِبُوهُنَّۖ
سپس اگر از شما فرمان بردند، دیگر بر ضد آنان راهی مجویید،
فَإِنۡ أَطَعۡنَكُمُۥ فَلَا تَبۡغُواْ عَلَيۡهِنَّ سَبِيلًاۗ
زیرا خدا بسیار بالا و بزرگ است.
إِنَّ ٱللَّهَ كَانَ عَلِيّٗا كَبِيرٗا
و اگر از گسست میان آن دو میترسید، پس داوری از خانوادهٔ آن مرد و داوری از خانوادهٔ آن زن برانگیزید؛ اگر هر دو آشتی بخواهند، خدا میان آن دو سازگاری خواهد داد؛
وَإِنۡ خِفۡتُمُۥ شِقَاقَ بَيۡنِهِمَا فَٱبۡعَثُواْ حَكَمٗا مِّنۡ أَهۡلِهِۦ وَحَكَمٗا مِّنۡ أَهۡلِهَا إِن يُرِيدَا إِصۡلَٰحٗا يُوَفِّقِ ٱللَّهُ بَيۡنَهُمَاۗ
زیرا خدا همهچیزدان و باخبر است.
إِنَّ ٱللَّهَ كَانَ عَلِيمًا خَبِيرٗا
و از خدا فرمان ببرید،
۞ وَٱعۡبُدُواْ ٱللَّهَ
و چیزی را انباز او نگیرید،
وَلَا تُشۡرِكُواْ بِهِۦ شَيۡـٔٗاۖ
و نیکوکاری با پدر و مادر، نزدیکان، یتیمان، تنگدستان، همسایهٔ نزدیک، همسایهٔ بیگانه، همراه کنار شما، مسافر در راهمانده، و کسانی که شما با سوگند به آنان بسته شدهاید؛
وَبِٱلۡوَٰلِدَيۡنِ إِحۡسَٰنٗا وَبِذِي ٱلۡقُرۡبَىٰ وَٱلۡيَتَٰمَىٰ وَٱلۡمَسَٰكِينِ وَٱلۡجَارِ ذِي ٱلۡقُرۡبَىٰ وَٱلۡجَارِ ٱلۡجُنُبِ وَٱلصَّاحِبِ بِٱلۡجَنۢبِ وَٱبۡنِ ٱلسَّبِيلِ وَمَا مَلَكَتۡ أَيۡمَٰنُكُمُۥۗ
زیرا خدا کسی را که خودبزرگبین و لافزن است دوست ندارد.
إِنَّ ٱللَّهَ لَا يُحِبُّ مَن كَانَ مُخۡتَالٗا فَخُورًا
کسانی که خسیساند، مردم را به خساست دستور میدهند، و آنچه را خدا از لطف خود به آنان داده است پنهان میکنند —
ٱلَّذِينَ يَبۡخَلُونَ وَيَأۡمُرُونَ ٱلنَّاسَ بِٱلۡبُخۡلِ وَيَكۡتُمُونَ مَا ءَاتَىٰهُمُ ٱللَّهُ مِن فَضۡلِهِۦۗ
و برای انکارکنندگان کیفری خوارکننده آماده کردهایم.
وَأَعۡتَدۡنَا لِلۡكَٰفِرِينَ عَذَابٗا مُّهِينٗا
و کسانی که داراییهای خود را از روی خودنمایی در برابر مردم خرج میکنند، و نه به خدا باور دارند و نه به روز واپسین —
وَٱلَّذِينَ يُنفِقُونَ أَمۡوَٰلَهُمُۥ رِئَآءَ ٱلنَّاسِ وَلَا يُؤۡمِنُونَ بِٱللَّهِ وَلَا بِٱلۡيَوۡمِ ٱلۡأٓخِرِۗ
هر که منحرفکننده همراهش باشد، چه بد همراهی!
وَمَن يَكُنِ ٱلشَّيۡطَٰنُ لَهُۥ قَرِينٗا فَسَآءَ قَرِينٗا
و اگر به خدا و روز واپسین باور میآوردند و از آنچه خدا روزیشان داده است خرج میکردند، چه زیانی برایشان میداشت؟
وَمَاذَا عَلَيۡهِمُۥ لَوۡ ءَامَنُواْ بِٱللَّهِ وَٱلۡيَوۡمِ ٱلۡأٓخِرِ وَأَنفَقُواْ مِمَّا رَزَقَهُمُ ٱللَّهُۚ
خدا دربارهٔ آنان همهچیزدان است.
وَكَانَ ٱللَّهُ بِهِمُۥ عَلِيمًا
خدا هیچ ستمی نمیکند، حتی به سنگینیِ یک ذره.
إِنَّ ٱللَّهَ لَا يَظۡلِمُ مِثۡقَالَ ذَرَّةٖۖ
و اگر کار نیک باشد، آن را دو چندان میکند و از جانب خود پاداشی سترگ میدهد.
وَإِن تَكُ حَسَنَةٞ يُضَعِّفۡهَا وَيُؤۡتِ مِن لَّدُنۡهُۥ أَجۡرًا عَظِيمٗا
پس چگونه است آنگاه که از هر جامعه گواهی بیاوریم و تو را بر اینان گواه بیاوریم؟
فَكَيۡفَ إِذَا جِئۡنَا مِن كُلِّ أُمَّةِۭ بِشَهِيدٖ وَجِئۡنَا بِكَ عَلَىٰ هَٰؤُلَآءِ شَهِيدٗا
آن روز کسانی که انکار کردند و از فرستاده سرپیچی کردند آرزو میکنند که زمین بر آنان هموار شود، و نخواهند توانست هیچ گفتاری را از خدا پنهان کنند.
يَوۡمَئِذٖ يَوَدُّ ٱلَّذِينَ كَفَرُواْ وَعَصَوُاْ ٱلرَّسُولَ لَوۡ تُسَوَّىٰ بِهِمُ ٱلۡأَرۡضُ وَلَا يَكۡتُمُونَ ٱللَّهَ حَدِيثٗا
ای باورآوردگان! در حال مستی به تماس نزدیک نشوید، تا بدانید چه میگویید، و نه آلوده — مگر به گذر در راهی — تا آنکه خود را بشویید.
يَٰأَيُّهَا ٱلَّذِينَ ءَامَنُواْ لَا تَقۡرَبُواْ ٱلصَّلَوٰةَ وَأَنتُمُۥ سُكَٰرَىٰ حَتَّىٰ تَعۡلَمُواْ مَا تَقُولُونَ وَلَا جُنُبًا إِلَّا عَابِرِي سَبِيلٍ حَتَّىٰ تَغۡتَسِلُواْۚ
و اگر بیمارید، یا در سفرید، یا یکی از شما نیاز طبیعی خود را برآورده کرده است، یا با زنی در خلوت درآمیختهاید، و آب نمییابید، پس برونزدی نیک را قصد کنید، و از آن بر چهرهها و دستهایتان بکشید؛
وَإِن كُنتُمُۥ مَرۡضَىٰ أَوۡ عَلَىٰ سَفَرٍ أَوۡ جَا أَحَدٞ مِّنكُمُۥ مِنَ ٱلۡغَآئِطِ أَوۡ لَٰمَسۡتُمُ ٱلنِّسَآءَ فَلَمۡ تَجِدُواْ مَآءٗ فَتَيَمَّمُواْ صَعِيدٗا طَيِّبٗا فَٱمۡسَحُواْ بِوُجُوهِكُمُۥ وَأَيۡدِيكُمُۥۗ
زیرا خدا بسیار چشمپوش و بسیار بخشاینده است.
إِنَّ ٱللَّهَ كَانَ عَفُوًّا غَفُورًا
آیا ندیدهای کسانی را که بخشی از نوشتار به آنان داده شده است، گمراهی را میخرند و میخواهند که شما از راه گمراه شوید؟
أَلَمۡ تَرَ إِلَى ٱلَّذِينَ أُوتُواْ نَصِيبٗا مِّنَ ٱلۡكِتَٰبِ يَشۡتَرُونَ ٱلضَّلَٰلَةَ وَيُرِيدُونَ أَن تَضِلُّواْ ٱلسَّبِيلَۚ
خدا دشمنان شما را بهتر میشناسد.
وَٱللَّهُ أَعۡلَمُ بِأَعۡدَآئِكُمُۥۚ
و خدا بهعنوان متحد بس است، و خدا بهعنوان یاری بس است.
وَكَفَىٰ بِٱللَّهِ وَلِيّٗا وَكَفَىٰ بِٱللَّهِ نَصِيرٗا
از میان بازگرایان کسانی هستند که سخنان را دور از بافتشان دگرگون میکنند و میگویند: «شنیدیم و سرپیچی کردیم»، و: «بشنو، بیآنکه به تو شنیدن داده شود»، و: «ما را ناچیز بشمار»، در حالی که زبانهای خود را میپیچانند و به قانون طعنه میزنند.
مِّنَ ٱلَّذِينَ هَادُواْ يُحَرِّفُونَ ٱلۡكَلِمَ عَن مَّوَاضِعِهِۦ وَيَقُولُونَ سَمِعۡنَا وَعَصَيۡنَا وَٱسۡمَعۡ غَيۡرَ مُسۡمَعٖ وَرَٰعِنَا لَيَّۢا بِأَلۡسِنَتِهِمُۥ وَطَعۡنٗا فِي ٱلدِّينِۚ
و اگر گفته بودند: «شنیدیم و گردن نهادیم»، و: «بشنو»، و: «به ما بنگر»، برای آنان بهتر میبود، و راستتر؛
وَلَوۡ أَنَّهُمُۥ قَالُواْ سَمِعۡنَا وَأَطَعۡنَا وَٱسۡمَعۡ وَٱنظُرۡنَا لَكَانَ خَيۡرٗا لَّهُمُۥ وَأَقۡوَمَ
اما خدا آنان را برای انکارشان نفرین کرد، و جز اندکی باور نمیآورند.
وَلَٰكِن لَّعَنَهُمُ ٱللَّهُ بِكُفۡرِهِمُۥ فَلَا يُؤۡمِنُونَ إِلَّا قَلِيلٗا
ای کسانی که نوشتار به شما داده شده است! به آنچه فرود آوردیم باور آورید، که آنچه را با شما است تأیید میکند، پیش از آنکه چهرههایی را محو کنیم و به پشت برگردانیم، یا آنان را نفرین کنیم چنانکه همراهان آسایش را نفرین کردیم.
يَٰأَيُّهَا ٱلَّذِينَ أُوتُواْ ٱلۡكِتَٰبَ ءَامِنُواْ بِمَا نَزَّلۡنَا مُصَدِّقٗا لِّمَا مَعَكُمُۥ مِن قَبۡلِ أَن نَّطۡمِسَ وُجُوهٗا فَنَرُدَّهَا عَلَىٰ أَدۡبَارِهَا أَوۡ نَلۡعَنَهُمُۥ كَمَا لَعَنَّا أَصۡحَٰبَ ٱلسَّبۡتِۚ
و دستور خدا همواره انجامشده است.
وَكَانَ أَمۡرُ ٱللَّهِ مَفۡعُولًا
خدا همانا نمیبخشاید که برای او انباز گرفته شود،
إِنَّ ٱللَّهَ لَا يَغۡفِرُ أَن يُشۡرَكَ بِهِۦ
اما آنچه را که پایینتر از آن است برای هر که پسند او افتد میبخشاید.
وَيَغۡفِرُ مَا دُونَ ذَٰلِكَ لِمَن يَشَآءُۚ
و هر که برای خدا انباز گیرد، تعدی سترگی برمیسازد.
وَمَن يُشۡرِكۡ بِٱللَّهِ فَقَدِ ٱفۡتَرَىٰ إِثۡمًا عَظِيمًا
آیا ندیدهای کسانی را که خود را پاک میخوانند؟
أَلَمۡ تَرَ إِلَى ٱلَّذِينَ يُزَكُّونَ أَنفُسَهُمُۥۚ
بلکه خدا هر که را پسند او افتد پاک میکند،
بَلِ ٱللَّهُ يُزَكِّي مَن يَشَآءُ
و بر آنان ستمی نخواهد رفت، حتی به اندازهٔ یک نخ.
وَلَا يُظۡلَمُونَ فَتِيلًا
بنگر که چگونه بر خدا دروغ برمیسازند: همین بهعنوان تعدی آشکار بس است.
ٱنظُرۡ كَيۡفَ يَفۡتَرُونَ عَلَى ٱللَّهِ ٱلۡكَذِبَۖ وَكَفَىٰ بِهِۦ إِثۡمٗا مُّبِينًا
آیا ندیدهای کسانی را که بخشی از نوشتار به آنان داده شده است، که به بت و حدشکن باور دارند، و دربارهٔ انکارکنندگان میگویند: «اینان در مورد راه، راهنماییشدهتر از کسانیاند که باور آوردند»؟
أَلَمۡ تَرَ إِلَى ٱلَّذِينَ أُوتُواْ نَصِيبٗا مِّنَ ٱلۡكِتَٰبِ يُؤۡمِنُونَ بِٱلۡجِبۡتِ وَٱلطَّٰغُوتِ وَيَقُولُونَ لِلَّذِينَ كَفَرُواْ هَٰؤُلَآءِ اَ۬هۡدَىٰ مِنَ ٱلَّذِينَ ءَامَنُواْ سَبِيلًا
ایناناند که خدا نفرینشان کرده است؛
أُوْلَٰٓئِكَ ٱلَّذِينَ لَعَنَهُمُ ٱللَّهُۖ
و هر که را خدا نفرین کند، برای او هیچ یاری نخواهی یافت.
وَمَن يَلۡعَنِ ٱللَّهُ فَلَن تَجِدَ لَهُۥ نَصِيرًا
یا آنان بخشی از پادشاهی دارند؟ در آن صورت حتی شکاف هستهٔ خرمایی هم به مردم نمیدادند.
أَمۡ لَهُمُۥ نَصِيبٞ مِّنَ ٱلۡمُلۡكِ فَإِذٗا لَّا يُؤۡتُونَ ٱلنَّاسَ نَقِيرًا
یا بر مردم رشک میبرند برای آنچه خدا از لطف خود به آنان داده است؟
أَمۡ يَحۡسُدُونَ ٱلنَّاسَ عَلَىٰ مَا ءَاتَىٰهُمُ ٱللَّهُ مِن فَضۡلِهِۦۖ
ما که به خاندان ابراهیم نوشتار و فرزانگی دادیم، و به آنان پادشاهی سترگی دادیم.
فَقَدۡ ءَاتَيۡنَا ءَالَ إِبۡرَٰهِيمَ ٱلۡكِتَٰبَ وَٱلۡحِكۡمَةَ وَءَاتَيۡنَٰهُمُۥ مُلۡكًا عَظِيمٗا
از میان آنان کسانی هستند که بدان باور آوردند، و کسانی هستند که از آن رمیدند.
فَمِنۡهُمُۥ مَنۡ ءَامَنَ بِهِۦ وَمِنۡهُمُۥ مَن صَدَّ عَنۡهُۥۚ
و جهنم بهعنوان اخگر بس است.
وَكَفَىٰ بِجَهَنَّمَ سَعِيرًا
کسانی که نشانههای ما را انکار کردند، همانا آنان را در آتشی خواهیم سوزاند.
إِنَّ ٱلَّذِينَ كَفَرُواْ بِـَٔايَٰتِنَا سَوۡفَ نُصۡلِيهِمُۥ نَارٗا
هر بار که پوستهایشان سوخته شود، پوستهایی دیگر را جایگزین آنها برایشان خواهیم کرد، تا کیفر را بچشند،
كُلَّمَا نَضِجَتۡ جُلُودُهُمُۥ بَدَّلۡنَٰهُمُۥ جُلُودًا غَيۡرَهَا لِيَذُوقُواْ ٱلۡعَذَابَۗ
زیرا خدا نیرومند و فرزانه است.
إِنَّ ٱللَّهَ كَانَ عَزِيزًا حَكِيمٗا
و کسانی که باور آوردند و کردارهای شایسته بهجا آوردند، آنان را به باغهایی که رودها از زیر آنها جاری است در خواهیم آورد، جاودانه در آن میمانند، همیشه.
وَٱلَّذِينَ ءَامَنُواْ وَعَمِلُواْ ٱلصَّٰلِحَٰتِ سَنُدۡخِلُهُمُۥ جَنَّٰتٖ تَجۡرِي مِن تَحۡتِهَا ٱلۡأَنۡهَٰرُ خَٰلِدِينَ فِيهَا أَبَدٗاۖ
در آنجا همسرانی پاکشده خواهند داشت،
لَّهُمُۥ فِيهَا أَزۡوَٰجٞ مُّطَهَّرَةٞۖ
و آنان را به سایهای سایهگستر در خواهیم آورد.
وَنُدۡخِلُهُمُۥ ظِلّٗا ظَلِيلًا
خدا به شما دستور میدهد که امانتها را به صاحبان حقشان بازگردانید، و چون میان مردم داوری میکنید، با دادگری داوری کنید.
۞ إِنَّ ٱللَّهَ يَأۡمُرُكُمُۥ أَن تُؤَدُّواْ ٱلۡأَمَٰنَٰتِ إِلَىٰ أَهۡلِهَا وَإِذَا حَكَمۡتُمُۥ بَيۡنَ ٱلنَّاسِ أَن تَحۡكُمُواْ بِٱلۡعَدۡلِۚ
چه نیک است آنچه خدا شما را بدان پند میدهد!
إِنَّ ٱللَّهَ نِعِمَّا يَعِظُكُمُۥ بِهِۦۗ
زیرا خدا شنوا و بینا است.
إِنَّ ٱللَّهَ كَانَ سَمِيعَۢا بَصِيرٗا
ای باورآوردگان! از خدا گردن نهید، از فرستاده گردن نهید و از کسانی از میان خودتان که فرمانروایی در دست دارند.
يَٰأَيُّهَا ٱلَّذِينَ ءَامَنُواْ أَطِيعُواْ ٱللَّهَ وَأَطِيعُواْ ٱلرَّسُولَ وَأُوْلِي ٱلۡأَمۡرِ مِنكُمُۥۖ
و اگر در چیزی به ستیزه درآمدید، آن را به خدا و فرستاده بازگردانید، اگر به خدا و روز واپسین باور دارید.
فَإِن تَنَٰزَعۡتُمُۥ فِي شَيۡءٖ فَرُدُّوهُۥ إِلَى ٱللَّهِ وَٱلرَّسُولِ إِن كُنتُمُۥ تُؤۡمِنُونَ بِٱللَّهِ وَٱلۡيَوۡمِ ٱلۡأٓخِرِۚ
این بهتر است، و از نظر تفسیر زیباتر.
ذَٰلِكَ خَيۡرٞ وَأَحۡسَنُ تَأۡوِيلًا
آیا ندیدهای کسانی را که ادعا میکنند به آنچه بر تو فرود آورده شد و به آنچه پیش از تو فرود آورده شد باور آوردهاند، و میخواهند دعوای خود را نزد حدشکن ببرند، حال آنکه به آنان دستور داده شده بود که او را انکار کنند؟
أَلَمۡ تَرَ إِلَى ٱلَّذِينَ يَزۡعُمُونَ أَنَّهُمُۥ ءَامَنُواْ بِمَا أُنزِلَ إِلَيۡكَ وَمَا أُنزِلَ مِن قَبۡلِكَ يُرِيدُونَ أَن يَتَحَاكَمُواْ إِلَى ٱلطَّٰغُوتِ وَقَدۡ أُمِرُواْ أَن يَكۡفُرُواْ بِهِۦۖ
و منحرفکننده میخواهد آنان را به گمراهیای دور گمراه کند.
وَيُرِيدُ ٱلشَّيۡطَٰنُ أَن يُضِلَّهُمُۥ ضَلَٰلَۢا بَعِيدٗا
و چون به آنان گفته میشود: «بیایید به آنچه خدا فرود آورد، و به فرستاده»، دورویان را میبینی که با قاطعیت از تو میرمند.
وَإِذَا قِيلَ لَهُمُۥ تَعَالَوۡاْ إِلَىٰ مَا أَنزَلَ ٱللَّهُ وَإِلَى ٱلرَّسُولِ رَأَيۡتَ ٱلۡمُنَٰفِقِينَ يَصُدُّونَ عَنكَ صُدُودٗا
پس چگونه است آنگاه که به سبب آنچه دستانشان پیش بردند پیشامدی ناگوار به آنان رسد، سپس نزد تو میآیند و به خدا سوگند میخورند: «ما جز نیکی و سازش نمیخواستیم»؟
فَكَيۡفَ إِذَا أَصَٰبَتۡهُمُۥ مُصِيبَةُۢ بِمَا قَدَّمَتۡ أَيۡدِيهِمُۥ ثُمَّ جَآءُوكَ يَحۡلِفُونَ بِٱللَّهِ إِنۡ أَرَدۡنَا إِلَّا إِحۡسَٰنٗا وَتَوۡفِيقًا
ایناناند که خدا آنچه را در هستههایشان است میداند؛ پس از آنان روی بگردان، پندشان ده، و دربارهٔ خودشان به آنان سخنی اثرگذار بگو.
أُوْلَٰٓئِكَ ٱلَّذِينَ يَعۡلَمُ ٱللَّهُ مَا فِي قُلُوبِهِمُۥ فَأَعۡرِضۡ عَنۡهُمُۥ وَعِظۡهُمُۥ وَقُل لَّهُمُۥ فِي أَنفُسِهِمُۥ قَوۡلَۢا بَلِيغٗا
و ما هیچ فرستادهای نفرستادیم مگر آنکه به اجازهٔ خدا از او گردن نهاده شود.
وَمَا أَرۡسَلۡنَا مِن رَّسُولٍ إِلَّا لِيُطَاعَ بِإِذۡنِ ٱللَّهِۚ
و اگر آنان پس از آنکه به خود ستم کرده بودند، نزد تو میآمدند تا از خدا بخشایش بخواهند، و فرستاده نیز برای آنان بخشایش میخواست، حتماً خدا را بسیار بازگردنده و مهربان مییافتند.
وَلَوۡ أَنَّهُمُۥ إِذ ظَّلَمُواْ أَنفُسَهُمُۥ جَآءُوكَ فَٱسۡتَغۡفَرُواْ ٱللَّهَ وَٱسۡتَغۡفَرَ لَهُمُ ٱلرَّسُولُ لَوَجَدُواْ ٱللَّهَ تَوَّابٗا رَّحِيمٗا
نه چنین، به سرپرست تو سوگند! باور نخواهند آورد تا آنکه تو را در اختلافهای میان خود داور بگیرند، سپس در خود هیچ دشواری از آنچه تو داوری کردهای نیابند، و با بیخدشگی کامل آن را بپذیرند.
فَلَا وَرَبِّكَ لَا يُؤۡمِنُونَ حَتَّىٰ يُحَكِّمُوكَ فِيمَا شَجَرَ بَيۡنَهُمُۥ ثُمَّ لَا يَجِدُواْ فِي أَنفُسِهِمُۥ حَرَجٗا مِّمَّا قَضَيۡتَ وَيُسَلِّمُواْ تَسۡلِيمٗا
و اگر بر آنان مقرر میکردیم: «یکدیگر را بکشید»، یا: «از خانههای خود بیرون روید»، آن را انجام نمیدادند، مگر اندکی از آنان.
وَلَوۡ أَنَّا كَتَبۡنَا عَلَيۡهِمُۥ أَنُ ٱقۡتُلُواْ أَنفُسَكُمُۥ أَوُ ٱخۡرُجُواْ مِن دِيَٰرِكُمُۥ مَا فَعَلُوهُۥ إِلَّا قَلِيلٞ مِّنۡهُمُۥۖ
و اگر آنچه را بدان پند داده میشدند انجام داده بودند، برای آنان بهتر میبود و آنان را استوارتر میکرد؛
وَلَوۡ أَنَّهُمُۥ فَعَلُواْ مَا يُوعَظُونَ بِهِۦ لَكَانَ خَيۡرٗا لَّهُمُۥ وَأَشَدَّ تَثۡبِيتٗا
و آنگاه حتماً از جانب خود به آنان پاداشی سترگ میدادیم،
وَإِذٗا لَّأٓتَيۡنَٰهُمُۥ مِن لَّدُنَّا أَجۡرًا عَظِيمٗا
و حتماً آنان را به جادهٔ راست راه مینمودیم.
وَلَهَدَيۡنَٰهُمُۥ صِرَٰطٗا مُّسۡتَقِيمٗا
و هر که از خدا و فرستاده گردن نهد، اینان با کسانی خواهند بود که خدا از دهش خود سرشارشان کرده است، از میان اطلاعدهندگان، راستگویان، گواهان و شایستگان.
وَمَن يُطِعِ ٱللَّهَ وَٱلرَّسُولَ فَأُوْلَٰٓئِكَ مَعَ ٱلَّذِينَ أَنۡعَمَ ٱللَّهُ عَلَيۡهِمُۥ مِنَ ٱلنَّبِيِّـۧنَ وَٱلصِّدِّيقِينَ وَٱلشُّهَدَآءِ وَٱلصَّٰلِحِينَۚ
و چه نیکو همنشینی است آنان!
وَحَسُنَ أُوْلَٰٓئِكَ رَفِيقٗا
این لطفی است از جانب خدا،
ذَٰلِكَ ٱلۡفَضۡلُ مِنَ ٱللَّهِۚ
و خدا بهعنوان همهچیزدان بس است.
وَكَفَىٰ بِٱللَّهِ عَلِيمٗا
ای باورآوردگان! احتیاط خود را بگیرید، و دستهدسته بسیج شوید، یا همگی با هم بسیج شوید.
يَٰأَيُّهَا ٱلَّذِينَ ءَامَنُواْ خُذُواْ حِذۡرَكُمُۥ فَٱنفِرُواْ ثُبَاتٍ أَوِ ٱنفِرُواْ جَمِيعٗا
و بیگمان در میان شما کسی است که عمداً درنگ میکند؛
وَإِنَّ مِنكُمُۥ لَمَن لَّيُبَطِّئَنَّ
و اگر پیشامدی ناگوار به شما رسد، میگوید: «خدا بر من دهش کرد، چون با آنان نبودم، بهعنوان گواه.»
فَإِنۡ أَصَٰبَتۡكُمُۥ مُصِيبَةٞ قَالَ قَدۡ أَنۡعَمَ ٱللَّهُ عَلَيَّ إِذۡ لَمۡ أَكُن مَّعَهُمُۥ شَهِيدٗا
اما اگر لطفی از خدا به شما رسد، بیگمان خواهد گفت، چنانکه گویی میان شما و او هیچ مهری نبوده است: «ای کاش با آنان بودم، آنگاه پیروزی سترگی به دست میآوردم!»
وَلَئِنۡ أَصَٰبَكُمُۥ فَضۡلٞ مِّنَ ٱللَّهِ لَيَقُولَنَّ كَأَن لَّمۡ تَكُنۢ بَيۡنَكُمُۥ وَبَيۡنَهُۥ مَوَدَّةٞ يَٰلَيۡتَنِي كُنتُ مَعَهُمُۥ فَأَفُوزَ فَوۡزًا عَظِيمٗا
پس باید در راه خدا بجنگند کسانی که زندگی نزدیک را در برابر زندگی واپسین میفروشند.
۞ فَلۡيُقَٰتِلۡ فِي سَبِيلِ ٱللَّهِ ٱلَّذِينَ يَشۡرُونَ ٱلۡحَيَوٰةَ ٱلدُّنۡيَا بِٱلۡأٓخِرَةِۚ
و هر که در راه خدا بجنگد، سپس کشته شود یا پیروز گردد، به او پاداشی سترگ خواهیم داد.
وَمَن يُقَٰتِلۡ فِي سَبِيلِ ٱللَّهِ فَيُقۡتَلۡ أَوۡ يَغۡلِبۡ فَسَوۡفَ نُؤۡتِيهِۦ أَجۡرًا عَظِيمٗا
و شما را چه شده است که در راه خدا نمیجنگید، و برای مردان، زنان و کودکانی که به ناتوانی کشانده شدهاند، که میگویند: «ای سرپرست ما، ما را از این شهر که مردمش ستمگرند بیرون ببر، و از جانب خود برای ما متحدی بده، و از جانب خود برای ما یاریرسانی بده»؟
وَمَا لَكُمُۥ لَا تُقَٰتِلُونَ فِي سَبِيلِ ٱللَّهِ وَٱلۡمُسۡتَضۡعَفِينَ مِنَ ٱلرِّجَالِ وَٱلنِّسَآءِ وَٱلۡوِلۡدَٰنِ ٱلَّذِينَ يَقُولُونَ رَبَّنَا أَخۡرِجۡنَا مِنۡ هَٰذِهِ ٱلۡقَرۡيَةِ ٱلظَّالِمِ أَهۡلُهَا وَٱجۡعَل لَّنَا مِن لَّدُنكَ وَلِيّٗا وَٱجۡعَل لَّنَا مِن لَّدُنكَ نَصِيرًا
کسانی که باور آوردند در راه خدا میجنگند،
ٱلَّذِينَ ءَامَنُواْ يُقَٰتِلُونَ فِي سَبِيلِ ٱللَّهِۖ
و کسانی که انکار میکنند در راه حدشکن میجنگند.
وَٱلَّذِينَ كَفَرُواْ يُقَٰتِلُونَ فِي سَبِيلِ ٱلطَّٰغُوتِ
پس با متحدان منحرفکننده بجنگید،
فَقَٰتِلُواْ أَوۡلِيَآءَ ٱلشَّيۡطَٰنِۖ
زیرا نیرنگ منحرفکننده ناتوان است.
إِنَّ كَيۡدَ ٱلشَّيۡطَٰنِ كَانَ ضَعِيفًا
آیا ندیدهای کسانی را که به آنان گفته شد: «دستهای خود را باز دارید، تماس را پابرجا نگه دارید و گشادهدستی ناب را بدهید»؟
أَلَمۡ تَرَ إِلَى ٱلَّذِينَ قِيلَ لَهُمُۥ كُفُّواْ أَيۡدِيَكُمُۥ وَأَقِيمُواْ ٱلصَّلَوٰةَ وَءَاتُواْ ٱلزَّكَوٰةَ
سپس چون جنگ بر آنان مقرر شد، ناگاه بخشی از آنان از مردم بیم دارند چنانکه از خدا بیم دارند، یا با ترسی شدیدتر،
فَلَمَّا كُتِبَ عَلَيۡهِمُ ٱلۡقِتَالُ إِذَا فَرِيقٞ مِّنۡهُمُۥ يَخۡشَوۡنَ ٱلنَّاسَ كَخَشۡيَةِ ٱللَّهِ أَوۡ أَشَدَّ خَشۡيَةٗۚ
و میگویند: «ای سرپرست ما، چرا جنگ را بر ما مقرر کردی؟ کاش ما را تا سررسیدی نزدیک به تأخیر میانداختی!»
وَقَالُواْ رَبَّنَا لِمَ كَتَبۡتَ عَلَيۡنَا ٱلۡقِتَالَ لَوۡلَا أَخَّرۡتَنَا إِلَىٰ أَجَلٖ قَرِيبٖۗ
بگو: «بهرهٔ زندگی نزدیک اندک است،
قُلۡ مَتَٰعُ ٱلدُّنۡيَا قَلِيلٞ
و زندگی واپسین برای کسی که محتاط است بهتر است،
وَٱلۡأٓخِرَةُ خَيۡرٞ لِّمَنِ ٱتَّقَىٰ
و بر شما ستمی نخواهد رفت، حتی به اندازهٔ یک نخ.»
وَلَا يُظۡلَمُونَ فَتِيلًا
هر کجا باشید، مرگ شما را درخواهد یافت، هرچند در برجهایی تسخیرناپذیر باشید.
أَيۡنَمَا تَكُونُواْ يُدۡرِككُّمُ ٱلۡمَوۡتُ وَلَوۡ كُنتُمُۥ فِي بُرُوجٖ مُّشَيَّدَةٖۗ
و اگر نیکیای به آنان رسد، میگویند: «این از جانب خدا است»؛
وَإِن تُصِبۡهُمُۥ حَسَنَةٞ يَقُولُواْ هَٰذِهِۦ مِنۡ عِندِ ٱللَّهِۖ
و اگر بدیای به آنان رسد، میگویند: «این از جانب تو است.»
وَإِن تُصِبۡهُمُۥ سَيِّئَةٞ يَقُولُواْ هَٰذِهِۦ مِنۡ عِندِكَۚ
بگو: «همه از جانب خدا است.»
قُلۡ كُلّٞ مِّنۡ عِندِ ٱللَّهِۖ
پس این مردم را چه شده است که تقریباً هیچ گفتاری را درنمییابند؟
فَمَالِ هَٰؤُلَآءِ ٱلۡقَوۡمِ لَا يَكَادُونَ يَفۡقَهُونَ حَدِيثٗا
آنچه از نیکی به تو میرسد از جانب خدا است،
مَّا أَصَابَكَ مِنۡ حَسَنَةٖ فَمِنَ ٱللَّهِۖ
و آنچه از بدی به تو میرسد از جانب خود تو است.
وَمَا أَصَابَكَ مِن سَيِّئَةٖ فَمِن نَّفۡسِكَۚ
و ما تو را برای مردم بهعنوان فرستاده فرستادیم.
وَأَرۡسَلۡنَٰكَ لِلنَّاسِ رَسُولٗاۚ
و خدا بهعنوان گواه بس است.
وَكَفَىٰ بِٱللَّهِ شَهِيدٗا
هر که از فرستاده گردن نهد، از خدا گردن نهاده است،
مَّن يُطِعِ ٱلرَّسُولَ فَقَدۡ أَطَاعَ ٱللَّهَۖ
و هر که پشت کند — ما تو را نگهبان بر آنان نفرستادیم.
وَمَن تَوَلَّىٰ فَمَا أَرۡسَلۡنَٰكَ عَلَيۡهِمُۥ حَفِيظٗا
و میگویند: «گردننهادن»،
وَيَقُولُونَ طَاعَةٞ
اما چون از نزد تو بیرون میروند، گروهی از آنان شبانه چیزی جز آنچه میگویند میچینند.
فَإِذَا بَرَزُواْ مِنۡ عِندِكَ بَيَّتَ طَآئِفَةٞ مِّنۡهُمُۥ غَيۡرَ ٱلَّذِي تَقُولُۖ
خدا آنچه را شبانه میچینند ثبت میکند.
وَٱللَّهُ يَكۡتُبُ مَا يُبَيِّتُونَۖ
پس از آنان روی بگردان، و به خدا وکالت بده.
فَأَعۡرِضۡ عَنۡهُمُۥ وَتَوَكَّلۡ عَلَى ٱللَّهِۚ
و خدا بهعنوان وکیل بس است.
وَكَفَىٰ بِٱللَّهِ وَكِيلًا
پس آیا در خوانش تأمل نمیکنند؟
أَفَلَا يَتَدَبَّرُونَ ٱلۡقُرَانَۚ
و اگر از جانب غیر خدا میبود، در آن اختلاف بسیار مییافتند.
وَلَوۡ كَانَ مِنۡ عِندِ غَيۡرِ ٱللَّهِ لَوَجَدُواْ فِيهِ ٱخۡتِلَٰفٗا كَثِيرٗا
و چون گزارشی آرامشبخش یا هراسانگیز به آنان برسد، آن را پخش میکنند؛
وَإِذَا جَآءَهُمُۥ أَمۡرٞ مِّنَ ٱلۡأَمۡنِ أَوِ ٱلۡخَوۡفِ أَذَاعُواْ بِهِۦۖ
اما اگر آن را به فرستاده و به کسانی از میان خودشان که فرمانروایی در دست دارند بازگردانده بودند، کسانی از آنان که میکوشند مایهاش را بیرون بکشند از آن آگاه میشدند.
وَلَوۡ رَدُّوهُۥ إِلَى ٱلرَّسُولِ وَإِلَىٰ أُوْلِي ٱلۡأَمۡرِ مِنۡهُمُۥ لَعَلِمَهُ ٱلَّذِينَ يَسۡتَنۢبِطُونَهُۥ مِنۡهُمُۥۗ
و اگر لطف خدا بر شما و مهر او نبود، حتماً از منحرفکننده پیروی میکردید، مگر اندکی از شما.
وَلَوۡلَا فَضۡلُ ٱللَّهِ عَلَيۡكُمُۥ وَرَحۡمَتُهُۥ لَٱتَّبَعۡتُمُ ٱلشَّيۡطَٰنَ إِلَّا قَلِيلٗا
پس در راه خدا بجنگ:
فَقَٰتِلۡ فِي سَبِيلِ ٱللَّهِ
تو جز به خویش گماشته نشدهای.
لَا تُكَلَّفُ إِلَّا نَفۡسَكَۚ
و باورمندان را ترغیب کن.
وَحَرِّضِ ٱلۡمُؤۡمِنِينَۖ
شاید خدا سختی انکارکنندگان را باز دارد.
عَسَى ٱللَّهُ أَن يَكُفَّ بَأۡسَ ٱلَّذِينَ كَفَرُواْۚ
خدا در سختگیری هولناکتر است، و در عبرتِ بازدارنده هولناکتر.
وَٱللَّهُ أَشَدُّ بَأۡسٗا وَأَشَدُّ تَنكِيلٗا
هر که میانجیگری نیکو کند، از آن بهرهای خواهد داشت؛
مَّن يَشۡفَعۡ شَفَٰعَةً حَسَنَةٗ يَكُن لَّهُۥ نَصِيبٞ مِّنۡهَاۖ
و هر که میانجیگری بد کند، سهم آن را بر دوش خواهد کشید.
وَمَن يَشۡفَعۡ شَفَٰعَةٗ سَيِّئَةٗ يَكُن لَّهُۥ كِفۡلٞ مِّنۡهَاۗ
خدا بر هر چیز مباشر است.
وَكَانَ ٱللَّهُ عَلَىٰ كُلِّ شَيۡءٖ مُّقِيتٗا
و چون به شما درودی گفته شود، با درودی نیکوتر درود گویید، یا آن را بازگردانید،
وَإِذَا حُيِّيتُمُۥ بِتَحِيَّةٖ فَحَيُّواْ بِأَحۡسَنَ مِنۡهَا أَوۡ رُدُّوهَاۗ
زیرا خدا بر هر چیز حسابگر است.
إِنَّ ٱللَّهَ كَانَ عَلَىٰ كُلِّ شَيۡءٍ حَسِيبًا
خدا، هیچ ایزدی نیست مگر او.
ٱللَّهُ لَا إِلَٰهَ إِلَّا هُوَۚ
بیگمان شما را در روز حضور، که هیچ تردیدی در آن نیست، گرد خواهد آورد.
لَيَجۡمَعَنَّكُمُۥ إِلَىٰ يَوۡمِ ٱلۡقِيَٰمَةِ لَا رَيۡبَ فِيهِۦۗ
و چه کسی در گفتار از خدا راستگوتر است؟
وَمَنۡ أَصۡدَقُ مِنَ ٱللَّهِ حَدِيثٗا
شما را چه شده است که دربارهٔ دورویان دو دسته شدهاید، حال آنکه خدا آنان را به سبب آنچه به دست آوردند واژگون کرده است؟
۞ فَمَا لَكُمُۥ فِي ٱلۡمُنَٰفِقِينَ فِئَتَيۡنِ وَٱللَّهُ أَرۡكَسَهُمُۥ بِمَا كَسَبُواْۚ
آیا میخواهید کسی را که خدا گمراه کرده است راه بنمایید؟
أَتُرِيدُونَ أَن تَهۡدُواْ مَنۡ أَضَلَّ ٱللَّهُۖ
و هر که را خدا گمراه کند، برای او هیچ راهی نخواهی یافت.
وَمَن يُضۡلِلِ ٱللَّهُ فَلَن تَجِدَ لَهُۥ سَبِيلٗا
آنان میخواهند که شما انکار کنید چنانکه انکار کردند، تا برابر باشید؛
وَدُّواْ لَوۡ تَكۡفُرُونَ كَمَا كَفَرُواْ فَتَكُونُونَ سَوَآءٗۖ
پس از میان آنان متحد نگیرید، تا آنکه در راه خدا کوچ کنند.
فَلَا تَتَّخِذُواْ مِنۡهُمُۥ أَوۡلِيَآءَ حَتَّىٰ يُهَاجِرُواْ فِي سَبِيلِ ٱللَّهِۚ
اگر پشت کردند، پس آنان را بگیرید و هر جا یافتید بکشید، و از میان آنان نه متحدی بگیرید و نه یاریرسانی — مگر کسانی که به قومی پیوستهاند که میان شما و آنان پیمانی استوار است، یا نزد شما میآیند
فَإِن تَوَلَّوۡاْ فَخُذُوهُمُۥ وَٱقۡتُلُوهُمُۥ حَيۡثُ وَجَدتُّمُوهُمُۥۖ وَلَا تَتَّخِذُواْ مِنۡهُمُۥ وَلِيّٗا وَلَا نَصِيرًا إِلَّا ٱلَّذِينَ يَصِلُونَ إِلَىٰ قَوۡمِۭ بَيۡنَكُمُۥ وَبَيۡنَهُمُۥ مِيثَٰقٌ أَوۡ جَآءُوكُمُۥ
در حالی که سینهشان از جنگیدن با شما، یا جنگیدن با قوم خود، تنگ شده است.
حَصِرَتۡ صُدُورُهُمُۥ أَن يُقَٰتِلُوكُمُۥ أَوۡ يُقَٰتِلُواْ قَوۡمَهُمُۥۚ
و اگر خدا را پسند افتاده بود، به آنان چیرگی بر شما میداد و با شما میجنگیدند.
وَلَوۡ شَآءَ ٱللَّهُ لَسَلَّطَهُمُۥ عَلَيۡكُمُۥ فَلَقَٰتَلُوكُمُۥۚ
اگر از شما کناره بگیرند، با شما نجنگند، و به شما صلح پیشنهاد کنند، آنگاه خدا برای شما بر ضد آنان هیچ راهی نمینهد.
فَإِنِ ٱعۡتَزَلُوكُمُۥ فَلَمۡ يُقَٰتِلُوكُمُۥ وَأَلۡقَوۡاْ إِلَيۡكُمُ ٱلسَّلَمَ فَمَا جَعَلَ ٱللَّهُ لَكُمُۥ عَلَيۡهِمُۥ سَبِيلٗا
دیگرانی را خواهید یافت که میخواهند با شما در امنیت باشند و با قوم خود در امنیت؛ هر بار که به آزمون بازگردانده شوند، در آن فرو میافتند.
سَتَجِدُونَ ءَاخَرِينَ يُرِيدُونَ أَن يَأۡمَنُوكُمُۥ وَيَأۡمَنُواْ قَوۡمَهُمُۥ كُلَّ مَا رُدُّواْ إِلَى ٱلۡفِتۡنَةِ أُرۡكِسُواْ فِيهَاۚ
اگر از شما کناره نگیرند، به شما صلح پیشنهاد نکنند، و دستهای خود را باز ندارند، آنگاه آنان را بگیرید و هر جا بر آنان دست یافتید بکشید.
فَإِن لَّمۡ يَعۡتَزِلُوكُمُۥ وَيُلۡقُواْ إِلَيۡكُمُ ٱلسَّلَمَ وَيَكُفُّواْ أَيۡدِيَهُمُۥ فَخُذُوهُمُۥ وَٱقۡتُلُوهُمُۥ حَيۡثُ ثَقِفۡتُمُوهُمُۥۚ
و ایناناند که بر ضد آنان برای شما اقتداری آشکار قرار دادیم.
وَأُوْلَٰٓئِكُمُۥ جَعَلۡنَا لَكُمُۥ عَلَيۡهِمُۥ سُلۡطَٰنٗا مُّبِينٗا
و برای باورمندی روا نیست که باورمندی را بکشد،
وَمَا كَانَ لِمُؤۡمِنٍ أَن يَقۡتُلَ مُؤۡمِنًا
مگر از روی خطا.
إِلَّا خَطَـٔٗاۚ
و هر که باورمندی را از روی خطا بکشد، باید استقلال شخصی باورمند را که در بند بدهی است بازگرداند، و خسارتی به خانوادهٔ او بپردازد، مگر آنکه آنان از روی دستگیری از آن بگذرند.
وَمَن قَتَلَ مُؤۡمِنًا خَطَـٔٗا فَتَحۡرِيرُ رَقَبَةٖ مُّؤۡمِنَةٖ وَدِيَةٞ مُّسَلَّمَةٌ إِلَىٰ أَهۡلِهِۦ إِلَّا أَن يَصَّدَّقُواْۚ
و اگر کشتهشده از قومی دشمن شما بود، در حالی که باورمند بود، آنگاه بازگرداندن استقلال شخصی باورمند که در بند بدهی است.
فَإِن كَانَ مِن قَوۡمٍ عَدُوّٖ لَّكُمُۥ وَهُوَ مُؤۡمِنٞ فَتَحۡرِيرُ رَقَبَةٖ مُّؤۡمِنَةٖۖ
و اگر از قومی بود که میان شما و آنان پیمانی استوار است، آنگاه خسارتی که به خانوادهٔ او پرداخت شود، و بازگرداندن استقلال شخصی باورمند که در بند بدهی است.
وَإِن كَانَ مِن قَوۡمِۭ بَيۡنَكُمُۥ وَبَيۡنَهُمُۥ مِيثَٰقٞ فَدِيَةٞ مُّسَلَّمَةٌ إِلَىٰ أَهۡلِهِۦ وَتَحۡرِيرُ رَقَبَةٖ مُّؤۡمِنَةٖۖ
و هر که توانایی آن را نیابد، آنگاه پرهیز دو ماه پیاپی، بهعنوان بازگشتی از جانب خدا.
فَمَن لَّمۡ يَجِدۡ فَصِيَامُ شَهۡرَيۡنِ مُتَتَابِعَيۡنِ تَوۡبَةٗ مِّنَ ٱللَّهِۗ
خدا همهچیزدان و فرزانه است.
وَكَانَ ٱللَّهُ عَلِيمًا حَكِيمٗا
و هر که باورمندی را عمداً بکشد، بازپرداخت او جهنم است، جاودانه در آن میماند؛ خدا بر او خشم گرفته است، او را نفرین کرده، و برای او کیفری سترگ آماده کرده است.
وَمَن يَقۡتُلۡ مُؤۡمِنٗا مُّتَعَمِّدٗا فَجَزَآؤُهُۥ جَهَنَّمُ خَٰلِدٗا فِيهَا وَغَضِبَ ٱللَّهُ عَلَيۡهِۦ وَلَعَنَهُۥ وَأَعَدَّ لَهُۥ عَذَابًا عَظِيمٗا
ای باورآوردگان! چون در راه خدا گام میزنید، به روشنی بازشناسید،
يَٰأَيُّهَا ٱلَّذِينَ ءَامَنُواْ إِذَا ضَرَبۡتُمُۥ فِي سَبِيلِ ٱللَّهِ فَتَبَيَّنُواْ
و به کسی که به شما صلح پیشنهاد میکند نگویید: «تو باورمند نیستی»، در حالی که کالاهای ناپایدار زندگی نزدیک را میجویید؛ حال آنکه نزد خدا غنیمتهای فراوان است.
وَلَا تَقُولُواْ لِمَنۡ أَلۡقَىٰ إِلَيۡكُمُ ٱلسَّلَٰمَ لَسۡتَ مُؤۡمِنٗا تَبۡتَغُونَ عَرَضَ ٱلۡحَيَوٰةِ ٱلدُّنۡيَا فَعِندَ ٱللَّهِ مَغَانِمُ كَثِيرَةٞۚ
پیشتر شما چنین بودید، و خدا بر شما دهش کرد.
كَذَٰلِكَ كُنتُمُۥ مِن قَبۡلُ فَمَنَّ ٱللَّهُ عَلَيۡكُمُۥ
پس به روشنی بازشناسید،
فَتَبَيَّنُواْۚ
زیرا خدا از آنچه میکنید باخبر است.
إِنَّ ٱللَّهَ كَانَ بِمَا تَعۡمَلُونَ خَبِيرٗا
باورمندانی که مینشینند، مگر معلولان، با آنان که در راه خدا با دارایی و خویشتنشان تلاش میکنند برابر نیستند.
لَّا يَسۡتَوِي ٱلۡقَٰعِدُونَ مِنَ ٱلۡمُؤۡمِنِينَ غَيۡرُ أُوْلِي ٱلضَّرَرِ وَٱلۡمُجَٰهِدُونَ فِي سَبِيلِ ٱللَّهِ بِأَمۡوَٰلِهِمُۥ وَأَنفُسِهِمُۥۚ
خدا کسانی را که با دارایی و خویشتنشان تلاش میکنند به درجهای بر نشستگان برتری داده است.
فَضَّلَ ٱللَّهُ ٱلۡمُجَٰهِدِينَ بِأَمۡوَٰلِهِمُۥ وَأَنفُسِهِمُۥ عَلَى ٱلۡقَٰعِدِينَ دَرَجَةٗۚ
و به همه، خدا زیباترین را وعده داده است؛
وَكُلّٗا وَعَدَ ٱللَّهُ ٱلۡحُسۡنَىٰۚ
و خدا تلاشگران را بر نشستگان با پاداشی سترگ برتری داده است — درجاتی از جانب او، بخشایشی و مهری؛
وَفَضَّلَ ٱللَّهُ ٱلۡمُجَٰهِدِينَ عَلَى ٱلۡقَٰعِدِينَ أَجۡرًا عَظِيمٗا دَرَجَٰتٖ مِّنۡهُۥ وَمَغۡفِرَةٗ وَرَحۡمَةٗۚ
و خدا بسیار بخشاینده و مهربان است.
وَكَانَ ٱللَّهُ غَفُورٗا رَّحِيمًا
همانا کسانی که کارگزاران آنان را بهتمامی میگیرند در حالی که به خود ستمگرند — میگویند: «در چه وضعی بودید؟»
إِنَّ ٱلَّذِينَ تَّوَفَّىٰهُمُ ٱلۡمَلَٰٓئِكَةُ ظَالِمِي أَنفُسِهِمُۥ قَالُواْ فِيمَ كُنتُمُۥۖ
میگویند: «ما در زمین به ناتوانی کشانده شدیم.»
قَالُواْ كُنَّا مُسۡتَضۡعَفِينَ فِي ٱلۡأَرۡضِۚ
میگویند: «آیا زمین خدا فراخ نبود که در آن کوچ کنید؟»
قَالُواْ أَلَمۡ تَكُنۡ أَرۡضُ ٱللَّهِ وَٰسِعَةٗ فَتُهَاجِرُواْ فِيهَاۚ
ایناناند که پناهگاهشان جهنم خواهد بود؛ و چه بد مقصدی! — مگر مردان، زنان و کودکانی که به ناتوانی کشانده شدهاند، که نه میتوانند چارهای بیابند و نه برای راهی راهنمایی پذیرند.
فَأُوْلَٰٓئِكَ مَأۡوَىٰهُمُۥ جَهَنَّمُۖ وَسَآءَتۡ مَصِيرًا إِلَّا ٱلۡمُسۡتَضۡعَفِينَ مِنَ ٱلرِّجَالِ وَٱلنِّسَآءِ وَٱلۡوِلۡدَٰنِ لَا يَسۡتَطِيعُونَ حِيلَةٗ وَلَا يَهۡتَدُونَ سَبِيلٗا
اینان، شاید خدا از آنان چشم بپوشد.
فَأُوْلَٰٓئِكَ عَسَى ٱللَّهُ أَن يَعۡفُوَ عَنۡهُمُۥۚ
خدا بسیار چشمپوش و بسیار بخشاینده است.
وَكَانَ ٱللَّهُ عَفُوًّا غَفُورٗا
و هر که در راه خدا کوچ کند، در زمین پناهگاهی فراخ و گشایش خواهد یافت.
۞ وَمَن يُهَاجِرۡ فِي سَبِيلِ ٱللَّهِ يَجِدۡ فِي ٱلۡأَرۡضِ مُرَٰغَمٗا كَثِيرٗا وَسَعَةٗۚ
و هر که از خانهٔ خود بیرون آید، به سوی خدا و فرستادهٔ او کوچکنان، سپس مرگ او را دریابد، پاداشش از این پس بر عهدهٔ خدا است.
وَمَن يَخۡرُجۡ مِنۢ بَيۡتِهِۦ مُهَاجِرًا إِلَى ٱللَّهِ وَرَسُولِهِۦ ثُمَّ يُدۡرِكۡهُ ٱلۡمَوۡتُ فَقَدۡ وَقَعَ أَجۡرُهُۥ عَلَى ٱللَّهِۗ
و خدا بسیار بخشاینده و مهربان است.
وَكَانَ ٱللَّهُ غَفُورٗا رَّحِيمٗا
و چون در زمین گام میزنید، نکوهشی بر شما نیست که تماس را کوتاه کنید، اگر میترسید که انکارکنندگان شما را به آزمون بکشند؛
وَإِذَا ضَرَبۡتُمُۥ فِي ٱلۡأَرۡضِ فَلَيۡسَ عَلَيۡكُمُۥ جُنَاحٌ أَن تَقۡصُرُواْ مِنَ ٱلصَّلَوٰةِ إِنۡ خِفۡتُمُۥ أَن يَفۡتِنَكُمُ ٱلَّذِينَ كَفَرُواْۚ
زیرا انکارکنندگان برای شما دشمنی آشکارند.
إِنَّ ٱلۡكَٰفِرِينَ كَانُواْ لَكُمُۥ عَدُوّٗا مُّبِينٗا
و چون در میان آنان هستی و برای آنان تماس را رهبری میکنی، گروهی از آنان با تو بایستند و سلاح خود را بگیرند.
وَإِذَا كُنتَ فِيهِمُۥ فَأَقَمۡتَ لَهُمُ ٱلصَّلَوٰةَ فَلۡتَقُمۡ طَآئِفَةٞ مِّنۡهُمُۥ مَعَكَ وَلۡيَأۡخُذُواْ أَسۡلِحَتَهُمُۥۖ
سپس چون پیشانی بر خاک نهادند، پشت سر شما بروند،
فَإِذَا سَجَدُواْ فَلۡيَكُونُواْ مِن وَرَآئِكُمُۥ
و گروهی دیگر که هنوز تماس را نبستهاند بیایند و با تو آن را ببندند، در حالی که احتیاط و سلاح خود را گرفتهاند.
وَلۡتَأۡتِ طَآئِفَةٌ أُخۡرَىٰ لَمۡ يُصَلُّواْ فَلۡيُصَلُّواْ مَعَكَ وَلۡيَأۡخُذُواْ حِذۡرَهُمُۥ وَأَسۡلِحَتَهُمُۥۗ
انکارکنندگان میخواهند که شما از سلاحها و بار و بنهٔ خود غافل شوید، تا یکباره بر شما بتازند.
وَدَّ ٱلَّذِينَ كَفَرُواْ لَوۡ تَغۡفُلُونَ عَنۡ أَسۡلِحَتِكُمُۥ وَأَمۡتِعَتِكُمُۥ فَيَمِيلُونَ عَلَيۡكُمُۥ مَيۡلَةٗ وَٰحِدَةٗۚ
و نکوهشی بر شما نیست، اگر باران شما را آزار دهد یا بیمار باشید، که سلاحهای خود را بر زمین نهید؛
وَلَا جُنَاحَ عَلَيۡكُمُۥ إِن كَانَ بِكُمُۥ أَذٗى مِّن مَّطَرٍ أَوۡ كُنتُمُۥ مَرۡضَىٰ أَن تَضَعُواْ أَسۡلِحَتَكُمُۥۖ
اما احتیاط خود را بگیرید،
وَخُذُواْ حِذۡرَكُمُۥۗ
زیرا خدا برای انکارکنندگان کیفری خوارکننده آماده کرده است.
إِنَّ ٱللَّهَ أَعَدَّ لِلۡكَٰفِرِينَ عَذَابٗا مُّهِينٗا
و چون تماس را به پایان رساندید، خدا را به یاد آورید، ایستاده، نشسته، یا خوابیده به پهلو.
فَإِذَا قَضَيۡتُمُ ٱلصَّلَوٰةَ فَٱذۡكُرُواْ ٱللَّهَ قِيَٰمٗا وَقُعُودٗا وَعَلَىٰ جُنُوبِكُمُۥۚ
سپس چون آرامش یافتید، تماس را پابرجا نگه دارید،
فَإِذَا ٱطۡمَأۡنَنتُمُۥ فَأَقِيمُواْ ٱلصَّلَوٰةَۚ
زیرا تماس برای باورمندان مقرری است با زمانهای معین.
إِنَّ ٱلصَّلَوٰةَ كَانَتۡ عَلَى ٱلۡمُؤۡمِنِينَ كِتَٰبٗا مَّوۡقُوتٗا
و در جستوجوی این قوم سستی نکنید.
وَلَا تَهِنُواْ فِي ٱبۡتِغَآءِ ٱلۡقَوۡمِۖ
اگر رنج میبرید، آنان نیز همانا چنانکه شما رنج میبرید رنج میبرند؛ اما شما از خدا چیزی امید دارید که آنان امید ندارند.
إِن تَكُونُواْ تَأۡلَمُونَ فَإِنَّهُمُۥ يَأۡلَمُونَ كَمَا تَأۡلَمُونَۖ وَتَرۡجُونَ مِنَ ٱللَّهِ مَا لَا يَرۡجُونَۗ
خدا همهچیزدان و فرزانه است.
وَكَانَ ٱللَّهُ عَلِيمًا حَكِيمًا
ما نوشتار را به حقیقت بر تو فرود آوردیم، تا میان مردم بدانچه خدا به تو نشان داده است داوری کنی.
إِنَّا أَنزَلۡنَا إِلَيۡكَ ٱلۡكِتَٰبَ بِٱلۡحَقِّ لِتَحۡكُمَ بَيۡنَ ٱلنَّاسِ بِمَا أَرَىٰكَ ٱللَّهُۚ
و برای خیانتکاران ستیزهجو مباش.
وَلَا تَكُن لِّلۡخَآئِنِينَ خَصِيمٗا
و از خدا بخشایش بخواه،
وَٱسۡتَغۡفِرِ ٱللَّهَۖ
زیرا خدا بسیار بخشاینده و مهربان است.
إِنَّ ٱللَّهَ كَانَ غَفُورٗا رَّحِيمٗا
و به سود کسانی که به خود خیانت میکنند مجادله مکن،
وَلَا تُجَٰدِلۡ عَنِ ٱلَّذِينَ يَخۡتَانُونَ أَنفُسَهُمُۥۚ
زیرا خدا کسی را که بسیار خیانتکار و تعدیکار است دوست ندارد.
إِنَّ ٱللَّهَ لَا يُحِبُّ مَن كَانَ خَوَّانًا أَثِيمٗا
از مردم پنهان میشوند و از خدا پنهان نمیشوند، حال آنکه او با آنان است آنگاه که شبانه سخنانی میچینند که او نمیپسندد.
يَسۡتَخۡفُونَ مِنَ ٱلنَّاسِ وَلَا يَسۡتَخۡفُونَ مِنَ ٱللَّهِ وَهُوَ مَعَهُمُۥ إِذۡ يُبَيِّتُونَ مَا لَا يَرۡضَىٰ مِنَ ٱلۡقَوۡلِۚ
خدا بر آنچه میکنند احاطهٔ کامل دارد.
وَكَانَ ٱللَّهُ بِمَا يَعۡمَلُونَ مُحِيطًا
شمایید که در زندگی نزدیک به سود آنان مجادله کردید؛ اما چه کسی در روز حضور به سود آنان با خدا مجادله خواهد کرد؟ یا چه کسی برای آنان وکیل خواهد بود؟
هَٰأَنتُمُۥ هَٰؤُلَآءِ جَٰدَلۡتُمُۥ عَنۡهُمُۥ فِي ٱلۡحَيَوٰةِ ٱلدُّنۡيَا فَمَن يُجَٰدِلُ ٱللَّهَ عَنۡهُمُۥ يَوۡمَ ٱلۡقِيَٰمَةِ أَم مَّن يَكُونُ عَلَيۡهِمُۥ وَكِيلٗا
و هر که بدیای کند، یا به خویشتن خود ستم کند، سپس از خدا بخشایش بخواهد، خدا را بسیار بخشاینده و مهربان خواهد یافت.
وَمَن يَعۡمَلۡ سُوٓءًا أَوۡ يَظۡلِمۡ نَفۡسَهُۥ ثُمَّ يَسۡتَغۡفِرِ ٱللَّهَ يَجِدِ ٱللَّهَ غَفُورٗا رَّحِيمٗا
و هر که تعدیای به دست آورد، آن را جز بر ضد خویشتن خود به دست نمیآورد.
وَمَن يَكۡسِبۡ إِثۡمٗا فَإِنَّمَا يَكۡسِبُهُۥ عَلَىٰ نَفۡسِهِۦۚ
خدا همهچیزدان و فرزانه است.
وَكَانَ ٱللَّهُ عَلِيمًا حَكِيمٗا
و هر که لغزش یا تعدیای به دست آورد، سپس کسی را که از آن بری است بدان متهم کند، بهتان و تعدی آشکاری بر دوش میکشد.
وَمَن يَكۡسِبۡ خَطِيٓـَٔةً أَوۡ إِثۡمٗا ثُمَّ يَرۡمِ بِهِۦ بَرِيٓـٔٗا فَقَدِ ٱحۡتَمَلَ بُهۡتَٰنٗا وَإِثۡمٗا مُّبِينٗا
و اگر لطف خدا بر تو و مهر او نبود، گروهی از آنان قصد گمراه کردن تو را میداشتند؛
وَلَوۡلَا فَضۡلُ ٱللَّهِ عَلَيۡكَ وَرَحۡمَتُهُۥ لَهَمَّت طَّآئِفَةٞ مِّنۡهُمُۥ أَن يُضِلُّوكَ
اما جز خودشان را گمراه نمیکنند، و هیچ آسیبی به تو نمیتوانند برسانند.
وَمَا يُضِلُّونَ إِلَّا أَنفُسَهُمُۥۖ وَمَا يَضُرُّونَكَ مِن شَيۡءٖۚ
و خدا نوشتار و فرزانگی را بر تو فرود آورد، و آنچه را نمیدانستی به تو آموخت.
وَأَنزَلَ ٱللَّهُ عَلَيۡكَ ٱلۡكِتَٰبَ وَٱلۡحِكۡمَةَ وَعَلَّمَكَ مَا لَمۡ تَكُن تَعۡلَمُۚ
لطف خدا بر تو سترگ است.
وَكَانَ فَضۡلُ ٱللَّهِ عَلَيۡكَ عَظِيمٗا
در بیشتر نجواهایشان نیکیای نیست، مگر برای کسی که به دستگیری، یا آنچه شناختهشده است، یا آشتی میان مردم دستور دهد.
۞ لَّا خَيۡرَ فِي كَثِيرٖ مِّن نَّجۡوَىٰهُمُۥ إِلَّا مَنۡ أَمَرَ بِصَدَقَةٍ أَوۡ مَعۡرُوفٍ أَوۡ إِصۡلَٰحِۭ بَيۡنَ ٱلنَّاسِۚ
و هر که این را در جستوجوی خشنودی خدا کند، پاداشی سترگ به او خواهیم داد.
وَمَن يَفۡعَلۡ ذَٰلِكَ ٱبۡتِغَآءَ مَرۡضَاتِ ٱللَّهِ فَسَوۡفَ نُؤۡتِيهِۦ أَجۡرًا عَظِيمٗا
و هر که پس از آنکه راهنمایی بر او روشن شد، در گسست بر ضد فرستاده بایستد و راهی جز راه باورمندان در پیش گیرد، او را به آنچه بدان روی کرده وامیگذاریم و در جهنم میسوزانیمش.
وَمَن يُشَاقِقِ ٱلرَّسُولَ مِنۢ بَعۡدِ مَا تَبَيَّنَ لَهُ ٱلۡهُدَىٰ وَيَتَّبِعۡ غَيۡرَ سَبِيلِ ٱلۡمُؤۡمِنِينَ نُوَلِّهِۦ مَا تَوَلَّىٰ وَنُصۡلِهِۦ جَهَنَّمَۖ
و چه بد مقصدی!
وَسَآءَتۡ مَصِيرًا
خدا همانا نمیبخشاید که برای او انباز گرفته شود،
إِنَّ ٱللَّهَ لَا يَغۡفِرُ أَن يُشۡرَكَ بِهِۦ
اما آنچه را که پایینتر از آن است برای هر که پسند او افتد میبخشاید.
وَيَغۡفِرُ مَا دُونَ ذَٰلِكَ لِمَن يَشَآءُۚ
و هر که برای خدا انباز گیرد، به گمراهیای دور گمراه شده است.
وَمَن يُشۡرِكۡ بِٱللَّهِ فَقَدۡ ضَلَّ ضَلَٰلَۢا بَعِيدًا
غیر از او جز مادهها را نمیخوانند، و جز منحرفکنندهٔ سرکش را نمیخوانند که خدا نفرینش کرده است،
إِن يَدۡعُونَ مِن دُونِهِۦ إِلَّا إِنَٰثٗا وَإِن يَدۡعُونَ إِلَّا شَيۡطَٰنٗا مَّرِيدٗا لَّعَنَهُ ٱللَّهُۘ
که گفت: «من بیگمان از میان فرمانبرداران تو سهمی تعیینشده خواهم گرفت؛ بیگمان آنان را گمراه خواهم کرد، بیگمان به آنان امیدهای پوچ خواهم داد، بیگمان به آنان دستور خواهم داد گوش چارپایان را بشکافند، و بیگمان به آنان دستور خواهم داد آفرینش خدا را دگرگون کنند.»
وَقَالَ لَأَتَّخِذَنَّ مِنۡ عِبَادِكَ نَصِيبٗا مَّفۡرُوضٗا وَلَأُضِلَّنَّهُمُۥ وَلَأُمَنِّيَنَّهُمُۥ وَلَأٓمُرَنَّهُمُۥ فَلَيُبَتِّكُنَّ ءَاذَانَ ٱلۡأَنۡعَٰمِ وَلَأٓمُرَنَّهُمُۥ فَلَيُغَيِّرُنَّ خَلۡقَ ٱللَّهِۚ
و هر که منحرفکننده را غیر از خدا متحد بگیرد، زیانی آشکار دیده است.
وَمَن يَتَّخِذِ ٱلشَّيۡطَٰنَ وَلِيّٗا مِّن دُونِ ٱللَّهِ فَقَدۡ خَسِرَ خُسۡرَانٗا مُّبِينٗا
به آنان وعده میدهد و امیدهای پوچ میبخشد،
يَعِدُهُمُۥ وَيُمَنِّيهِمُۥۖ
و منحرفکننده جز فریب به آنان وعده نمیدهد.
وَمَا يَعِدُهُمُ ٱلشَّيۡطَٰنُ إِلَّا غُرُورًا
ایناناند که پناهگاهشان جهنم خواهد بود،
أُوْلَٰٓئِكَ مَأۡوَىٰهُمُۥ جَهَنَّمُ
و در آن هیچ گریزگاهی نخواهند یافت.
وَلَا يَجِدُونَ عَنۡهَا مَحِيصٗا
و کسانی که باور آوردند و کردارهای شایسته بهجا آوردند، آنان را به باغهایی که رودها از زیر آنها جاری است در خواهیم آورد، جاودانه در آن میمانند، همیشه.
وَٱلَّذِينَ ءَامَنُواْ وَعَمِلُواْ ٱلصَّٰلِحَٰتِ سَنُدۡخِلُهُمُۥ جَنَّٰتٖ تَجۡرِي مِن تَحۡتِهَا ٱلۡأَنۡهَٰرُ خَٰلِدِينَ فِيهَا أَبَدٗاۖ
وعدهٔ خدا، به حقیقت.
وَعۡدَ ٱللَّهِ حَقّٗاۚ
و چه کسی در سخن از خدا راستگوتر است؟
وَمَنۡ أَصۡدَقُ مِنَ ٱللَّهِ قِيلٗا
این نه به آرزوهای شما بستگی دارد و نه به آرزوهای دارندگان نوشتار.
لَّيۡسَ بِأَمَانِيِّكُمُۥ وَلَا أَمَانِيِّ أَهۡلِ ٱلۡكِتَٰبِۗ
هر که بدیای کند، بدان بازپرداخت خواهد شد، و غیر از خدا نه متحدی خواهد یافت و نه یاری.
مَن يَعۡمَلۡ سُوٓءٗا يُجۡزَ بِهِۦ وَلَا يَجِدۡ لَهُۥ مِن دُونِ ٱللَّهِ وَلِيّٗا وَلَا نَصِيرٗا
و هر که کردارهای شایسته بهجا آورد، مرد یا زن، در حالی که باورمند است، اینان به باغ درآورده خواهند شد و بر آنان ستمی نخواهد رفت، حتی به اندازهٔ شکاف هستهٔ خرمایی.
وَمَن يَعۡمَلۡ مِنَ ٱلصَّٰلِحَٰتِ مِن ذَكَرٍ أَوۡ أُنثَىٰ وَهُوَ مُؤۡمِنٞ فَأُوْلَٰٓئِكَ يُدۡخَلُونَ ٱلۡجَنَّةَ وَلَا يُظۡلَمُونَ نَقِيرٗا
و چه کسی قانونی نیکوتر دارد از کسی که سوی خود را در برابر خدا بیخدشه کرده، در حالی که نیکی میکند، و آموزهٔ ابراهیم را پیروی کرده که یکسره به سوی خدا روی کرده بود؟
وَمَنۡ أَحۡسَنُ دِينٗا مِّمَّنۡ أَسۡلَمَ وَجۡهَهُۥ لِلَّهِ وَهُوَ مُحۡسِنٞ وَٱتَّبَعَ مِلَّةَ إِبۡرَٰهِيمَ حَنِيفٗاۗ
و خدا ابراهیم را دوست نزدیک گرفت.
وَٱتَّخَذَ ٱللَّهُ إِبۡرَٰهِيمَ خَلِيلٗا
و آنچه در آسمانها و آنچه بر زمین است از آنِ خدا است.
وَلِلَّهِ مَا فِي ٱلسَّمَٰوَٰتِ وَمَا فِي ٱلۡأَرۡضِۚ
خدا بر همه چیز احاطهٔ کامل دارد.
وَكَانَ ٱللَّهُ بِكُلِّ شَيۡءٖ مُّحِيطٗا
و دربارهٔ زنان از تو نظر میخواهند.
وَيَسۡتَفۡتُونَكَ فِي ٱلنِّسَآءِۖ
بگو: «خدا دربارهٔ آنان به شما نظر میدهد، و نیز آنچه در نوشتار بر شما برخوانده میشود دربارهٔ دختران یتیمی که آنچه را برایشان مقرر شده است به آنان نمیدهید و میخواهید با آنان ازدواج کنید، و دربارهٔ کودکانی که به ناتوانی کشانده شدهاند، و دربارهٔ اینکه با یتیمان با انصاف کامل رفتار کنید.
قُلِ ٱللَّهُ يُفۡتِيكُمُۥ فِيهِنَّ وَمَا يُتۡلَىٰ عَلَيۡكُمُۥ فِي ٱلۡكِتَٰبِ فِي يَتَٰمَى ٱلنِّسَآءِ ٱلَّٰتِي لَا تُؤۡتُونَهُنَّ مَا كُتِبَ لَهُنَّ وَتَرۡغَبُونَ أَن تَنكِحُوهُنَّ وَٱلۡمُسۡتَضۡعَفِينَ مِنَ ٱلۡوِلۡدَٰنِ وَأَن تَقُومُواْ لِلۡيَتَٰمَىٰ بِٱلۡقِسۡطِۚ
و هر نیکیای که بکنید، خدا همانا بر آن همهچیزدان است.»
وَمَا تَفۡعَلُواْ مِنۡ خَيۡرٖ فَإِنَّ ٱللَّهَ كَانَ بِهِۦ عَلِيمٗا
و اگر زنی از شوهر خود ستیزی پایدار یا رویگردانی میترسد، نکوهشی بر آن دو نیست که با توافقی آشتی کنند؛
وَإِنِ ٱمۡرَأَةٌ خَافَتۡ مِنۢ بَعۡلِهَا نُشُوزًا أَوۡ إِعۡرَاضٗا فَلَا جُنَاحَ عَلَيۡهِمَا أَن يَصَّٰلَحَا بَيۡنَهُمَا صُلۡحٗاۚ
و آشتی بهتر است.
وَٱلصُّلۡحُ خَيۡرٞۗ
و آز همواره بر خویشتنها حاضر است؛
وَأُحۡضِرَتِ ٱلۡأَنفُسُ ٱلشُّحَّۚ
اما اگر نیکی کنید و محتاط باشید، خدا همانا از آنچه میکنید باخبر است.
وَإِن تُحۡسِنُواْ وَتَتَّقُواْ فَإِنَّ ٱللَّهَ كَانَ بِمَا تَعۡمَلُونَ خَبِيرٗا
و شما هرگز نخواهید توانست میان زنان دادگر باشید، هرچند بدان اصرار ورزید؛
وَلَن تَسۡتَطِيعُواْ أَن تَعۡدِلُواْ بَيۡنَ ٱلنِّسَآءِ وَلَوۡ حَرَصۡتُمُۥۖ
پس یکسره مگرایید، چنانکه دیگری را آویخته رها کنید.
فَلَا تَمِيلُواْ كُلَّ ٱلۡمَيۡلِ فَتَذَرُوهَا كَٱلۡمُعَلَّقَةِۚ
و اگر آشتی کنید و محتاط باشید، خدا همانا بسیار بخشاینده و مهربان است.
وَإِن تُصۡلِحُواْ وَتَتَّقُواْ فَإِنَّ ٱللَّهَ كَانَ غَفُورٗا رَّحِيمٗا
و اگر از هم جدا شوند، خدا هریک از آنان را از گستردگی خود توانگر خواهد کرد.
وَإِن يَتَفَرَّقَا يُغۡنِ ٱللَّهُ كُلّٗا مِّن سَعَتِهِۦۚ
خدا فراخ و فرزانه است.
وَكَانَ ٱللَّهُ وَٰسِعًا حَكِيمٗا
و آنچه در آسمانها و آنچه بر زمین است از آنِ خدا است.
وَلِلَّهِ مَا فِي ٱلسَّمَٰوَٰتِ وَمَا فِي ٱلۡأَرۡضِۗ
و ما همانا به کسانی که پیش از شما نوشتار به آنان داده شده بود، و به خود شما، سفارش کردیم که نسبت به خدا محتاط باشید.
وَلَقَدۡ وَصَّيۡنَا ٱلَّذِينَ أُوتُواْ ٱلۡكِتَٰبَ مِن قَبۡلِكُمُۥ وَإِيَّاكُمُۥ أَنِ ٱتَّقُواْ ٱللَّهَۚ
و اگر انکار کنید، همانا آنچه در آسمانها و آنچه بر زمین است از آنِ خدا است.
وَإِن تَكۡفُرُواْ فَإِنَّ لِلَّهِ مَا فِي ٱلسَّمَٰوَٰتِ وَمَا فِي ٱلۡأَرۡضِۚ
خدا توانگر و ستوده است.
وَكَانَ ٱللَّهُ غَنِيًّا حَمِيدٗا
و آنچه در آسمانها و آنچه بر زمین است از آنِ خدا است.
وَلِلَّهِ مَا فِي ٱلسَّمَٰوَٰتِ وَمَا فِي ٱلۡأَرۡضِۚ
و خدا بهعنوان وکیل بس است.
وَكَفَىٰ بِٱللَّهِ وَكِيلًا
اگر او را پسند افتد، شما را میبرد، ای انسانها، و دیگران را میآورد.
إِن يَشَأۡ يُذۡهِبۡكُمُۥ أَيُّهَا ٱلنَّاسُ وَيَأۡتِ بِـَٔاخَرِينَۚ
خدا بر آن توانا است.
وَكَانَ ٱللَّهُ عَلَىٰ ذَٰلِكَ قَدِيرٗا
هر که عوض زندگی نزدیک را بخواهد — نزد خدا عوض زندگی نزدیک و زندگی واپسین است.
مَّن كَانَ يُرِيدُ ثَوَابَ ٱلدُّنۡيَا فَعِندَ ٱللَّهِ ثَوَابُ ٱلدُّنۡيَا وَٱلۡأٓخِرَةِۚ
خدا شنوا و بینا است.
وَكَانَ ٱللَّهُ سَمِيعَۢا بَصِيرٗا
ای باور آوردگان! از پابرجا نگهدارندگان استوار برابری باشید، گواهانی برای خدا، هرچند بر ضد خودتان، یا پدر و مادر، یا نزدیکانتان.
۞ يَٰأَيُّهَا ٱلَّذِينَ ءَامَنُواْ كُونُواْ قَوَّٰمِينَ بِٱلۡقِسۡطِ شُهَدَآءَ لِلَّهِ وَلَوۡ عَلَىٰ أَنفُسِكُمُۥ أَوِ ٱلۡوَٰلِدَيۡنِ وَٱلۡأَقۡرَبِينَۚ
چه توانگر باشد چه بینوا، خدا به هر دو نزدیکتر است؛ پس از هیجان پیروی مکنید تا دادگر نباشید.
إِن يَكُنۡ غَنِيًّا أَوۡ فَقِيرٗا فَٱللَّهُ أَوۡلَىٰ بِهِمَاۖ فَلَا تَتَّبِعُواْ ٱلۡهَوَىٰ أَن تَعۡدِلُواْۚ
و اگر سوگیرانه رفتار کنید یا روی بگردانید، خدا همانا از آنچه میکنید باخبر است.
وَإِن تَلۡوُۥاْ أَوۡ تُعۡرِضُواْ فَإِنَّ ٱللَّهَ كَانَ بِمَا تَعۡمَلُونَ خَبِيرٗا
ای باورآوردگان! به خدا، به فرستادهٔ او، به نوشتاری که بر فرستادهٔ او فرود آورد، و به نوشتاری که پیشتر فرود آورد، باور آورید.
يَٰأَيُّهَا ٱلَّذِينَ ءَامَنُواْ ءَامِنُواْ بِٱللَّهِ وَرَسُولِهِۦ وَٱلۡكِتَٰبِ ٱلَّذِي نُزِّلَ عَلَىٰ رَسُولِهِۦ وَٱلۡكِتَٰبِ ٱلَّذِي أُنزِلَ مِن قَبۡلُۚ
و هر که خدا، کارگزاران او، نوشتارهای او، فرستادگان او و روز واپسین را انکار کند، به گمراهیای دور گمراه شده است.
وَمَن يَكۡفُرۡ بِٱللَّهِ وَمَلَٰٓئِكَتِهِۦ وَكُتُبِهِۦ وَرُسُلِهِۦ وَٱلۡيَوۡمِ ٱلۡأٓخِرِ فَقَدۡ ضَلَّ ضَلَٰلَۢا بَعِيدًا
همانا کسانی که باور آوردند، سپس انکار کردند، سپس باور آوردند، سپس انکار کردند، سپس در انکار افزودند — خدا را نشاید که آنان را ببخشاید و نه به آنان راهی بنماید.
إِنَّ ٱلَّذِينَ ءَامَنُواْ ثُمَّ كَفَرُواْ ثُمَّ ءَامَنُواْ ثُمَّ كَفَرُواْ ثُمَّ ٱزۡدَادُواْ كُفۡرٗا لَّمۡ يَكُنِ ٱللَّهُ لِيَغۡفِرَ لَهُمُۥ وَلَا لِيَهۡدِيَهُمُۥ سَبِيلَۢا
به دورویان مژده بده که کیفری دردناک خواهند داشت — آنان که انکارکنندگان را غیر از باورمندان متحد میگیرند.
بَشِّرِ ٱلۡمُنَٰفِقِينَ بِأَنَّ لَهُمُۥ عَذَابًا أَلِيمًا ٱلَّذِينَ يَتَّخِذُونَ ٱلۡكَٰفِرِينَ أَوۡلِيَآءَ مِن دُونِ ٱلۡمُؤۡمِنِينَۚ
آیا نزد آنان نیرومندی میجویند؟ نیرومندی همانا یکسره از آنِ خدا است.
أَيَبۡتَغُونَ عِندَهُمُ ٱلۡعِزَّةَ فَإِنَّ ٱلۡعِزَّةَ لِلَّهِ جَمِيعٗا
و او پیشتر در نوشتار بر شما فرود آورده است: چون میشنوید که نشانههای خدا انکار و به مسخره گرفته میشود، با آنان ننشینید، تا آنکه در گفتاری دیگر فرو روند؛
وَقَدۡ نُزِّلَ عَلَيۡكُمُۥ فِي ٱلۡكِتَٰبِ أَنۡ إِذَا سَمِعۡتُمُۥ ءَايَٰتِ ٱللَّهِ يُكۡفَرُ بِهَا وَيُسۡتَهۡزَأُ بِهَا فَلَا تَقۡعُدُواْ مَعَهُمُۥ حَتَّىٰ يَخُوضُواْ فِي حَدِيثٍ غَيۡرِهِۦ
زیرا در آن صورت مانند آنان میبودید.
إِنَّكُمُۥ إِذٗا مِّثۡلُهُمُۥۗ
خدا دورویان و انکارکنندگان را همانا همگی در جهنم گرد خواهد آورد — کسانی که نسبت به شما چشمبهراهاند: اگر گشایشی از خدا به شما برسد، میگویند: «آیا با شما نبودیم؟» و اگر سهمی به انکارکنندگان برسد، میگویند: «آیا شما را به چنگ نیاوردیم و شما را از باورمندان دور نداشتیم؟»
إِنَّ ٱللَّهَ جَامِعُ ٱلۡمُنَٰفِقِينَ وَٱلۡكَٰفِرِينَ فِي جَهَنَّمَ جَمِيعًا ٱلَّذِينَ يَتَرَبَّصُونَ بِكُمُۥ فَإِن كَانَ لَكُمُۥ فَتۡحٞ مِّنَ ٱللَّهِ قَالُواْ أَلَمۡ نَكُن مَّعَكُمُۥ وَإِن كَانَ لِلۡكَٰفِرِينَ نَصِيبٞ قَالُواْ أَلَمۡ نَسۡتَحۡوِذۡ عَلَيۡكُمُۥ وَنَمۡنَعۡكُمُۥ مِنَ ٱلۡمُؤۡمِنِينَۚ
خدا در روز حضور میان شما داوری خواهد کرد؛
فَٱللَّهُ يَحۡكُمُ بَيۡنَكُمُۥ يَوۡمَ ٱلۡقِيَٰمَةِۚ
و خدا هرگز برای انکارکنندگان بر باورمندان راهی نخواهد نهاد.
وَلَن يَجۡعَلَ ٱللَّهُ لِلۡكَٰفِرِينَ عَلَى ٱلۡمُؤۡمِنِينَ سَبِيلًا
دورویان میکوشند خدا را بفریبند، و اوست که آنان را میفریبد.
إِنَّ ٱلۡمُنَٰفِقِينَ يُخَٰدِعُونَ ٱللَّهَ وَهُوَ خَٰدِعُهُمُۥ
و چون برای تماس برمیخیزند، با تنبلی برمیخیزند، در برابر مردم خودنمایی میکنند، و خدا را جز اندک به یاد نمیآورند، میان این دو سرگردان، نه به این سو و نه به آن سو.
وَإِذَا قَامُواْ إِلَى ٱلصَّلَوٰةِ قَامُواْ كُسَالَىٰ يُرَآءُونَ ٱلنَّاسَ وَلَا يَذۡكُرُونَ ٱللَّهَ إِلَّا قَلِيلٗا مُّذَبۡذَبِينَ بَيۡنَ ذَٰلِكَ لَا إِلَىٰ هَٰؤُلَآءِ وَلَا إِلَىٰ هَٰؤُلَآءِۚ
و هر که را خدا گمراه کند، برای او هیچ راهی نخواهی یافت.
وَمَن يُضۡلِلِ ٱللَّهُ فَلَن تَجِدَ لَهُۥ سَبِيلٗا
ای باورآوردگان! انکارکنندگان را غیر از باورمندان متحد مگیرید.
يَٰأَيُّهَا ٱلَّذِينَ ءَامَنُواْ لَا تَتَّخِذُواْ ٱلۡكَٰفِرِينَ أَوۡلِيَآءَ مِن دُونِ ٱلۡمُؤۡمِنِينَۚ
آیا میخواهید برای خدا بر ضد خودتان اقتداری آشکار قرار دهید؟
أَتُرِيدُونَ أَن تَجۡعَلُواْ لِلَّهِ عَلَيۡكُمُۥ سُلۡطَٰنٗا مُّبِينًا
دورویان همانا در پایینترین طبقهٔ آتشاند، و هرگز برای آنان یاری نخواهی یافت —
إِنَّ ٱلۡمُنَٰفِقِينَ فِي ٱلدَّرَكِ ٱلۡأَسۡفَلِ مِنَ ٱلنَّارِ وَلَن تَجِدَ لَهُمُۥ نَصِيرًا
مگر کسانی که بازگردند، خود را سامان دهند، به خدا چنگ زنند، و قانون خود را یکسره برای خدا کنند: اینان با باورمنداناند،
إِلَّا ٱلَّذِينَ تَابُواْ وَأَصۡلَحُواْ وَٱعۡتَصَمُواْ بِٱللَّهِ وَأَخۡلَصُواْ دِينَهُمُۥ لِلَّهِ فَأُوْلَٰٓئِكَ مَعَ ٱلۡمُؤۡمِنِينَۖ
و خدا بهزودی به باورمندان پاداشی سترگ خواهد داد.
وَسَوۡفَ يُؤۡتِ ٱللَّهُ ٱلۡمُؤۡمِنِينَ أَجۡرًا عَظِيمٗا
خدا با کیفر شما چه میکرد، اگر سپاسگزار و باورمند باشید؟
مَّا يَفۡعَلُ ٱللَّهُ بِعَذَابِكُمُۥ إِن شَكَرۡتُمُۥ وَءَامَنتُمُۥۚ
خدا سپاسگزار و همهچیزدان است.
وَكَانَ ٱللَّهُ شَاكِرًا عَلِيمٗا
خدا دوست ندارد که بدی آشکارا گفته شود، مگر از جانب کسی که ستم دیده است.
۞ لَّا يُحِبُّ ٱللَّهُ ٱلۡجَهۡرَ بِٱلسُّوٓءِ مِنَ ٱلۡقَوۡلِ إِلَّا مَن ظُلِمَۚ
خدا شنوا و همهچیزدان است.
وَكَانَ ٱللَّهُ سَمِيعًا عَلِيمًا
چه نیکی را آشکار کنید، چه آن را پنهان دارید، چه از بدیای چشم بپوشید، خدا همانا بسیار چشمپوش و توانا است.
إِن تُبۡدُواْ خَيۡرًا أَوۡ تُخۡفُوهُۥ أَوۡ تَعۡفُواْ عَن سُوٓءٖ فَإِنَّ ٱللَّهَ كَانَ عَفُوّٗا قَدِيرًا
کسانی که خدا و فرستادگان او را انکار میکنند و میخواهند میان خدا و فرستادگانش جدایی افکنند، و میگویند: «به بخشی باور داریم و بخشی را انکار میکنیم»، و میخواهند میان این دو راهی بگشایند — اینان انکارکنندگان حقیقیاند.
إِنَّ ٱلَّذِينَ يَكۡفُرُونَ بِٱللَّهِ وَرُسُلِهِۦ وَيُرِيدُونَ أَن يُفَرِّقُواْ بَيۡنَ ٱللَّهِ وَرُسُلِهِۦ وَيَقُولُونَ نُؤۡمِنُ بِبَعۡضٖ وَنَكۡفُرُ بِبَعۡضٖ وَيُرِيدُونَ أَن يَتَّخِذُواْ بَيۡنَ ذَٰلِكَ سَبِيلًا أُوْلَٰٓئِكَ هُمُ ٱلۡكَٰفِرُونَ حَقّٗاۚ
و برای انکارکنندگان کیفری خوارکننده آماده کردهایم.
وَأَعۡتَدۡنَا لِلۡكَٰفِرِينَ عَذَابٗا مُّهِينٗا
و کسانی که به خدا و فرستادگان او باور آوردند و میان هیچیک از آنان فرقی نگذاشتند، بهزودی پاداشهایشان را به آنان خواهد داد.
وَٱلَّذِينَ ءَامَنُواْ بِٱللَّهِ وَرُسُلِهِۦ وَلَمۡ يُفَرِّقُواْ بَيۡنَ أَحَدٖ مِّنۡهُمُۥ أُوْلَٰٓئِكَ سَوۡفَ نُؤۡتِيهِمُۥ أُجُورَهُمُۥۚ
و خدا بسیار بخشاینده و مهربان است.
وَكَانَ ٱللَّهُ غَفُورٗا رَّحِيمٗا
دارندگان نوشتار از تو میخواهند که نوشتاری از آسمان بر آنان فرود آوری.
يَسۡـَٔلُكَ أَهۡلُ ٱلۡكِتَٰبِ أَن تُنزِلَ عَلَيۡهِمُۥ كِتَٰبٗا مِّنَ ٱلسَّمَآءِۚ
آنان پیشتر از موسی بزرگتر از این خواستند، گفتند: «خدا را آشکارا به ما نشان بده»؛ پس صاعقه آنان را به سبب ستمشان گرفت.
فَقَدۡ سَأَلُواْ مُوسَىٰ أَكۡبَرَ مِن ذَٰلِكَ فَقَالُواْ أَرۡنَا ٱللَّهَ جَهۡرَةٗ فَأَخَذَتۡهُمُ ٱلصَّٰعِقَةُ بِظُلۡمِهِمُۥۚ
سپس پس از آنکه دلایل روشن به آنان رسید، گوساله را گرفتند؛ اما ما از آن چشم پوشیدیم،
ثُمَّ ٱتَّخَذُواْ ٱلۡعِجۡلَ مِنۢ بَعۡدِ مَا جَآءَتۡهُمُ ٱلۡبَيِّنَٰتُ فَعَفَوۡنَا عَن ذَٰلِكَۚ
و به موسی اقتداری آشکار دادیم.
وَءَاتَيۡنَا مُوسَىٰ سُلۡطَٰنٗا مُّبِينٗا
و کوه را بالای سرشان برافراشتیم، به سبب پیمان استوارشان،
وَرَفَعۡنَا فَوۡقَهُمُ ٱلطُّورَ بِمِيثَٰقِهِمُۥ
و به آنان گفتیم: «از در درآیید، پیشانی بر خاک نهاده»،
وَقُلۡنَا لَهُمُ ٱدۡخُلُواْ ٱلۡبَابَ سُجَّدٗا
و به آنان گفتیم: «دربارهٔ آسایش از حدود نگذرید»،
وَقُلۡنَا لَهُمُۥ لَا تَعۡدُواْ فِي ٱلسَّبۡتِ
و از آنان پیمانی استوار و محکم گرفتیم.
وَأَخَذۡنَا مِنۡهُمُۥ مِيثَٰقًا غَلِيظٗا
به سبب شکستن پیمان استوارشان، انکار نشانههای خدا، کشتن اطلاعدهندگان بیحق، و گفتن: «هستههای ما در پوشش است» — نه، این خدا است که بر هستههایشان به سبب انکارشان مهر نهاده است، چندان که جز اندک باور نمیآورند — و به سبب انکارشان، و نسبت دادن بهتانی سترگ به مریم، و به سبب گفتنشان: «ما همانا مسیح، عیسی پسر مریم، فرستادهٔ خدا را کشتیم»،
فَبِمَا نَقۡضِهِمُۥ مِيثَٰقَهُمُۥ وَكُفۡرِهِمُۥ بِـَٔايَٰتِ ٱللَّهِ وَقَتۡلِهِمُ ٱلۡأَنۢبِيَآءَ بِغَيۡرِ حَقّٖ وَقَوۡلِهِمُۥ قُلُوبُنَا غُلۡفُۢۚ بَلۡ طَبَعَ ٱللَّهُ عَلَيۡهَا بِكُفۡرِهِمُۥ فَلَا يُؤۡمِنُونَ إِلَّا قَلِيلٗا وَبِكُفۡرِهِمُۥ وَقَوۡلِهِمُۥ عَلَىٰ مَرۡيَمَ بُهۡتَٰنًا عَظِيمٗا وَقَوۡلِهِمُۥ إِنَّا قَتَلۡنَا ٱلۡمَسِيحَ عِيسَى ٱبۡنَ مَرۡيَمَ رَسُولَ ٱللَّهِ
حال آنکه او را نکشتند و بر تیر استوار نکردند، بلکه به آنان شبیهنمایی شد.
وَمَا قَتَلُوهُۥ وَمَا صَلَبُوهُۥ وَلَٰكِن شُبِّهَ لَهُمُۥۚ
و کسانی که دربارهٔ او اختلاف دارند بیگمان در این باره در سرگردانیاند.
وَإِنَّ ٱلَّذِينَ ٱخۡتَلَفُواْ فِيهِۦ لَفِي شَكّٖ مِّنۡهُۥۚ
آنان از آن هیچ دانشی ندارند،
مَا لَهُمُۥ بِهِۦ مِنۡ عِلۡمٍ
مگر پیروی از گمان.
إِلَّا ٱتِّبَاعَ ٱلظَّنِّۚ
و حتماً او را نکشتند.
وَمَا قَتَلُوهُۥ يَقِينَۢا
بلکه خدا او را به سوی خود برافراشت.
بَل رَّفَعَهُ ٱللَّهُ إِلَيۡهِۦۚ
خدا نیرومند و فرزانه است.
وَكَانَ ٱللَّهُ عَزِيزًا حَكِيمٗا
و هیچکس از دارندگان نوشتار نیست مگر آنکه بیگمان پیش از مرگ خود به او باور آورد؛ و در روز حضور بر آنان گواه خواهد بود.
وَإِن مِّنۡ أَهۡلِ ٱلۡكِتَٰبِ إِلَّا لَيُؤۡمِنَنَّ بِهِۦ قَبۡلَ مَوۡتِهِۦۖ وَيَوۡمَ ٱلۡقِيَٰمَةِ يَكُونُ عَلَيۡهِمُۥ شَهِيدٗا
به سبب ستم بازگرایان، چیزهای نیکی را که برایشان روا شده بود بر آنان ممنوع کردیم، و به سبب بسیار بازداشتن از راه خدا، و به سبب بهرهخواری کردن، حال آنکه از آن بازداشته شده بودند، و خوردن داراییهای مردم به باطل.
فَبِظُلۡمٖ مِّنَ ٱلَّذِينَ هَادُواْ حَرَّمۡنَا عَلَيۡهِمُۥ طَيِّبَٰتٍ أُحِلَّتۡ لَهُمُۥ وَبِصَدِّهِمُۥ عَن سَبِيلِ ٱللَّهِ كَثِيرٗا وَأَخۡذِهِمُ ٱلرِّبَوٰاْ وَقَدۡ نُهُواْ عَنۡهُۥ وَأَكۡلِهِمُۥ أَمۡوَٰلَ ٱلنَّاسِ بِٱلۡبَٰطِلِۚ
و برای انکارکنندگان از میان آنان کیفری دردناک آماده کردهایم.
وَأَعۡتَدۡنَا لِلۡكَٰفِرِينَ مِنۡهُمُۥ عَذَابًا أَلِيمٗا
اما ریشهدوانیدگان در دانش از میان آنان، و باورمندان، به آنچه بر تو فرود آورده شد و آنچه پیش از تو فرود آورده شد باور دارند، و نیز پابرجا نگهدارندگان تماس،
لَّٰكِنِ ٱلرَّٰسِخُونَ فِي ٱلۡعِلۡمِ مِنۡهُمُۥ وَٱلۡمُؤۡمِنُونَ يُؤۡمِنُونَ بِمَا أُنزِلَ إِلَيۡكَ وَمَا أُنزِلَ مِن قَبۡلِكَۚ وَٱلۡمُقِيمِينَ ٱلصَّلَوٰةَۚ
و دهندگان گشادهدستی ناب، و باورآورندگان به خدا و روز واپسین — ایناناند که بهزودی پاداشی سترگ به آنان خواهیم داد.
وَٱلۡمُؤۡتُونَ ٱلزَّكَوٰةَ وَٱلۡمُؤۡمِنُونَ بِٱللَّهِ وَٱلۡيَوۡمِ ٱلۡأٓخِرِ أُوْلَٰٓئِكَ سَنُؤۡتِيهِمُۥ أَجۡرًا عَظِيمًا
ما همانا به تو پرده برداشتیم، چنانکه به نوح و اطلاعدهندگان پس از او پرده برداشتیم،
۞ إِنَّا أَوۡحَيۡنَا إِلَيۡكَ كَمَا أَوۡحَيۡنَا إِلَىٰ نُوحٖ وَٱلنَّبِيِّـۧنَ مِنۢ بَعۡدِهِۦۚ
و به ابراهیم، اسماعیل، اسحاق، یعقوب، تبارها، عیسی، ایوب، یونس، هارون و سلیمان پرده برداشتیم؛
وَأَوۡحَيۡنَا إِلَىٰ إِبۡرَٰهِيمَ وَإِسۡمَٰعِيلَ وَإِسۡحَٰقَ وَيَعۡقُوبَ وَٱلۡأَسۡبَاطِ وَعِيسَىٰ وَأَيُّوبَ وَيُونُسَ وَهَٰرُونَ وَسُلَيۡمَٰنَۚ
و به داوود یک فرم دادیم.
وَءَاتَيۡنَا دَاوُۥدَ زَبُورٗا
و فرستادگانی که پیشتر داستانشان را برایت روایت کردیم، و فرستادگانی که داستانشان را برایت روایت نکردیم؛
وَرُسُلٗا قَدۡ قَصَصۡنَٰهُمُۥ عَلَيۡكَ مِن قَبۡلُ وَرُسُلٗا لَّمۡ نَقۡصُصۡهُمُۥ عَلَيۡكَۚ
و خدا با موسی سخنی گفت.
وَكَلَّمَ ٱللَّهُ مُوسَىٰ تَكۡلِيمٗا
فرستادگانی مژدهدهنده و هشداردهنده، تا مردم پس از فرستادگان دیگر هیچ استدلالی بر خدا نداشته باشند.
رُّسُلٗا مُّبَشِّرِينَ وَمُنذِرِينَ لِئَلَّا يَكُونَ لِلنَّاسِ عَلَى ٱللَّهِ حُجَّةُۢ بَعۡدَ ٱلرُّسُلِۚ
خدا نیرومند و فرزانه است.
وَكَانَ ٱللَّهُ عَزِيزًا حَكِيمٗا
اما خدا بر آنچه به سوی تو فرود آورده است گواهی میدهد؛
لَّٰكِنِ ٱللَّهُ يَشۡهَدُ بِمَا أَنزَلَ إِلَيۡكَۖ
آن را با دانش خود فرود آورده است، و کارگزاران نیز گواهی میدهند.
أَنزَلَهُۥ بِعِلۡمِهِۦۖ وَٱلۡمَلَٰٓئِكَةُ يَشۡهَدُونَۚ
و خدا بهعنوان گواه بس است.
وَكَفَىٰ بِٱللَّهِ شَهِيدًا
کسانی که انکار کردند و از راه خدا بازداشتند همانا به گمراهیای دور گمراه شدهاند.
إِنَّ ٱلَّذِينَ كَفَرُواْ وَصَدُّواْ عَن سَبِيلِ ٱللَّهِ قَدۡ ضَلُّواْ ضَلَٰلَۢا بَعِيدًا
همانا کسانی که انکار کردند و ستم کردند — خدا را نشاید که آنان را ببخشاید و نه به آنان مسیری بنماید، مگر مسیر جهنم، که جاودانه در آن میمانند، همیشه.
إِنَّ ٱلَّذِينَ كَفَرُواْ وَظَلَمُواْ لَمۡ يَكُنِ ٱللَّهُ لِيَغۡفِرَ لَهُمُۥ وَلَا لِيَهۡدِيَهُمُۥ طَرِيقًا إِلَّا طَرِيقَ جَهَنَّمَ خَٰلِدِينَ فِيهَا أَبَدٗاۚ
و این برای خدا کاری آسان است.
وَكَانَ ذَٰلِكَ عَلَى ٱللَّهِ يَسِيرٗا
ای انسانها! فرستاده با حقیقت از جانب سرپرست شما به سوی شما آمده است؛ پس باور آورید، برای شما بهتر است.
يَٰأَيُّهَا ٱلنَّاسُ قَدۡ جَآءَكُمُ ٱلرَّسُولُ بِٱلۡحَقِّ مِن رَّبِّكُمُۥ فَـَٔامِنُواْ خَيۡرٗا لَّكُمُۥۚ
و اگر انکار کنید، همانا آنچه در آسمانها و بر زمین است از آنِ خدا است.
وَإِن تَكۡفُرُواْ فَإِنَّ لِلَّهِ مَا فِي ٱلسَّمَٰوَٰتِ وَٱلۡأَرۡضِۚ
خدا همهچیزدان و فرزانه است.
وَكَانَ ٱللَّهُ عَلِيمًا حَكِيمٗا
ای دارندگان نوشتار! در قانون خود زیادهروی مکنید، و دربارهٔ خدا جز حقیقت مگویید.
يَٰأَهۡلَ ٱلۡكِتَٰبِ لَا تَغۡلُواْ فِي دِينِكُمُۥ وَلَا تَقُولُواْ عَلَى ٱللَّهِ إِلَّا ٱلۡحَقَّۚ
مسیح، عیسی پسر مریم، جز فرستادهٔ خدا و کلمهٔ او نیست،
إِنَّمَا ٱلۡمَسِيحُ عِيسَى ٱبۡنُ مَرۡيَمَ رَسُولُ ٱللَّهِ وَكَلِمَتُهُۥ
که آن را به مریم خطاب کرد، و جریانی از جانب او.
أَلۡقَىٰهَا إِلَىٰ مَرۡيَمَ وَرُوحٞ مِّنۡهُۥۖ
پس به خدا و فرستادگانش باور آورید،
فَـَٔامِنُواْ بِٱللَّهِ وَرُسُلِهِۦۖ
و نگویید: «سه».
وَلَا تَقُولُواْ ثَلَٰثَةٌۚ
دست بکشید: برای شما بهتر است.
ٱنتَهُواْ خَيۡرٗا لَّكُمُۥۚ
خدا جز ایزدی یگانه نیست.
إِنَّمَا ٱللَّهُ إِلَٰهٞ وَٰحِدٞۖ
شکوه بر او باد! او از داشتن فرزند برتر است.
سُبۡحَٰنَهُۥ أَن يَكُونَ لَهُۥ وَلَدٞۘ
آنچه در آسمانها و آنچه بر زمین است از آنِ او است.
لَّهُۥ مَا فِي ٱلسَّمَٰوَٰتِ وَمَا فِي ٱلۡأَرۡضِۗ
و خدا بهعنوان وکیل بس است.
وَكَفَىٰ بِٱللَّهِ وَكِيلٗا
مسیح هرگز از فرمانبردار خدا بودن ننگ نخواهد داشت، و نه کارگزاران نزدیکشده.
لَّن يَسۡتَنكِفَ ٱلۡمَسِيحُ أَن يَكُونَ عَبۡدٗا لِّلَّهِ وَلَا ٱلۡمَلَٰٓئِكَةُ ٱلۡمُقَرَّبُونَۚ
و هر که از فرمان بردن او ننگ دارد و خودبزرگبینی کند، بهزودی همه را نزد خود گرد خواهد آورد.
وَمَن يَسۡتَنكِفۡ عَنۡ عِبَادَتِهِۦ وَيَسۡتَكۡبِرۡ فَسَيَحۡشُرُهُمُۥ إِلَيۡهِۦ جَمِيعٗا
اما کسانی که باور آوردند و کردارهای شایسته بهجا آوردند، پاداشهایشان را بهتمامی به آنان خواهد داد، و از لطف خود بیشتر به آنان خواهد داد؛
فَأَمَّا ٱلَّذِينَ ءَامَنُواْ وَعَمِلُواْ ٱلصَّٰلِحَٰتِ فَيُوَفِّيهِمُۥ أُجُورَهُمُۥ وَيَزِيدُهُمُۥ مِن فَضۡلِهِۦۖ
و اما کسانی که ننگ داشتند و خودبزرگبینی کردند، آنان را به کیفری دردناک کیفر خواهد داد، و غیر از خدا نه متحدی خواهند یافت و نه یاری.
وَأَمَّا ٱلَّذِينَ ٱسۡتَنكَفُواْ وَٱسۡتَكۡبَرُواْ فَيُعَذِّبُهُمُۥ عَذَابًا أَلِيمٗا وَلَا يَجِدُونَ لَهُمُۥ مِن دُونِ ٱللَّهِ وَلِيّٗا وَلَا نَصِيرٗا
ای انسانها! برهانی از سرپرست شما به سوی شما آمده است، و ما نوری آشکار به سوی شما فرود آوردیم.
يَٰأَيُّهَا ٱلنَّاسُ قَدۡ جَآءَكُمُۥ بُرۡهَٰنٞ مِّن رَّبِّكُمُۥ وَأَنزَلۡنَا إِلَيۡكُمُۥ نُورٗا مُّبِينٗا
اما کسانی که به خدا باور آوردند و بدو چنگ زدند، بهزودی آنان را در مهری از جانب خود و لطفی در خواهد آورد، و آنان را از جادهٔ راست به سوی خود راه خواهد نمود.
فَأَمَّا ٱلَّذِينَ ءَامَنُواْ بِٱللَّهِ وَٱعۡتَصَمُواْ بِهِۦ فَسَيُدۡخِلُهُمُۥ فِي رَحۡمَةٖ مِّنۡهُۥ وَفَضۡلٖ وَيَهۡدِيهِمُۥ إِلَيۡهِۦ صِرَٰطٗا مُّسۡتَقِيمٗا
از تو نظر میخواهند.
يَسۡتَفۡتُونَكَ
بگو: «خدا دربارهٔ کلاله به شما نظر میدهد.
قُلِ ٱللَّهُ يُفۡتِيكُمُۥ فِي ٱلۡكَلَٰلَةِۚ
اگر مردی بیفرزند بمیرد، اما خواهری داشته باشد، نیمی از آنچه بر جا میگذارد از آنِ او است؛
إِنِ ٱمۡرُؤٌاْ هَلَكَ لَيۡسَ لَهُۥ وَلَدٞ وَلَهُۥ أُخۡتٞ فَلَهَا نِصۡفُ مَا تَرَكَۚ
و او از وی ارث میبرد، اگر فرزندی نداشته باشد.
وَهُوَ يَرِثُهَا إِن لَّمۡ يَكُن لَّهَا وَلَدٞۚ
اما اگر دو تن باشند، آنگاه دو سوم از آنچه بر جا میگذارد از آنِ آنان است؛
فَإِن كَانَتَا ٱثۡنَتَيۡنِ فَلَهُمَا ٱلثُّلُثَانِ مِمَّا تَرَكَۚ
و اگر چند تن باشند، برادران و خواهران، آنگاه برای نر، همارزِ سهم دو ماده.
وَإِن كَانُواْ إِخۡوَةٗ رِّجَالٗا وَنِسَآءٗ فَلِلذَّكَرِ مِثۡلُ حَظِّ ٱلۡأُنثَيَيۡنِۗ
خدا این را برای شما روشن میکند، تا گمراه نشوید؛
يُبَيِّنُ ٱللَّهُ لَكُمُۥ أَن تَضِلُّواْۗ
و خدا بر هر چیز همهچیزدان است.»
وَٱللَّهُ بِكُلِّ شَيۡءٍ عَلِيمُۢ