Yunus يونس
Except the people of Younes إلا قوم يونس
The section and its links
The messengers and their peoples, then the blessings and the commandments (10-15, then 16-18)
بخش از اینجا آغاز میشود
Read with: the suras of the same shelf mark
- 7 Am I Not Your Guardian?the overview: the peoples before and their messengers
- 11 Obey none but Godthe same message in the mouth of each messenger
- 12 The most beautiful of accountsa single account: Youssof
- 13 What Is in Themselveswithout an account: the signs, and what is within themselves
- 14 Out of the darknesses into the lightout of the darknesses into the light: gratitude
- 15 It is We who have sent down the Reminderthe traces left: Iblis, Ibrahim's guests
به نام خدا، بیاندازه مهربان، مهربان. الٓر (الف لام را).
بِسۡمِ اِ۬للَّهِ اِ۬لرَّحۡمَٰنِ اِ۬لرَّحِيمِ الٓر۪ۚ
اینها نشانههای نوشتار سرشار از فرزانگیاند.
تِلۡكَ ءَايَٰتُ اُ۬لۡكِتَٰبِ اِ۬لۡحَكِيمِ
آیا پس برای انسانها شگفتآور است که ما به مردی از میان آنان پرده برداشتیم: «انسانها را هشدار بده،
أَكَانَ لِلنّ۪اسِ عَجَبًا أَنۡ أَوۡحَيۡنَآ إِلَىٰ رَجُلٖ مِّنۡهُمۡ أَنۡ أَنذِرِ اِ۬لنَّاسَ
و به کسانی که باور آوردند مژده بده که نزد سرپرستشان گامی استوار از راستگویی دارند»؟
وَبَشِّرِ اِ۬لَّذِينَ ءَامَنُوٓاْ أَنَّ لَهُمۡ قَدَمَ صِدۡقٍ عِندَ رَبِّهِمۡۗ
کسانی که انکار میکنند میگویند: «این بیگمان چشمبندی آشکار است.»
قَالَ اَ۬لۡكَٰفِرُونَ إِنَّ هَٰذَا لَسِحۡرٞ مُّبِينٌ
سرپرست شما همانا خدا است که آسمانها و زمین را در شش روز آفرید، سپس بر بنا جای گرفت.
إِنَّ رَبَّكُمُ اُ۬للَّهُ اُ۬لَّذِي خَلَقَ اَ۬لسَّمَٰوَٰتِ وَاَلۡأَرۡضَ فِي سِتَّةِ أَيَّامٖ ثُمَّ اَ۪سۡتَوَىٰ عَلَى اَ۬لۡعَرۡشِۖ
او دستور را اداره میکند.
يُدَبِّرُ اُ۬لۡأَمۡرَۖ
هیچ میانجیای نیست مگر پس از اجازهٔ او.
مَا مِن شَفِيعٍ إِلَّا مِنۢ بَعۡدِ إِذۡنِهِۦۚ
این است خدا، سرپرست شما.
ذَٰلِكُمُ اُ۬للَّهُ رَبُّكُمۡ
پس از او فرمان برید.
فَاَعۡبُدُوهُۚ
پس به یاد نمیآورید؟
أَفَلَا تَذَّكَّرُونَ
بازگشت همهٔ شما به سوی او خواهد بود.
۞ إِلَيۡهِ مَرۡجِعُكُمۡ جَمِيعٗاۖ
وعدهٔ خدا، به حقیقت،
وَعۡدَ اَ۬للَّهِ حَقًّاۚ
زیرا او آفرینش را آغاز میکند، سپس آن را دوباره میسازد، تا کسانی را که باور آوردند و کردارهای شایسته به جا آوردند، با برابری بازپرداخت کند.
إِنَّهُۥ يَبۡدَؤُاْ اُ۬لۡخَلۡقَ ثُمَّ يُعِيدُهُۥ لِيَجۡزِيَ اَ۬لَّذِينَ ءَامَنُواْ وَعَمِلُواْ اُ۬لصَّٰلِحَٰتِ بِالۡقِسۡطِۚ
اما کسانی که انکار کردند، نوشیدنیای از آب جوشان و کیفری دردناک خواهند داشت، بهخاطر انکار.
وَاَلَّذِينَ كَفَرُواْ لَهُمۡ شَرَابٞ مِّنۡ حَمِيمٖ وَعَذَابٌ أَلِيمُۢ بِمَا كَانُواْ يَكۡفُرُونَ
اوست که خورشید را روشنایی و ماه را نور ساخت، و برای آن منزلگاههایی مقرر کرد، تا شمار سالهای خورشیدی و حساب را بدانید.
هُوَ اَ۬لَّذِي جَعَلَ اَ۬لشَّمۡسَ ضِيَآءٗ وَاَلۡقَمَرَ نُورٗا وَقَدَّرَهُۥ مَنَازِلَ لِتَعۡلَمُواْ عَدَدَ اَ۬لسِّنِينَ وَاَلۡحِسَابَۚ
خدا این را تنها به حقیقت آفرید.
مَا خَلَقَ اَ۬للَّهُ ذَٰلِكَ إِلَّا بِالۡحَقِّۚ
او نشانهها را برای قومی که میداند تفصیل میدهد.
يُفَصِّلُ اُ۬لۡأٓيَٰتِ لِقَوۡمٖ يَعۡلَمُونَ
در تناوب شب و روز، و در آنچه خدا در آسمانها و بر زمین آفریده است، بیگمان نشانههایی برای قومی هست که محتاط است.
إِنَّ فِي اِ۪خۡتِلَٰفِ اِ۬لَّيۡلِ وَاَلنَّه۪ارِ وَمَا خَلَقَ اَ۬للَّهُ فِي اِ۬لسَّمَٰوَٰتِ وَاَلۡأَرۡضِ لَأٓيَٰتٖ لِّقَوۡمٖ يَتَّقُونَ
همانا کسانی که ملاقات ما را امید ندارند، از زندگی نزدیک خشنود شدند و در آن آسودگی یافتند، و کسانی که از نشانههای ما بیاعتنایند — اینانند که پناهگاهشان آتش خواهد بود، بهخاطر آنچه کسب میکردند.
إِنَّ اَ۬لَّذِينَ لَا يَرۡجُونَ لِقَآءَنَا وَرَضُواْ بِالۡحَيَوٰةِ اِ۬لدُّنۡيۭا وَاَطۡمَأَنُّواْ بِهَا وَاَلَّذِينَ هُمۡ عَنۡ ءَايَٰتِنَا غَٰفِلُونَ أُوْلَٰٓئِكَ مَأۡوَىٰهُمُ اُ۬لنَّارُ بِمَا كَانُواْ يَكۡسِبُونَ
همانا کسانی که باور آوردند و کردارهای شایسته به جا آوردند، سرپرستشان آنان را بهسبب باورشان راه مینماید.
إِنَّ اَ۬لَّذِينَ ءَامَنُواْ وَعَمِلُواْ اُ۬لصَّٰلِحَٰتِ يَهۡدِيهِمۡ رَبُّهُم بِإِيمَٰنِهِمۡۖ
از زیر آنان رودها جاری خواهد بود، در باغهای دهش.
تَجۡرِي مِن تَحۡتِهِمِ اِ۬لۡأَنۡهَٰرُ فِي جَنَّٰتِ اِ۬لنَّعِيمِ
فریادشان در آنجا این خواهد بود: «شکوه بر تو باد، ای خدا!»
دَعۡوۭىٰهُمۡ فِيهَا سُبۡحَٰنَكَ اَ۬للَّهُمَّ
و درودشان در آنجا این خواهد بود: «آرامش».
وَتَحِيَّتُهُمۡ فِيهَا سَلَٰمٞۚ
و در پایان، فریادشان این خواهد بود: «ستایش از آنِ خدا است، سرپرست همهٔ هستیها.»
وَءَاخِرُ دَعۡوۭىٰهُمۡ أَنِ اِ۬لۡحَمۡدُ لِلَّهِ رَبِّ اِ۬لۡعَٰلَمِينَ
و اگر خدا بدی را برای انسانها شتاب میبخشید، چنانکه آنان در شتاببخشیدن به نیکی میکوشند، زمان مقررشان پیشتر برایشان تسویه میشد.
۞ وَلَوۡ يُعَجِّلُ اُ۬للَّهُ لِلنّ۪اسِ اِ۬لشَّرَّ اَ۪سۡتِعۡجَالَهُم بِالۡخَيۡرِ لَقُضِيَ إِلَيۡهِمۡ أَجَلُهُمۡۚ
پس ما کسانی را که ملاقات ما را امید ندارند در حدشکنیشان رها میکنیم، که در آن کورمال میروند.
فَنَذَرُ اُ۬لَّذِينَ لَا يَرۡجُونَ لِقَآءَنَا فِي طُغۡيَٰنِهِمۡ يَعۡمَهُونَ
و چون آسیب به انسان برسد، ما را فرا میخواند، بر پهلو خفته، نشسته، یا ایستاده؛
وَإِذَا مَسَّ اَ۬لۡإِنسَٰنَ اَ۬لضُّرُّ دَعَانَا لِجَنۢبِهِۦٓ أَوۡ قَاعِدًا أَوۡ قَآئِمٗا
سپس، چون آسیبش را از او برطرف کردیم، میگذرد، گویی هرگز ما را دربارهٔ آسیبی که به او رسیده بود فرا نخوانده بود.
فَلَمَّا كَشَفۡنَا عَنۡهُ ضُرَّهُۥ مَرَّ كَأَن لَّمۡ يَدۡعُنَآ إِلَىٰ ضُرّٖ مَّسَّهُۥۚ
بدینسان برای افراطیان، کنشهایی که به جا میآوردند آراسته شد.
كَذَٰلِكَ زُيِّنَ لِلۡمُسۡرِفِينَ مَا كَانُواْ يَعۡمَلُونَ
ما همانا نسلهایی را که پیش از شما آمدند نابود کردیم، آنگاه که ستم کردند، در حالی که فرستادگانشان با برهانهای روشن به سوی آنان آمده بودند؛
وَلَقَدۡ أَهۡلَكۡنَا اَ۬لۡقُرُونَ مِن قَبۡلِكُمۡ لَمَّا ظَلَمُواْ وَجَآءَتۡهُمۡ رُسۡلُهُم بِالۡبَيِّنَٰتِ
اما آماده نبودند که باور آورند.
وَمَا كَانُواْ لِيُؤۡمِنُواْۚ
بدینسان قوم کنارگذاشتهشدگان را بازپرداخت میکنیم.
كَذَٰلِكَ نَجۡزِي اِ۬لۡقَوۡمَ اَ۬لۡمُجۡرِمِينَ
سپس ما شما را پس از آنان جانشینانی بر زمین ساختیم، تا بنگریم که چگونه عمل خواهید کرد.
ثُمَّ جَعَلۡنَٰكُمۡ خَلَٰٓئِفَ فِي اِ۬لۡأَرۡضِ مِنۢ بَعۡدِهِمۡ لِنَنظُرَ كَيۡفَ تَعۡمَلُونَ
و چون نشانههای ما، کاملاً صریح، بر آنان برخوانده شود، کسانی که ملاقات ما را امید ندارند میگویند: «خوانشی غیر از این بیاور، یا آن را دگرگون کن.»
وَإِذَا تُتۡلَىٰ عَلَيۡهِمۡ ءَايَاتُنَا بَيِّنَٰتٖ قَالَ اَ۬لَّذِينَ لَا يَرۡجُونَ لِقَآءَنَا اَ۪ئۡتِ بِقُرۡءَانٍ غَيۡرِ هَٰذَآ أَوۡ بَدِّلۡهُۚ
بگو: «مرا نشاید که آن را از پیش خود دگرگون کنم؛
قُلۡ مَا يَكُونُ لِيَ أَنۡ أُبَدِّلَهُۥ مِن تِلۡقَآيِٕ نَفۡسِيَۖ
من تنها از آنچه برای من پردهبرداری شده است پیروی میکنم.
إِنۡ أَتَّبِعُ إِلَّا مَا يُوحَىٰٓ إِلَيَّۖ
من همانا، اگر از سرپرست خود نافرمانی کنم، از کیفر روزی سترگ میترسم.»
إِنِّيَ أَخَافُ إِنۡ عَصَيۡتُ رَبِّي عَذَابَ يَوۡمٍ عَظِيمٖ
بگو: «اگر خدا را پسند افتاده بود، من آن را بر شما برنمیخواندم، و او به شما از آن تصوری نمیداد.
قُل لَّوۡ شَآءَ اَ۬للَّهُ مَا تَلَوۡتُهُۥ عَلَيۡكُمۡ وَلَآ أَدۡر۪ىٰكُم بِهِۦۖ
با این حال پیش از آن عمری تمام در میان شما گذراندهام.
فَقَدۡ لَبِثتُّ فِيكُمۡ عُمُرٗا مِّن قَبۡلِهِۦٓۚ
پس آیا خرد نمیورزید؟»
أَفَلَا تَعۡقِلُونَ
پس چه کسی ستمگرتر است از آن که دروغی بر خدا برمیسازد، یا نشانههای او را دروغ میانگارد؟
فَمَنۡ أَظۡلَمُ مِمَّنِ اِ۪فۡتَر۪يٰ عَلَى اَ۬للَّهِ كَذِبًا أَوۡ كَذَّبَ بِـَٔايَٰتِهِۦٓۚ
کنارگذاشتهشدگان همانا کامیاب نمیشوند.
إِنَّهُۥ لَا يُفۡلِحُ اُ۬لۡمُجۡرِمُونَ
و غیر از خدا از آنچه نه به آنان آسیب میرساند و نه سود، فرمان میبرند، و میگویند: «اینان میانجیان ما نزد خدا هستند.»
وَيَعۡبُدُونَ مِن دُونِ اِ۬للَّهِ مَا لَا يَضُرُّهُمۡ وَلَا يَنفَعُهُمۡ وَيَقُولُونَ هَٰٓؤُلَآءِ شُفَعَٰٓؤُنَا عِندَ اَ۬للَّهِۚ
بگو: «آیا خدا را از آنچه نه در آسمانها میداند و نه بر زمین اطلاع میدهید؟»
قُلۡ أَتُنَبِّـُٔونَ اَ۬للَّهَ بِمَا لَا يَعۡلَمُ فِي اِ۬لسَّمَٰوَٰتِ وَلَا فِي اِ۬لۡأَرۡضِۚ
شکوه بر او باد، و او بسی بالاتر از آن است که با او انباز میگیرند.
سُبۡحَٰنَهُۥ وَتَعَٰلَىٰ عَمَّا يُشۡرِكُونَ
انسانها تنها یک جامعه بودند، سپس اختلاف کردند.
وَمَا كَانَ اَ۬لنَّاسُ إِلَّآ أُمَّةٗ وَٰحِدَةٗ فَاَخۡتَلَفُواْۚ
و اگر کلامی پیشین از سرپرست تو نبود، دربارهٔ آنچه در آن اختلاف دارند میان آنان پیشتر فیصله داده میشد.
وَلَوۡلَا كَلِمَةٞ سَبَقَتۡ مِن رَّبِّكَ لَقُضِيَ بَيۡنَهُمۡ فِيمَا فِيهِ يَخۡتَلِفُونَ
و میگویند: «چرا نشانهای از سرپرستش بر او فرود آورده نشد!»
وَيَقُولُونَ لَوۡلَآ أُنزِلَ عَلَيۡهِ ءَايَةٞ مِّن رَّبِّهِۦۖ
بگو: «آنچه فراتر از حواس است تنها از آنِ خدا است.
فَقُلۡ إِنَّمَا اَ۬لۡغَيۡبُ لِلَّهِ
پس انتظار بکشید،
فَاَنتَظِرُوٓاْ
زیرا من با شما از انتظارکشندگانم.»
إِنِّي مَعَكُم مِّنَ اَ۬لۡمُنتَظِرِينَ
و چون به انسانها پس از آسیبی که به آنان رسیده بود مهری میچشانیم، ناگاه علیه نشانههای ما توطئه میکنند.
وَإِذَآ أَذَقۡنَا اَ۬لنَّاسَ رَحۡمَةٗ مِّنۢ بَعۡدِ ضَرَّآءَ مَسَّتۡهُمۡ إِذَا لَهُم مَّكۡرٞ فِيٓ ءَايَاتِنَاۚ
بگو: «خدا در توطئه شتابندهتر است.»
قُلِ اِ۬للَّهُ أَسۡرَعُ مَكۡرًاۚ
فرستادهشدگان ما همانا آنچه را توطئه میکنید مکتوب ثبت میکنند.
إِنَّ رُسۡلَنَا يَكۡتُبُونَ مَا تَمۡكُرُونَ
اوست که شما را در خشکی و دریا گذر میدهد،
۞ هُوَ اَ۬لَّذِي يُسَيِّرُكُمۡ فِي اِ۬لۡبَرِّ وَاَلۡبَحۡرِۖ
تا آنجا که چون در کشتی هستید و با آنان با بادی خوب روان میشود، و از آن شادمان میشوند، بادی سخت بر آن میتازد، خیزاب از همه سو به آنان میآید، و فرض میکنند که احاطه شدهاند — آنگاه خدا را فرا میخوانند، در حالی که قانون را تنها ویژهٔ او ساختهاند: «اگر ما را از این نجات دهی، بیگمان از سپاسگزاران خواهیم بود.»
حَتَّىٰٓ إِذَا كُنتُمۡ فِي اِ۬لۡفُلۡكِ وَجَرَيۡنَ بِهِم بِرِيحٖ طَيِّبَةٖ وَفَرِحُواْ بِهَا جَآءَتۡهَا رِيحٌ عَاصِفٞ وَجَآءَهُمُ اُ۬لۡمَوۡجُ مِن كُلِّ مَكَانٖ وَظَنُّوٓاْ أَنَّهُمۡ أُحِيطَ بِهِمۡ دَعَوُاْ اُ۬للَّهَ مُخۡلِصِينَ لَهُ اُ۬لدِّينَ لَئِنۡ أَنجَيۡتَنَا مِنۡ هَٰذِهِۦ لَنَكُونَنَّ مِنَ اَ۬لشَّٰكِرِينَ
اما همین که آنان را نجات داد، ناگاه بر زمین بیحق زورگویی میکنند.
فَلَمَّآ أَنجَىٰهُمۡ إِذَا هُمۡ يَبۡغُونَ فِي اِ۬لۡأَرۡضِ بِغَيۡرِ اِ۬لۡحَقِّۗ
ای انسانها! زورگویی شما تنها بر خودتان بازمیگردد،
يَٰٓأَيُّهَا اَ۬لنَّاسُ إِنَّمَا بَغۡيُكُمۡ عَلَىٰٓ أَنفُسِكُمۖ
بهرهای از زندگی نزدیک؛
مَّتَٰعُ اُ۬لۡحَيَوٰةِ اِ۬لدُّنۡيۭاۖ
سپس بازگشت شما به سوی ما خواهد بود، و ما شما را از آنچه میکردید اطلاع خواهیم داد.
ثُمَّ إِلَيۡنَا مَرۡجِعُكُمۡ فَنُنَبِّئُكُم بِمَا كُنتُمۡ تَعۡمَلُونَ
نمونهٔ زندگی نزدیک نمونهٔ آبی است که از آسمان فرود میآوریم، و با
إِنَّمَا مَثَلُ اُ۬لۡحَيَوٰةِ اِ۬لدُّنۡيۭا كَمَآءٍ أَنزَلۡنَٰهُ مِنَ اَ۬لسَّمَآءِ فَاَخۡتَلَطَ
گیاه زمین درمیآمیزد، که انسانها و چارپایان از آن میخورند،
بِهِۦ نَبَاتُ اُ۬لۡأَرۡضِ مِمَّا يَأۡكُلُ اُ۬لنَّاسُ وَاَلۡأَنۡعَٰمُ
تا آنگاه که چون زمین زرینجامه گرفت و آراسته شد، و مردم آن زمین فرض کردند که بر آن تسلط دارند، دستور ما شبانه یا روزانه به آن برسد، و ما از آن زمینی دروشده بسازیم، گویی دیروز شکوفایی را نشناخته بود.
حَتَّىٰٓ إِذَآ أَخَذَتِ اِ۬لۡأَرۡضُ زُخۡرُفَهَا وَاَزَّيَّنَتۡ وَظَنَّ أَهۡلُهَآ أَنَّهُمۡ قَٰدِرُونَ عَلَيۡهَآ أَتَىٰهَآ أَمۡرُنَا لَيۡلًا أَوۡ نَهَارٗا فَجَعَلۡنَٰهَا حَصِيدٗا كَأَن لَّمۡ تَغۡنَ بِالۡأَمۡسِۚ
بدینسان نشانهها را برای قومی که میاندیشد تفصیل میدهیم.
كَذَٰلِكَ نُفَصِّلُ اُ۬لۡأٓيَٰتِ لِقَوۡمٖ يَتَفَكَّرُونَ
خدا به جایگاه آرامش دعوت میکند، و هر که را پسند او افتد به جادهای راست راه مینماید.
وَاَللَّهُ يَدۡعُوٓاْ إِلَىٰ د۪ارِ اِ۬لسَّلَٰمِ وَيَهۡدِي مَن يَشَآءُ اِ۪لَىٰ صِرَٰطٖ مُّسۡتَقِيمٖ
نیکوکاران را زیباترین است، و افزونتر؛
لِّلَّذِينَ أَحۡسَنُواْ اُ۬لۡحُسۡنۭيٰ وَزِيَادَةٞۖ
نه غبار سیاه و نه خواری بر چهرههایشان نقاب نخواهد کشید.
وَلَا يَرۡهَقُ وُجُوهَهُمۡ قَتَرٞ وَلَا ذِلَّةٌۚ
اینانند همراهان باغ،
أُوْلَٰٓئِكَ أَصۡحَٰبُ اُ۬لۡجَنَّةِۖ
در آن جاودانه میمانند.
هُمۡ فِيهَا خَٰلِدُونَ
و اما کسانی که کنشهای بد کسب کردند، بازپرداخت یک کنش بد همانندش خواهد بود، و خواری بر آنان نقاب خواهد کشید؛ هیچ حفاظی در برابر خدا نخواهند داشت — گویی چهرههایشان با پارهای تاریک از شب پوشانده شده است.
وَاَلَّذِينَ كَسَبُواْ اُ۬لسَّيِّـَٔاتِ جَزَآءُ سَيِّئَةِۢ بِمِثۡلِهَا وَتَرۡهَقُهُمۡ ذِلَّةٞۖ مَّا لَهُم مِّنَ اَ۬للَّهِ مِنۡ عَاصِمٖۖ كَأَنَّمَآ أُغۡشِيَتۡ وُجُوهُهُمۡ قِطَعٗا مِّنَ اَ۬لَّيۡلِ مُظۡلِمًاۚ
ایناناند همراهان آتش، در آن جاودانه میمانند.
أُوْلَٰٓئِكَ أَصۡحَٰبُ اُ۬لنّ۪ارِۖ هُمۡ فِيهَا خَٰلِدُونَ
و روزی که همهٔ آنان را گرد خواهیم آورد، سپس به کسانی که انباز گرفتند خواهیم گفت: «در جای خود بمانید، شما و انبازانتان» — سپس آنان را از یکدیگر جدا خواهیم کرد،
وَيَوۡمَ نَحۡشُرُهُمۡ جَمِيعٗا ثُمَّ نَقُولُ لِلَّذِينَ أَشۡرَكُواْ مَكَانَكُمۡ أَنتُمۡ وَشُرَكَآؤُكُمۡۚ فَزَيَّلۡنَا بَيۡنَهُمۡۖ
و انبازانشان خواهند گفت: «شما از ما فرمان نمیبردید.»
وَقَالَ شُرَكَآؤُهُم مَّا كُنتُمۡ إِيَّانَا تَعۡبُدُونَ
خدا بهعنوان گواه میان ما و شما بس است: ما بیگمان از فرمانبرداری شما بیاعتنا بودیم.
فَكَفَىٰ بِاللَّهِ شَهِيدَۢا بَيۡنَنَا وَبَيۡنَكُمۡ إِن كُنَّا عَنۡ عِبَادَتِكُمۡ لَغَٰفِلِينَ
در آنجا هر خویشتنی آنچه را پیشتر کرده است برخواهد خواند،
هُنَالِكَ تَبۡلُواْ كُلُّ نَفۡسٖ مَّآ أَسۡلَفَتۡۚ
و به سوی خدا، متحد حقیقیشان، بازگردانده خواهند شد،
وَرُدُّوٓاْ إِلَى اَ۬للَّهِ مَوۡلَىٰهُمُ اُ۬لۡحَقِّۖ
و آنچه برمیساختند از آنان دور گمراه شده خواهد بود.
وَضَلَّ عَنۡهُم مَّا كَانُواْ يَفۡتَرُونَ
بگو: «چه کسی از آسمان و زمین شما را روزی میدهد؟
۞ قُلۡ مَن يَرۡزُقُكُم مِّنَ اَ۬لسَّمَآءِ وَاَلۡأَرۡضِ
یا چه کسی شنوایی و بیناییها را در اختیار دارد، زنده را از مرده بیرون میآورد و مرده را از زنده بیرون میآورد، و دستور را اداره میکند؟»
أَمَّن يَمۡلِكُ اُ۬لسَّمۡعَ وَاَلۡأَبۡصَٰرَ وَمَن يُخۡرِجُ اُ۬لۡحَيَّ مِنَ اَ۬لۡمَيۡتِ وَيُخۡرِجُ اُ۬لۡمَيۡتَ مِنَ اَ۬لۡحَيِّ وَمَن يُدَبِّرُ اُ۬لۡأَمۡرَۚ
خواهند گفت: «خدا.»
فَسَيَقُولُونَ اَ۬للَّهُۚ
آنگاه بگو: «پس آیا محتاط نمیشوید؟»
فَقُلۡ أَفَلَا تَتَّقُونَ
این است خدا، سرپرست حقیقی شما.
فَذَٰلِكُمُ اُ۬للَّهُ رَبُّكُمُ اُ۬لۡحَقُّۖ
پس از حقیقت، چه هست غیر از گمراهی؟
فَمَاذَا بَعۡدَ اَ۬لۡحَقِّ إِلَّا اَ۬لضَّلَٰلُۖ
پس چگونه دور داشته میشوید؟
فَأَنّۭيٰ تُصۡرَفُونَ
بدینسان کلام سرپرست تو بر تجاوزگران به حقیقت پیوست: آنان باور نمیآورند.
كَذَٰلِكَ حَقَّتۡ كَلِمَتُ رَبِّكَ عَلَى اَ۬لَّذِينَ فَسَقُوٓاْ أَنَّهُمۡ لَا يُؤۡمِنُونَ
بگو: «آیا در میان انبازان شما کسی هست که آفرینش را آغاز کند، سپس آن را دوباره بسازد؟»
قُلۡ هَلۡ مِن شُرَكَآئِكُم مَّن يَبۡدَؤُاْ اُ۬لۡخَلۡقَ ثُمَّ يُعِيدُهُۥۚ
بگو: «خدا آفرینش را آغاز میکند، سپس آن را دوباره میسازد.
قُلِ اِ۬للَّهُ يَبۡدَؤُاْ اُ۬لۡخَلۡقَ ثُمَّ يُعِيدُهُۥۖ
پس چگونه به بیراهه برده میشوید؟»
فَأَنّۭيٰ تُؤۡفَكُونَ
بگو: «آیا در میان انبازان شما کسی هست که به حقیقت راه نماید؟»
قُلۡ هَلۡ مِن شُرَكَآئِكُم مَّن يَهۡدِيٓ إِلَى اَ۬لۡحَقِّۚ
بگو: «خدا به حقیقت راه مینماید.
قُلِ اِ۬للَّهُ يَهۡدِي لِلۡحَقِّۗ
آیا آن که به حقیقت راه مینماید سزاوارتر است که از او پیروی شود، یا آن که تنها در صورتی راهنمایی میپذیرد که راه نموده شود؟
أَفَمَن يَهۡدِيٓ إِلَى اَ۬لۡحَقِّ أَحَقُّ أَن يُتَّبَعَ أَمَّن لَّا يَه۬دِّيٓ إِلَّآ أَن يُهۡدَىٰۖ
پس شما را چه میشود؟ چگونه داوری میکنید؟»
فَمَا لَكُمۡ كَيۡفَ تَحۡكُمُونَ
بیشترشان تنها از گمانی پیروی میکنند؛
وَمَا يَتَّبِعُ أَكۡثَرُهُمۡ إِلَّا ظَنًّاۚ
حال آنکه گمان در برابر حقیقت هیچ سودی ندارد،
إِنَّ اَ۬لظَّنَّ لَا يُغۡنِي مِنَ اَ۬لۡحَقِّ شَيۡـًٔاۚ
زیرا خدا به آنچه میکنند همهچیزدان است.
إِنَّ اَ۬للَّهَ عَلِيمُۢ بِمَا يَفۡعَلُونَ
این خوانش از آنها نبود که غیر از خدا برساخته شود؛
وَمَا كَانَ هَٰذَا اَ۬لۡقُرۡءَانُ أَن يُفۡتَر۪يٰ مِن دُونِ اِ۬للَّهِ
بلکه آنچه را پیش از آن است تأیید میکند، و نوشتار را تفصیل میدهد — هیچ تردیدی نیست — از سوی سرپرست همهٔ هستیها.
وَلَٰكِن تَصۡدِيقَ اَ۬لَّذِي بَيۡنَ يَدَيۡهِ وَتَفۡصِيلَ اَ۬لۡكِتَٰبِ لَا رَيۡبَ فِيهِ مِن رَّبِّ اِ۬لۡعَٰلَمِينَ
یا خواهند گفت: «او آن را برساخته است»؟
أَمۡ يَقُولُونَ اَ۪فۡتَر۪ىٰهُۖ
بگو: «پس سورهای همانند آن بیاورید،
قُلۡ فَأۡتُواْ بِسُورَةٖ مِّثۡلِهِۦ
و هر که را خواهید توانست، غیر از خدا، دعوت کنید، اگر راستگویید.»
وَاَدۡعُواْ مَنِ اِ۪سۡتَطَعۡتُم مِّن دُونِ اِ۬للَّهِ إِن كُنتُمۡ صَٰدِقِينَ
بلکه آنچه را به دانش احاطه نکرده بودند و پیشگوییاش هنوز به آنان نرسیده بود دروغ انگاشتند.
بَلۡ كَذَّبُواْ بِمَا لَمۡ يُحِيطُواْ بِعِلۡمِهِۦ وَلَمَّا يَأۡتِهِمۡ تَأۡوِيلُهُۥۚ
بدینسان کسانی که پیش از آنان بودند دروغ انگاشتند.
كَذَٰلِكَ كَذَّبَ اَ۬لَّذِينَ مِن قَبۡلِهِمۡۖ
پس بنگر که فرجام ستمگران چگونه بود.
فَاَنظُرۡ كَيۡفَ كَانَ عَٰقِبَةُ اُ۬لظَّٰلِمِينَ
و از میان آنان کسی هست که به آن باور میآورد، و کسی هست که به آن باور نمیآورد؛
۞ وَمِنۡهُم مَّن يُؤۡمِنُ بِهِۦ وَمِنۡهُم مَّن لَّا يُؤۡمِنُ بِهِۦۚ
سرپرست تو تباهیگران را بهتر میشناسد.
وَرَبُّكَ أَعۡلَمُ بِالۡمُفۡسِدِينَ
و اگر تو را دروغ بینگارند، بگو: «کردار من از آنِ من، کردار شما از آنِ شما؛ شما از آنچه من میکنم رها هستید، و من از آنچه شما میکنید رها هستم.»
وَإِن كَذَّبُوكَ فَقُل لِّي عَمَلِي وَلَكُمۡ عَمَلُكُمۡۖ أَنتُم بَرِيٓـُٔونَ مِمَّآ أَعۡمَلُ وَأَنَا۠ بَرِيٓءٞ مِّمَّا تَعۡمَلُونَ
و از میان آنان کسانی هستند که به تو گوش میدهند —
وَمِنۡهُم مَّن يَسۡتَمِعُونَ إِلَيۡكَۚ
اما آیا کران را خواهی شنواند، حتی اگر خرد نمیورزند؟
أَفَأَنتَ تُسۡمِعُ اُ۬لصُّمَّ وَلَوۡ كَانُواْ لَا يَعۡقِلُونَ
و از میان آنان کسانی هستند که به تو مینگرند —
وَمِنۡهُم مَّن يَنظُرُ إِلَيۡكَۚ
اما آیا کوران را راه خواهی نمود، حتی اگر روشن نمیبینند؟
أَفَأَنتَ تَهۡدِي اِ۬لۡعُمۡيَ وَلَوۡ كَانُواْ لَا يُبۡصِرُونَ
خدا همانا به هیچروی بر انسانها ستم نمیکند؛
إِنَّ اَ۬للَّهَ لَا يَظۡلِمُ اُ۬لنَّاسَ شَيۡـٔٗا
این انسانها هستند که بر خود ستم میکنند.
وَلَٰكِنَّ اَ۬لنَّاسَ أَنفُسَهُمۡ يَظۡلِمُونَ
و روزی که آنان را گرد خواهد آورد، گویی که تنها یک ساعت از روز را گذرانده بودند، یکدیگر را خواهند شناخت.
وَيَوۡمَ نَحۡشُرُهُمۡ كَأَن لَّمۡ يَلۡبَثُوٓاْ إِلَّا سَاعَةٗ مِّنَ اَ۬لنَّه۪ارِ يَتَعَارَفُونَ بَيۡنَهُمۡۚ
زیانکاراناند آنان که ملاقات خدا را دروغ انگاشتند، و راهنمایی نمیپذیرفتند.
قَدۡ خَسِرَ اَ۬لَّذِينَ كَذَّبُواْ بِلِقَآءِ اِ۬للَّهِ وَمَا كَانُواْ مُهۡتَدِينَ
و چه برخی از آنچه به آنان وعده میدهیم به تو نشان دهیم، چه تو را وفادارانه نگاه داریم، بازگشت آنان به سوی ما خواهد بود؛
وَإِمَّا نُرِيَنَّكَ بَعۡضَ اَ۬لَّذِي نَعِدُهُمۡ أَوۡ نَتَوَفَّيَنَّكَ فَإِلَيۡنَا مَرۡجِعُهُمۡ
سپس خدا بر آنچه میکنند گواه است.
ثُمَّ اَ۬للَّهُ شَهِيدٌ عَلَىٰ مَا يَفۡعَلُونَ
و برای هر جامعهای، فرستادهای.
وَلِكُلِّ أُمَّةٖ رَّسُولٞۖ
و چون فرستادهشان آمد، میان آنان با برابری فیصله داده شد، بیآنکه ستم ببینند.
فَإِذَا جَآءَ رَسُولُهُمۡ قُضِيَ بَيۡنَهُم بِالۡقِسۡطِ وَهُمۡ لَا يُظۡلَمُونَ
و میگویند: «این وعده کی خواهد بود، اگر راستگویید؟»
وَيَقُولُونَ مَتَىٰ هَٰذَا اَ۬لۡوَعۡدُ إِن كُنتُمۡ صَٰدِقِينَ
بگو: «من برای خود نه آسیبی دارم و نه سودی، مگر آنچه خدا را پسند افتد.
قُل لَّآ أَمۡلِكُ لِنَفۡسِي ضَرّٗا وَلَا نَفۡعًا إِلَّا مَا شَآءَ اَ۬للَّهُۗ
برای هر جامعهای زمانی مقرر است.
لِكُلِّ أُمَّةٍ أَجَلٌۖ
چون زمان مقررشان فرا رسد، نمیتوانند آن را یک ساعت به تأخیر اندازند،
إِذَا جَآ أَجَلُهُمۡ فَلَا يَسۡتَـٔۡخِرُونَ سَاعَةٗ
و نه پیش اندازند.»
وَلَا يَسۡتَقۡدِمُونَ
بگو: «آیا دیدهاید؟ اگر کیفر او شبانه یا روزانه به شما میرسید، کنارگذاشتهشدگان چه چیزی از آن را میخواستند شتاب بخشند؟
قُلۡ أَرَءَيۡتُمۡ إِنۡ أَتَىٰكُمۡ عَذَابُهُۥ بَيَٰتًا أَوۡ نَهَارٗا مَّاذَا يَسۡتَعۡجِلُ مِنۡهُ اُ۬لۡمُجۡرِمُونَ
آیا پس تنها پس از آنکه رخ دهد به آن باور خواهید آورد؟
أَثُمَّ إِذَا مَا وَقَعَ ءَامَنتُم بِهِۦٓۚ
اکنون؟! حال آنکه میخواستید آن را شتاب بخشید!»
ءَآلۡـَٰٔنَ وَقَدۡ كُنتُم بِهِۦ تَسۡتَعۡجِلُونَ
سپس به کسانی که ستم کردند گفته خواهد شد: «کیفر جاودانگی را بچشید؛
ثُمَّ قِيلَ لِلَّذِينَ ظَلَمُواْ ذُوقُواْ عَذَابَ اَ۬لۡخُلۡدِ
آیا جز بر پایهٔ آنچه کسب میکردید بازپرداخت میشوید؟»
هَلۡ تُجۡزَوۡنَ إِلَّا بِمَا كُنتُمۡ تَكۡسِبُونَ
و از تو پرسوجو میکنند: «آیا این بهراستی درست است؟»
۞ وَيَسۡتَنۢبِـُٔونَكَ أَحَقٌّ هُوَۖ
بگو: «بله، به سرپرست من! این بیگمان درست است، و شما نخواهید توانست او را ناتوان سازید.»
قُلۡ إِي وَرَبِّيَ إِنَّهُۥ لَحَقّٞۖ وَمَآ أَنتُم بِمُعۡجِزِينَ
و اگر هر خویشتن ستمگری هر آنچه بر زمین است را میداشت، خود را با آن بازمیخرید.
وَلَوۡ أَنَّ لِكُلِّ نَفۡسٖ ظَلَمَتۡ مَا فِي اِ۬لۡأَرۡضِ لَاَفۡتَدَتۡ بِهِۦۗ
و پشیمانی خود را، هنگام دیدن کیفر، نهان خواهند داشت، و میان آنان با برابری فیصله داده خواهد شد، بیآنکه ستم ببینند.
وَأَسَرُّواْ اُ۬لنَّدَامَةَ لَمَّا رَأَوُاْ اُ۬لۡعَذَابَۖ وَقُضِيَ بَيۡنَهُم بِالۡقِسۡطِۚ وَهُمۡ لَا يُظۡلَمُونَ
آیا نه اینکه آنچه در آسمانها و بر زمین است از آنِ خدا است.
أَلَآ إِنَّ لِلَّهِ مَا فِي اِ۬لسَّمَٰوَٰتِ وَاَلۡأَرۡضِۗ
آیا نه اینکه وعدهٔ خدا درست است؛
أَلَآ إِنَّ وَعۡدَ اَ۬للَّهِ حَقّٞ
اما بیشتر آنان نمیدانند.
وَلَٰكِنَّ أَكۡثَرَهُمۡ لَا يَعۡلَمُونَ
اوست که زندگی میبخشد و میمیراند،
هُوَ يُحۡيِۦ وَيُمِيتُ
و شما به سوی او بازگردانده خواهید شد.
وَإِلَيۡهِ تُرۡجَعُونَ
ای انسانها! پندی از سرپرست شما به شما آمده است، شفایی برای آنچه در سینهها است، راهنمایی و مهر برای باورمندان.
يَٰٓأَيُّهَا اَ۬لنَّاسُ قَد جَّآءَتۡكُم مَّوۡعِظَةٞ مِّن رَّبِّكُمۡ وَشِفَآءٞ لِّمَا فِي اِ۬لصُّدُورِ وَهُدٗى وَرَحۡمَةٞ لِّلۡمُؤۡمِنِينَ
بگو: «به عنایت خدا و به مهر او — از این آنان شادمان شوند!
قُلۡ بِفَضۡلِ اِ۬للَّهِ وَبِرَحۡمَتِهِۦ فَبِذَٰلِكَ فَلۡيَفۡرَحُواْ
این بهتر است از آنچه میاندوزند.»
هُوَ خَيۡرٞ مِّمَّا يَجۡمَعُونَ
بگو: «آیا دیدهاید؟ آنچه خدا بهعنوان روزی برای شما فرود آورد، شما بخشی از آن را ممنوع و بخشی را روا ساختهاید» —
قُلۡ أَرَءَيۡتُم مَّآ أَنزَلَ اَ۬للَّهُ لَكُم مِّن رِّزۡقٖ فَجَعَلۡتُم مِّنۡهُ حَرَامٗا وَحَلَٰلٗا
بگو: «آیا خدا بود که به شما اجازه داد، یا بر ضد خدا است که برمیسازید؟»
قُلۡ ءَآللَّهُ أَذِنَ لَكُمۡۖ أَمۡ عَلَى اَ۬للَّهِ تَفۡتَرُونَ
در روز حضور، کسانی که بر ضد خدا دروغ برمیسازند چه فرض خواهند کرد؟
وَمَا ظَنُّ اُ۬لَّذِينَ يَفۡتَرُونَ عَلَى اَ۬للَّهِ اِ۬لۡكَذِبَ يَوۡمَ اَ۬لۡقِيَٰمَةِۗ
خدا بیگمان دارندهٔ لطفی نسبت به انسانها است،
إِنَّ اَ۬للَّهَ لَذُو فَضۡلٍ عَلَى اَ۬لنّ۪اسِ
اما بیشترشان سپاسگزار نیستند.
وَلَٰكِنَّ أَكۡثَرَهُمۡ لَا يَشۡكُرُونَ
تو در هیچ حالتی نیستی، هیچ خوانشی را که از آن برخاسته باشد برنمیخوانی، شما هیچ کنشی به جا نمیآورید، بیآنکه ما بر شما گواه باشیم، هنگامی که بدان میپردازید.
وَمَا تَكُونُ فِي شَأۡنٖ وَمَا تَتۡلُواْ مِنۡهُ مِن قُرۡءَانٖ وَلَا تَعۡمَلُونَ مِنۡ عَمَلٍ إِلَّا كُنَّا عَلَيۡكُمۡ شُهُودًا إِذ تُّفِيضُونَ فِيهِۚ
هیچ چیز از دسترس سرپرست تو بیرون نیست، حتی سنگینیِ یک ذره بر زمین یا در آسمان،
وَمَا يَعۡزُبُ عَن رَّبِّكَ مِن مِّثۡقَالِ ذَرَّةٖ فِي اِ۬لۡأَرۡضِ وَلَا فِي اِ۬لسَّمَآءِ
هیچ کوچکتر و هیچ بزرگتری نیست که در دفتری صریح نباشد.
وَلَآ أَصۡغَرَ مِن ذَٰلِكَ وَلَآ أَكۡبَرَ إِلَّا فِي كِتَٰبٖ مُّبِينٍ
آیا نه اینکه متحدان خدا، هیچ ترسی بر آنان نیست و اندوهگین نخواهند شد،
۞ أَلَآ إِنَّ أَوۡلِيَآءَ اَ۬للَّهِ لَا خَوۡفٌ عَلَيۡهِمۡ وَلَا هُمۡ يَحۡزَنُونَ
کسانی که باور آوردند و محتاط بودند.
اَ۬لَّذِينَ ءَامَنُواْ وَكَانُواْ يَتَّقُونَ
مژده از آنِ آنان است، در زندگی نزدیک و در زندگی واپسین.
لَهُمُ اُ۬لۡبُشۡر۪يٰ فِي اِ۬لۡحَيَوٰةِ اِ۬لدُّنۡيۭا وَفِي اِ۬لۡأٓخِرَةِۚ
هیچ دگرگونیای در کلامهای خدا نیست.
لَا تَبۡدِيلَ لِكَلِمَٰتِ اِ۬للَّهِۚ
این است پیروزی سترگ.
ذَٰلِكَ هُوَ اَ۬لۡفَوۡزُ اُ۬لۡعَظِيمُ
و سخنشان تو را اندوهگین نکند:
وَلَا يَحۡزُنكَ قَوۡلُهُمۡۘ
نیرومندی همانا یکسره از آنِ خدا است.
إِنَّ اَ۬لۡعِزَّةَ لِلَّهِ جَمِيعًاۚ
او شنوا و همهچیزدان است.
هُوَ اَ۬لسَّمِيعُ اُ۬لۡعَلِيمُ
آیا نه اینکه هر که در آسمانها است و هر که بر زمین است از آنِ خدا است؛
أَلَآ إِنَّ لِلَّهِ مَن فِي اِ۬لسَّمَٰوَٰتِ وَمَن فِي اِ۬لۡأَرۡضِۗ
پس کسانی که غیر از خدا انبازانی را فرا میخوانند از چه پیروی میکنند؟
وَمَا يَتَّبِعُ اُ۬لَّذِينَ يَدۡعُونَ مِن دُونِ اِ۬للَّهِ شُرَكَآءَۚ
جز از گمان پیروی نمیکنند،
ا۪ن يَتَّبِعُونَ إِلَّا اَ۬لظَّنَّ
و جز برآورد نمیکنند.
وَإِنۡ هُمۡ إِلَّا يَخۡرُصُونَ
اوست که شب را برای شما ساخت تا در آن استراحت کنید، و روز را برای روشن دیدن.
هُوَ اَ۬لَّذِي جَعَلَ لَكُمُ اُ۬لَّيۡلَ لِتَسۡكُنُواْ فِيهِ وَاَلنَّهَارَ مُبۡصِرًاۚ
بیگمان در آن نشانههایی برای قومی است که میشنود.
إِنَّ فِي ذَٰلِكَ لَأٓيَٰتٖ لِّقَوۡمٖ يَسۡمَعُونَ
میگویند: «خدا فرزندی برای خود برگرفته است.»
قَالُواْ اُ۪تَّخَذَ اَ۬للَّهُ وَلَدٗاۗ
شکوه بر او باد!
سُبۡحَٰنَهُۥۖ
او توانگر است.
هُوَ اَ۬لۡغَنِيُّۖ
آنچه در آسمانها و آنچه بر زمین است از آنِ او است.
لَهُۥ مَا فِي اِ۬لسَّمَٰوَٰتِ وَمَا فِي اِ۬لۡأَرۡضِۚ
شما برای این هیچ اقتداری ندارید.
إِنۡ عِندَكُم مِّن سُلۡطَٰنِۢ بِهَٰذَآۚ
آیا دربارهٔ خدا آنچه نمیدانید خواهید گفت؟
أَتَقُولُونَ عَلَى اَ۬للَّهِ مَا لَا تَعۡلَمُونَ
بگو: «کسانی که بر ضد خدا دروغ برمیسازند همانا کامیاب نمیشوند.»
قُلۡ إِنَّ اَ۬لَّذِينَ يَفۡتَرُونَ عَلَى اَ۬للَّهِ اِ۬لۡكَذِبَ لَا يُفۡلِحُونَ
بهرهای در زندگی نزدیک،
مَتَٰعٞ فِي اِ۬لدُّنۡيۭا
سپس بازگشت آنان به سوی ما خواهد بود؛ سپس کیفر سخت را به آنان خواهیم چشاند، بهخاطر انکار.
ثُمَّ إِلَيۡنَا مَرۡجِعُهُمۡ ثُمَّ نُذِيقُهُمُ اُ۬لۡعَذَابَ اَ۬لشَّدِيدَ بِمَا كَانُواْ يَكۡفُرُونَ
و اطلاع نوح را برای آنان برخوان، آنگاه که به قوم خود گفت: «ای قوم من! اگر حضور من در میان شما و یادآوری من نشانههای خدا بر شما گران است، من به خدا وکالت میدهم.
۞ وَاَتۡلُ عَلَيۡهِمۡ نَبَأَ نُوحٍ إِذۡ قَالَ لِقَوۡمِهِۦ يَٰقَوۡمِ إِن كَانَ كَبُرَ عَلَيۡكُم مَّقَامِي وَتَذۡكِيرِي بِـَٔايَٰتِ اِ۬للَّهِ فَعَلَى اَ۬للَّهِ تَوَكَّلۡتُ
پس قصد خود و انبازانتان را یکجا کنید،
فَأَجۡمِعُوٓاْ أَمۡرَكُمۡ وَشُرَكَآءَكُمۡ
تا قصد شما دیگر برای شما امری مبهم نماند،
ثُمَّ لَا يَكُنۡ أَمۡرُكُمۡ عَلَيۡكُمۡ غُمَّةٗ
سپس آن را علیه من به اجرا درآورید، و به من هیچ مهلتی ندهید.
ثُمَّ اَ۪قۡضُوٓاْ إِلَيَّ وَلَا تُنظِرُونِ
اگر پشت کنید، من از شما هیچ پاداشی نخواستهام؛
فَإِن تَوَلَّيۡتُمۡ فَمَا سَأَلۡتُكُم مِّنۡ أَجۡرٍۖ
پاداش من تنها بر عهدهٔ خدا است،
إِنۡ أَجۡرِيَ إِلَّا عَلَى اَ۬للَّهِۖ
و به من دستور داده شده است که از کسانی باشم که نزد خدا بیخدشهاند.»
وَأُمِرۡتُ أَنۡ أَكُونَ مِنَ اَ۬لۡمُسۡلِمِينَ
اما او را دروغ انگاشتند؛ ما او و کسانی را که با او در کشتی بودند نجات دادیم، و آنان را جانشینان ساختیم،
فَكَذَّبُوهُ فَنَجَّيۡنَٰهُ وَمَن مَّعَهُۥ فِي اِ۬لۡفُلۡكِ وَجَعَلۡنَٰهُمۡ خَلَٰٓئِفَ
و کسانی را که نشانههای ما را دروغ انگاشته بودند غرق کردیم.
وَأَغۡرَقۡنَا اَ۬لَّذِينَ كَذَّبُواْ بِـَٔايَٰتِنَاۖ
پس بنگر که فرجام کسانی که هشدار داده شدند چگونه بود.
فَاَنظُرۡ كَيۡفَ كَانَ عَٰقِبَةُ اُ۬لۡمُنذَرِينَ
سپس پس از او فرستادگانی را به سوی قومهایشان برانگیختیم؛ برهانهای روشن را برای آنان آوردند، اما آماده نبودند به آنچه پیشتر دروغ انگاشته بودند باور آورند.
ثُمَّ بَعَثۡنَا مِنۢ بَعۡدِهِۦ رُسُلًا إِلَىٰ قَوۡمِهِمۡ فَجَآءُوهُم بِالۡبَيِّنَٰتِ فَمَا كَانُواْ لِيُؤۡمِنُواْ بِمَا كَذَّبُواْ بِهِۦ مِن قَبۡلُۚ
بدینسان بر هستههای کسانی که از حدود میگذرند مُهر مینهیم.
كَذَٰلِكَ نَطۡبَعُ عَلَىٰ قُلُوبِ اِ۬لۡمُعۡتَدِينَ
سپس پس از آنان موسی و هارون را با نشانههای ما به سوی فرعون و دربار او برانگیختیم؛ اما به خودبزرگبینی باد کردند و قومی از کنارگذاشتهشدگان بودند.
ثُمَّ بَعَثۡنَا مِنۢ بَعۡدِهِم مُّوسۭيٰ وَهَٰرُونَ إِلَىٰ فِرۡعَوۡنَ وَمَلَإِيْهِۦ بِـَٔايَٰتِنَا فَاَسۡتَكۡبَرُواْ وَكَانُواْ قَوۡمٗا مُّجۡرِمِينَ
چون حقیقت از سوی ما به آنان آمد، گفتند: «این بیگمان چشمبندی آشکار است.»
فَلَمَّا جَآءَهُمُ اُ۬لۡحَقُّ مِنۡ عِندِنَا قَالُوٓاْ إِنَّ هَٰذَا لَسِحۡرٞ مُّبِينٞ
موسی گفت: «آیا دربارهٔ حقیقت، پس از آنکه به شما آمد، چنین میگویید؟
قَالَ مُوسۭيٰٓ أَتَقُولُونَ لِلۡحَقِّ لَمَّا جَآءَكُمۡۖ
آیا این چشمبندی است؟
أَسِحۡرٌ هَٰذَا
حال آنکه چشمبندان کامیاب نمیشوند.»
وَلَا يُفۡلِحُ اُ۬لسَّٰحِرُونَ
گفتند: «آیا به سوی ما آمدهای تا ما را از آنچه نیاکان خود را بر آن یافتیم برگردانی، و تا بزرگی بر زمین از آنِ شما دو تن شود؟ ما به شما دو تن اعتبار نخواهیم داد.»
قَالُوٓاْ أَجِئۡتَنَا لِتَلۡفِتَنَا عَمَّا وَجَدۡنَا عَلَيۡهِ ءَابَآءَنَا وَتَكُونَ لَكُمَا اَ۬لۡكِبۡرِيَآءُ فِي اِ۬لۡأَرۡضِ وَمَا نَحۡنُ لَكُمَا بِمُؤۡمِنِينَ
و فرعون گفت: «هر چشمبند دانایی را نزد من بیاورید.»
وَقَالَ فِرۡعَوۡنُ اُ۪ئۡتُونِي بِكُلِّ سَٰحِرٍ عَلِيمٖ
چون چشمبندان آمدند، موسی به آنان گفت: «آنچه را باید بیفکنید بیفکنید.»
فَلَمَّا جَآءَ اَ۬لسَّحَرَةُ قَالَ لَهُم مُّوسۭيٰٓ أَلۡقُواْ مَآ أَنتُم مُّلۡقُونَ
چون افکندند، موسی گفت: «آنچه آوردید چشمبندی است؛
فَلَمَّآ أَلۡقَوۡاْ قَالَ مُوسۭيٰ مَا جِئۡتُم بِهِۦٓۚ ءَآلسِّحۡرُۖ
خدا آن را بیاثر خواهد ساخت،
إِنَّ اَ۬للَّهَ سَيُبۡطِلُهُۥٓۖ
زیرا خدا کردار تباهیگران را سالم نمیسازد.»
إِنَّ اَ۬للَّهَ لَا يُصۡلِحُ عَمَلَ اَ۬لۡمُفۡسِدِينَ
و خدا حقیقت را با کلامهای خود به حقیقت میرساند، هرچند کنارگذاشتهشدگان بیزار باشند.
وَيُحِقُّ اُ۬للَّهُ اُ۬لۡحَقَّ بِكَلِمَٰتِهِۦ وَلَوۡ كَرِهَ اَ۬لۡمُجۡرِمُونَ
هیچکس به موسی اعتبار نداد، مگر تباری از قومش، در ترس از فرعون و دربارشان که مبادا آنان را به آزمون بکشد.
۞ فَمَآ ءَامَنَ لِمُوسۭيٰٓ إِلَّا ذُرِّيَّةٞ مِّن قَوۡمِهِۦ عَلَىٰ خَوۡفٖ مِّن فِرۡعَوۡنَ وَمَلَإِيْهِمۡ أَن يَفۡتِنَهُمۡۚ
و فرعون بیگمان بر زمین بلندجایگاه بود،
وَإِنَّ فِرۡعَوۡنَ لَعَالٖ فِي اِ۬لۡأَرۡضِ
و بیگمان از افراطیان بود.
وَإِنَّهُۥ لَمِنَ اَ۬لۡمُسۡرِفِينَ
و موسی گفت: «ای قوم من، اگر به خدا باور آوردهاید، به او وکالت دهید، اگر نزد خدا بیخدشهاید.»
وَقَالَ مُوسۭيٰ يَٰقَوۡمِ إِن كُنتُمۡ ءَامَنتُم بِاللَّهِ فَعَلَيۡهِ تَوَكَّلُوٓاْ إِن كُنتُم مُّسۡلِمِينَ
گفتند: «ما به خدا وکالت میدهیم.
فَقَالُواْ عَلَى اَ۬للَّهِ تَوَكَّلۡنَا
ای سرپرست ما، ما را آزمونی برای قوم ستمگر مساز،
رَبَّنَا لَا تَجۡعَلۡنَا فِتۡنَةٗ لِّلۡقَوۡمِ اِ۬لظَّٰلِمِينَ
و ما را، به مهر خود، از قوم انکارکننده نجات ده.»
وَنَجِّنَا بِرَحۡمَتِكَ مِنَ اَ۬لۡقَوۡمِ اِ۬لۡكٰ۪فِرِينَ
و ما به موسی و برادرش پرده برداشتیم: «برای قوم خود در مصر خانههایی مستقر سازید؛ خانههای خود را نقطهٔ تجمع گردانید؛ و تماس را پابرجا نگه دارید.»
وَأَوۡحَيۡنَآ إِلَىٰ مُوسۭيٰ وَأَخِيهِ أَن تَبَوَّءَا لِقَوۡمِكُمَا بِمِصۡرَ بُيُوتٗا وَاَجۡعَلُواْ بُيُوتَكُمۡ قِبۡلَةٗ وَأَقِيمُواْ اُ۬لصَّلَوٰةَۗ
و باورمندان را مژده بده.
وَبَشِّرِ اِ۬لۡمُؤۡمِنِينَ
و موسی گفت: «ای سرپرست ما، تو به فرعون و دربارش زینت و داراییها در زندگی نزدیک دادی،
وَقَالَ مُوسۭيٰ رَبَّنَآ إِنَّكَ ءَاتَيۡتَ فِرۡعَوۡنَ وَمَلَأَهُۥ زِينَةٗ وَأَمۡوَٰلٗا فِي اِ۬لۡحَيَوٰةِ اِ۬لدُّنۡيۭا
ای سرپرست ما، تا از راه تو دور گمراه کنند.
رَبَّنَا لِيَضِلُّواْ عَن سَبِيلِكَۖ
ای سرپرست ما، داراییهایشان را محو کن و هستههایشان را تنگ ساز، تا باور نیاورند پیش از آنکه کیفر دردناک را ببینند.»
رَبَّنَا اَ۪طۡمِسۡ عَلَىٰٓ أَمۡوَٰلِهِمۡ وَاَشۡدُدۡ عَلَىٰ قُلُوبِهِمۡ فَلَا يُؤۡمِنُواْ حَتَّىٰ يَرَوُاْ اُ۬لۡعَذَابَ اَ۬لۡأَلِيمَ
گفت: «به فراخوانی شما پاسخ داده شده است؛ پس هر دو راست بایستید،
قَالَ قَدۡ أُجِيبَت دَّعۡوَتُكُمَا فَاَسۡتَقِيمَا
و از راه کسانی که نمیدانند پیروی نکنید.»
وَلَا تَتَّبِعَآنِّ سَبِيلَ اَ۬لَّذِينَ لَا يَعۡلَمُونَ
و فرزندان اسرائیل را از دریا گذراندیم؛ فرعون و سپاههایش از سر زورگویی و دشمنی آنان را دنبال کردند،
وَجَٰوَزۡنَا بِبَنِيٓ إِسۡرَٰٓءِيلَ اَ۬لۡبَحۡرَ فَأَتۡبَعَهُمۡ فِرۡعَوۡنُ وَجُنُودُهُۥ بَغۡيٗا وَعَدۡوًاۖ
تا آنگاه که غرقشدن او را دریافت، گفت: «باور میآورم که ایزدی نیست مگر آن که فرزندان اسرائیل به او باور آوردند، و من از کسانی هستم که نزد خدا بیخدشهاند.»
حَتَّىٰٓ إِذَآ أَدۡرَكَهُ اُ۬لۡغَرَقُ قَالَ ءَامَنتُ أَنَّهُۥ لَآ إِلَٰهَ إِلَّا اَ۬لَّذِيٓ ءَامَنَتۡ بِهِۦ بَنُوٓاْ إِسۡرَٰٓءِيلَ وَأَنَا۠ مِنَ اَ۬لۡمُسۡلِمِينَ
«اکنون؟! حال آنکه پیشتر نافرمانی کردی، و از تباهیگران بودی!
ءَآلۡـَٰٔنَ وَقَدۡ عَصَيۡتَ قَبۡلُ وَكُنتَ مِنَ اَ۬لۡمُفۡسِدِينَ
پس امروز، ما تو را در پیکرت نجات میدهیم، تا نشانهای برای کسانی که پس از تو خواهند آمد باشی.»
فَاَلۡيَوۡمَ نُنَجِّيكَ بِبَدَنِكَ لِتَكُونَ لِمَنۡ خَلۡفَكَ ءَايَةٗۚ
اما بسیاری از انسانها بیگمان از نشانههای ما بیاعتنایند.
وَإِنَّ كَثِيرٗا مِّنَ اَ۬لنّ۪اسِ عَنۡ ءَايَٰتِنَا لَغَٰفِلُونَ
ما فرزندان اسرائیل را همانا در سکنایی از راستگویی سکنا دادیم، و آنان را از چیزهای خوب روزی دادیم؛ آنان تنها پس از آنکه دانش به آنان آمد اختلاف کردند.
۞ وَلَقَدۡ بَوَّأۡنَا بَنِيٓ إِسۡرَٰٓءِيلَ مُبَوَّأَ صِدۡقٖ وَرَزَقۡنَٰهُم مِّنَ اَ۬لطَّيِّبَٰتِ فَمَا اَ۪خۡتَلَفُواْ حَتَّىٰ جَآءَهُمُ اُ۬لۡعِلۡمُۚ
سرپرست تو همانا در روز حضور میان آنان فیصله خواهد داد، دربارهٔ آنچه در آن اختلاف داشتند.
إِنَّ رَبَّكَ يَقۡضِي بَيۡنَهُمۡ يَوۡمَ اَ۬لۡقِيَٰمَةِ فِيمَا كَانُواْ فِيهِ يَخۡتَلِفُونَ
اگر دربارهٔ آنچه به سوی تو فرود آوردیم در حیرتی، از کسانی که پیش از تو نوشتار را میخوانند بازپرسی کن.
فَإِن كُنتَ فِي شَكّٖ مِّمَّآ أَنزَلۡنَآ إِلَيۡكَ فَسۡـَٔلِ اِ۬لَّذِينَ يَقۡرَءُونَ اَ۬لۡكِتَٰبَ مِن قَبۡلِكَۚ
حقیقت همانا از سرپرست تو به تو آمده است؛
لَقَد جَّآءَكَ اَ۬لۡحَقُّ مِن رَّبِّكَ
پس هرگز از شمار کسانی که به بگومگو درمیآیند مباش.
فَلَا تَكُونَنَّ مِنَ اَ۬لۡمُمۡتَرِينَ
و از کسانی مباش که نشانههای خدا را دروغ انگاشتند، که آنگاه از زیانکاران میبودی.
وَلَا تَكُونَنَّ مِنَ اَ۬لَّذِينَ كَذَّبُواْ بِـَٔايَٰتِ اِ۬للَّهِ فَتَكُونَ مِنَ اَ۬لۡخَٰسِرِينَ
کسانی که کلام سرپرست تو بر آنان به حقیقت پیوست باور نخواهند آورد، حتی اگر هر نشانهای به آنان میآمد، تا آنکه کیفر دردناک را ببینند.
إِنَّ اَ۬لَّذِينَ حَقَّتۡ عَلَيۡهِمۡ كَلِمَتُ رَبِّكَ لَا يُؤۡمِنُونَ وَلَوۡ جَآءَتۡهُمۡ كُلُّ ءَايَةٍ حَتَّىٰ يَرَوُاْ اُ۬لۡعَذَابَ اَ۬لۡأَلِيمَ
چرا شهری نبود که باور آورد و باورش به او سود رساند — مگر قوم یونس! چون باور آوردند، ما کیفر رسوایی را در زندگی نزدیک از آنان برطرف کردیم، و آنان را تا زمانی بهرهمند ساختیم.
فَلَوۡلَا كَانَتۡ قَرۡيَةٌ ءَامَنَتۡ فَنَفَعَهَآ إِيمَٰنُهَآ إِلَّا قَوۡمَ يُونُسَ لَمَّآ ءَامَنُواْ كَشَفۡنَا عَنۡهُمۡ عَذَابَ اَ۬لۡخِزۡيِ فِي اِ۬لۡحَيَوٰةِ اِ۬لدُّنۡيۭا وَمَتَّعۡنَٰهُمۡ إِلَىٰ حِينٖ
و اگر سرپرست تو را پسند افتاده بود، همهٔ کسانی که بر زمیناند باور میآوردند، همهشان، بیاستثنا.
وَلَوۡ شَآءَ رَبُّكَ لَأٓمَنَ مَن فِي اِ۬لۡأَرۡضِ كُلُّهُمۡ جَمِيعًاۚ
آیا تو هستی که انسانها را وادار میکنی باورمند شوند؟
أَفَأَنتَ تُكۡرِهُ اُ۬لنَّاسَ حَتَّىٰ يَكُونُواْ مُؤۡمِنِينَ
هیچ خویشتنی را نشاید که باور آورد، مگر با اجازهٔ خدا،
وَمَا كَانَ لِنَفۡسٍ أَن تُؤۡمِنَ إِلَّا بِإِذۡنِ اِ۬للَّهِۚ
و او پلشتی را بر کسانی که خرد نمیورزند مینهد.
وَيَجۡعَلُ اُ۬لرِّجۡسَ عَلَى اَ۬لَّذِينَ لَا يَعۡقِلُونَ
بگو: «بنگرید به آنچه در آسمانها و بر زمین است» — اما نشانهها و هشدارها برای قومی که باور نمیآورد چه سودی دارند؟
قُلُ اُ۟نظُرُواْ مَاذَا فِي اِ۬لسَّمَٰوَٰتِ وَاَلۡأَرۡضِۚ وَمَا تُغۡنِي اِ۬لۡأٓيَٰتُ وَاَلنُّذُرُ عَن قَوۡمٖ لَّا يُؤۡمِنُونَ
پس چه انتظار میکشند، مگر همانند روزهای کسانی که پیش از آنان گذشتهاند؟
فَهَلۡ يَنتَظِرُونَ إِلَّا مِثۡلَ أَيَّامِ اِ۬لَّذِينَ خَلَوۡاْ مِن قَبۡلِهِمۡۚ
بگو: «پس انتظار بکشید، زیرا من با شما از انتظارکشندگانم.»
قُلۡ فَاَنتَظِرُوٓاْ إِنِّي مَعَكُم مِّنَ اَ۬لۡمُنتَظِرِينَ
سپس فرستادگان خود و کسانی را که باور آوردند نجات میدهیم — بدینسان؛
ثُمَّ نُنَجِّي رُسۡلَنَا وَاَلَّذِينَ ءَامَنُواْۚ كَذَٰلِكَ
بر ما وظیفهای است که باورمندان را نجات دهیم.
حَقًّا عَلَيۡنَا نُنَجِّ اِ۬لۡمُؤۡمِنِينَ
بگو: «ای انسانها! اگر دربارهٔ قانون من در سرگشتگی هستید، من از کسانی که شما غیر از خدا از آنان فرمان میبرید فرمان نمیبرم،
۞ قُلۡ يَٰٓأَيُّهَا اَ۬لنَّاسُ إِن كُنتُمۡ فِي شَكّٖ مِّن دِينِي فَلَآ أَعۡبُدُ اُ۬لَّذِينَ تَعۡبُدُونَ مِن دُونِ اِ۬للَّهِ
اما از خدا فرمان میبرم، او که شما را وفادارانه نگه خواهد داشت.
وَلَٰكِنۡ أَعۡبُدُ اُ۬للَّهَ اَ۬لَّذِي يَتَوَفَّىٰكُمۡۖ
و به من دستور داده شده است که از باورمندان باشم،
وَأُمِرۡتُ أَنۡ أَكُونَ مِنَ اَ۬لۡمُؤۡمِنِينَ
و: «سوی خود را به سوی قانون پابرجا نگه دار، یکسره رو به خدا،
وَأَنۡ أَقِمۡ وَجۡهَكَ لِلدِّينِ حَنِيفٗا
و هرگز از انبازگیرندگان مباش.» »
وَلَا تَكُونَنَّ مِنَ اَ۬لۡمُشۡرِكِينَ
و غیر از خدا، آنچه را که نه به تو سود میرساند و نه به تو آسیب میرساند، فرا مخوان؛
وَلَا تَدۡعُ مِن دُونِ اِ۬للَّهِ مَا لَا يَنفَعُكَ وَلَا يَضُرُّكَۖ
اگر چنین میکردی، آنگاه همانا از ستمگران میبودی.
فَإِن فَعَلۡتَ فَإِنَّكَ إِذٗا مِّنَ اَ۬لظَّٰلِمِينَ
و اگر خدا تو را به آسیبی برساند، کسی مگر او نمیتواند آن را از تو بردارد؛
وَإِن يَمۡسَسۡكَ اَ۬للَّهُ بِضُرّٖ فَلَا كَاشِفَ لَهُۥٓ إِلَّا هُوَۖ
و اگر او برای تو نیکی بخواهد، هیچکس نمیتواند لطف او را لغو کند.
وَإِن يُرِدۡكَ بِخَيۡرٖ فَلَا رَآدَّ لِفَضۡلِهِۦۚ
آن را به هر که پسند او افتد از میان فرمانبرداران خود میرساند.
يُصِيبُ بِهِۦ مَن يَشَآءُ مِنۡ عِبَادِهِۦۚ
او بسیار بخشاینده و مهربان است.
وَهۡوَ اَ۬لۡغَفُورُ اُ۬لرَّحِيمُ
بگو: «ای انسانها! حقیقت از سرپرستتان برای شما آمده است؛
قُلۡ يَٰٓأَيُّهَا اَ۬لنَّاسُ قَد جَّآءَكُمُ اُ۬لۡحَقُّ مِن رَّبِّكُمۡۖ
پس هر که راهنمایی میپذیرد، جز برای خود راهنمایی نمیپذیرد،
فَمَنِ اِ۪هۡتَدَىٰ فَإِنَّمَا يَهۡتَدِي لِنَفۡسِهِۦۖ
و هر که گمراه میشود، جز به زیان خود گمراه نمیشود.
وَمَن ضَلَّ فَإِنَّمَا يَضِلُّ عَلَيۡهَاۖ
و من برای شما وکیل نیستم.»
وَمَآ أَنَا۠ عَلَيۡكُم بِوَكِيلٖ
و از آنچه بر تو پرده برداشته میشود پیروی کن، و شکیبایی کن تا آنگاه که خدا داوری کند.
وَاَتَّبِعۡ مَا يُوحَىٰٓ إِلَيۡكَ وَاَصۡبِرۡ حَتَّىٰ يَحۡكُمَ اَ۬للَّهُۚ
او بهترین داوران است.
وَهۡوَ خَيۡرُ اُ۬لۡحَٰكِمِينَ