Hud هود

نوشتاری که نشانه‌هایش یک‌معنا ساخته شده و سپس به تفصیل درآورده شده است، از جانب فرزانه‌ای باخبر: «جز از خدا فرمان مبرید؛ من برای شما، از جانب او، هشداردهنده‌ای و مژده‌دهنده‌ام؛ از سرپرستتان بخشایش بخواهید، سپس به سوی او بازگردید: شما را از بهره‌مندی‌ای زیبا بهره‌مند خواهد ساخت تا سرآمدی نام‌برده، و به هر دارندهٔ لطفی لطفش را ارزانی خواهد داشت.

كِتَٰبٌ أُحۡكِمَتۡ ءَايَٰتُهُۥ ثُمَّ فُصِّلَتۡ مِن لَّدُنۡ حَكِيمٍ خَبِيرٍ أَلَّا تَعۡبُدُوٓاْ إِلَّا اَ۬للَّهَۚ إِنَّنِي لَكُم مِّنۡهُ نَذِيرٞ وَبَشِيرٞ وَأَنِ اِ۪سۡتَغۡفِرُواْ رَبَّكُمۡ ثُمَّ تُوبُوٓاْ إِلَيۡهِ يُمَتِّعۡكُم مَّتَٰعًا حَسَنًا إِلَىٰٓ أَجَلٖ مُّسَمّٗى وَيُؤۡتِ كُلَّ ذِي فَضۡلٖ فَضۡلَهُۥۖ

بازگشت شما به سوی خدا است،

إِلَى اَ۬للَّهِ مَرۡجِعُكُمۡۖ

آیا چنین نیست؟ آنان همانا سینه‌هایشان را درهم می‌پیچند تا خود را از او پنهان کنند.

أَلَآ إِنَّهُمۡ يَثۡنُونَ صُدُورَهُمۡ لِيَسۡتَخۡفُواْ مِنۡهُۚ

آیا چنین نیست که چون خود را در جامه‌هایشان می‌پوشانند، او آنچه را پنهان می‌دارند و آنچه را افشا می‌کنند می‌داند؟

أَلَا حِينَ يَسۡتَغۡشُونَ ثِيَابَهُمۡ يَعۡلَمُ مَا يُسِرُّونَ وَمَا يُعۡلِنُونَۚ

هیچ جنبنده‌ای بر زمین نیست که روزی‌اش از آنِ خدا نباشد؛ او آرامگاهش و جای سپردنش را می‌شناسد:

۞ وَمَا مِن دَآبَّةٖ فِي اِ۬لۡأَرۡضِ إِلَّا عَلَى اَ۬للَّهِ رِزۡقُهَا وَيَعۡلَمُ مُسۡتَقَرَّهَا وَمُسۡتَوۡدَعَهَاۚ

و اوست که آسمان‌ها و زمین را در شش روز آفرید، در حالی که بنای او بر آب استوار بود، تا شما را بیازماید: کدام‌یک از شما بهتر عمل می‌کند.

وَهۡوَ اَ۬لَّذِي خَلَقَ اَ۬لسَّمَٰوَٰتِ وَاَلۡأَرۡضَ فِي سِتَّةِ أَيَّامٖ وَكَانَ عَرۡشُهُۥ عَلَى اَ۬لۡمَآءِ لِيَبۡلُوَكُمۡ أَيُّكُمۡ أَحۡسَنُ عَمَلٗاۗ

و اگر کیفر را تا زمانی شمرده‌شده برایشان به تأخیر اندازیم، بی‌گمان خواهند گفت: «چه چیز آن را معلق نگه می‌دارد؟»

وَلَئِنۡ أَخَّرۡنَا عَنۡهُمُ اُ۬لۡعَذَابَ إِلَىٰٓ أُمَّةٖ مَّعۡدُودَةٖ لَّيَقُولُنَّ مَا يَحۡبِسُهُۥٓۗ

آیا چنین نیست که روزی که به آنان بیاید، از آنان دور داشته نخواهد شد،

أَلَا يَوۡمَ يَأۡتِيهِمۡ لَيۡسَ مَصۡرُوفًا عَنۡهُمۡ

و اگر پس از آسیبی که به او رسیده بود، دهشی به او بچشانیم، بی‌گمان خواهد گفت: «بدی‌ها از من دور رفتند»:

وَلَئِنۡ أَذَقۡنَٰهُ نَعۡمَآءَ بَعۡدَ ضَرَّآءَ مَسَّتۡهُ لَيَقُولَنَّ ذَهَبَ اَ۬لسَّيِّـَٔاتُ عَنِّيَۚ

شاید بخشی از آنچه بر تو پرده برداشته می‌شود را رها کنی و سینه‌ات از آن تنگ خواهد شد، از آن رو که می‌گویند: «چرا گنجی بر او فرود آورده نشده است، یا چرا کارگزاری با او نمی‌آید!»

فَلَعَلَّكَ تَارِكُۢ بَعۡضَ مَا يُوحَىٰٓ إِلَيۡكَ وَضَآئِقُۢ بِهِۦ صَدۡرُكَ أَن يَقُولُواْ لَوۡلَآ أُنزِلَ عَلَيۡهِ كَنزٌ أَوۡ جَآءَ مَعَهُۥ مَلَكٌۚ

تو خود جز یک هشداردهنده نیستی؛

إِنَّمَآ أَنتَ نَذِيرٞۚ

یا خواهند گفت: «او آن را برساخته است»؟

أَمۡ يَقُولُونَ اَ۪فۡتَر۪ىٰهُۖ

اگر به شما پاسخ ندهند، آنگاه بدانید که این مگر با دانش خدا فرود آورده نشده است، و اینکه هیچ ایزدی نیست مگر او.

۞ فَإِلَّمۡ يَسۡتَجِيبُواْ لَكُمۡ فَاَعۡلَمُوٓاْ أَنَّمَآ أُنزِلَ بِعِلۡمِ اِ۬للَّهِ وَأَن لَّآ إِلَٰهَ إِلَّا هُوَۖ

اینان کسانی‌اند که در زندگی واپسین جز آتش نخواهند داشت؛

أُوْلَٰٓئِكَ اَ۬لَّذِينَ لَيۡسَ لَهُمۡ فِي اِ۬لۡأٓخِرَةِ إِلَّا اَ۬لنَّارُۖ

آنچه را در آن ساخته‌اند فروریخته خواهد بود،

وَحَبِطَ مَا صَنَعُواْ فِيهَا

آیا کسی که بر دلیلی روشن از سرپرستش استوار است و گواهی از جانب او در پی‌اش می‌آید؟

أَفَمَن كَانَ عَلَىٰ بَيِّنَةٖ مِّن رَّبِّهِۦ وَيَتۡلُوهُ شَاهِدٞ مِّنۡهُ

و پیش از او، نوشتار موسی، به‌عنوان مرجع و مهر.

وَمِن قَبۡلِهِۦ كِتَٰبُ مُوسۭيٰٓ إِمَامٗا وَرَحۡمَةًۚ

اینان کسانی‌اند که به آن باور می‌آورند.

أُوْلَٰٓئِكَ يُؤۡمِنُونَ بِهِۦۚ

و هر که از میان گروه‌ها آن را انکار کند، آتش وعده‌گاه او است:

وَمَن يَكۡفُرۡ بِهِۦ مِنَ اَ۬لۡأَحۡزَابِ فَاَلنَّارُ مَوۡعِدُهُۥۚ

پس دربارهٔ آن به جدال مپرداز،

فَلَا تَكُ فِي مِرۡيَةٖ مِّنۡهُۚ

و چه کسی پس ستمگرتر از آن است که دروغی بر خدا برسازد؟

وَمَنۡ أَظۡلَمُ مِمَّنِ اِ۪فۡتَر۪يٰ عَلَى اَ۬للَّهِ كَذِبًاۚ

اینان کسانی‌اند که بر زمین نخواهند توانست او را ناتوان کنند، و غیر از خدا هیچ متحدی نخواهند داشت:

أُوْلَٰٓئِكَ لَمۡ يَكُونُواْ مُعۡجِزِينَ فِي اِ۬لۡأَرۡضِ وَمَا كَانَ لَهُم مِّن دُونِ اِ۬للَّهِ مِنۡ أَوۡلِيَآءَۘ

کیفرشان دوچندان خواهد شد.

يُضَٰعَفُ لَهُمُ اُ۬لۡعَذَابُۚ

کسانی که باور آوردند و کردارهای شایسته به‌جا آوردند و در برابر سرپرستشان خمیدند: اینان همراهان باغ‌اند،

إِنَّ اَ۬لَّذِينَ ءَامَنُواْ وَعَمِلُواْ اُ۬لصَّٰلِحَٰتِ وَأَخۡبَتُوٓاْ إِلَىٰ رَبِّهِمۡ أُوْلَٰٓئِكَ أَصۡحَٰبُ اُ۬لۡجَنَّةِۖ

مثال این دو پاره همچون نابینا و ناشنوا است، و بینا و شنوا:

۞ مَثَلُ اُ۬لۡفَرِيقَيۡنِ كَاَلۡأَعۡمَىٰ وَاَلۡأَصَمِّ وَاَلۡبَصِيرِ وَاَلسَّمِيعِۚ

آیا در مثال برابرند؟

هَلۡ يَسۡتَوِيَانِ مَثَلًاۚ

همانا نوح را به سوی قومش فرستادیم:

وَلَقَدۡ أَرۡسَلۡنَا نُوحًا إِلَىٰ قَوۡمِهِۦٓ

جز از خدا فرمان مبرید؛

أَن لَّا تَعۡبُدُوٓاْ إِلَّا اَ۬للَّهَۖ

دربار کسانی از قومش که انکار می‌کردند گفت: «ما تو را مگر آدمی همانند خودمان نمی‌بینیم، و نمی‌بینیم که مگر پست‌ترین‌های ما، در نگاه نخست، از تو پیروی کرده باشند.

فَقَالَ اَ۬لۡمَلَأُ اُ۬لَّذِينَ كَفَرُواْ مِن قَوۡمِهِۦ مَا نَر۪ىٰكَ إِلَّا بَشَرٗا مِّثۡلَنَا وَمَا نَر۪ىٰكَ اَ۪تَّبَعَكَ إِلَّا اَ۬لَّذِينَ هُمۡ أَرَاذِلُنَا بَادِئَ اَ۬لرَّأۡيِ

ای قوم من، برای آن از شما هیچ دارایی‌ای نمی‌خواهم:

وَيَٰقَوۡمِ لَآ أَسۡـَٔلُكُمۡ عَلَيۡهِ مَالًاۖ

پاداش من جز بر عهدهٔ خدا نیست.

إِنۡ أَجۡرِيَ إِلَّا عَلَى اَ۬للَّهِۚ

و من از کسانی نیستم که کسانی را که باور می‌آورند پس می‌زنند: ایشان همانا سرپرستشان را ملاقات خواهند کرد؛

وَمَآ أَنَا۠ بِطَارِدِ اِ۬لَّذِينَ ءَامَنُوٓاْۚ إِنَّهُم مُّلَٰقُواْ رَبِّهِمۡ

ای قوم من، اگر آنان را پس می‌زدم، چه کسی مرا در برابر خدا یاری می‌رساند؟

وَيَٰقَوۡمِ مَن يَنصُرُنِي مِنَ اَ۬للَّهِ إِن طَرَدتُّهُمۡۚ

و به شما نمی‌گویم که ذخایر خدا نزد من است، و نه این‌که آنچه را فراتر از حواس است می‌دانم، و نه این‌که کارگزارم؛

وَلَآ أَقُولُ لَكُمۡ عِندِي خَزَآئِنُ اُ۬للَّهِ وَلَآ أَعۡلَمُ اُ۬لۡغَيۡبَ وَلَآ أَقُولُ إِنِّي مَلَكٞ

و دربارهٔ کسانی که چشمان شما خوارشان می‌شمارد نمی‌گویم که خدا هیچ نیکی‌ای به آنان ارزانی نخواهد داشت:

وَلَآ أَقُولُ لِلَّذِينَ تَزۡدَرِيٓ أَعۡيُنُكُمۡ لَن يُؤۡتِيَهُمُ اُ۬للَّهُ خَيۡرًاۖ

خدا بهتر می‌شناسد آنچه را در خویشتن‌های آنان است.

اِ۬للَّهُ أَعۡلَمُ بِمَا فِيٓ أَنفُسِهِمۡ

و اندرز من شما را هیچ سودی نخواهد رساند، هرچند بخواهم شما را اندرز دهم، اگر خدا بخواهد شما را سرگردان کند:

وَلَا يَنفَعُكُمۡ نُصۡحِيَ إِنۡ أَرَدتُّ أَنۡ أَنصَحَ لَكُمۡ إِن كَانَ اَ۬للَّهُ يُرِيدُ أَن يُغۡوِيَكُمۡۚ

او سرپرست شما است،

هُوَ رَبُّكُمۡ

یا خواهند گفت: «او آن را برساخته است»؟

أَمۡ يَقُولُونَ اَ۪فۡتَر۪ىٰهُۖ

و به نوح پرده برداشته شد که از قوم تو دیگر هیچ‌کس باور نخواهد آورد، مگر کسانی که پیش‌تر باور آورده‌اند:

وَأُوحِيَ إِلَىٰ نُوحٍ أَنَّهُۥ لَن يُؤۡمِنَ مِن قَوۡمِكَ إِلَّا مَن قَدۡ ءَامَنَ

و کشتی را زیر چشمان ما و بر پایهٔ پرده‌برداری ما بساز،

وَاَصۡنَعِ اِ۬لۡفُلۡكَ بِأَعۡيُنِنَا وَوَحۡيِنَا

و کشتی را می‌ساخت؛ و هر بار که دربار از میان قومش از کنار او می‌گذشت، او را ریشخند می‌کرد.

وَيَصۡنَعُ اُ۬لۡفُلۡكَ وَكُلَّمَا مَرَّ عَلَيۡهِ مَلَأٞ مِّن قَوۡمِهِۦ سَخِرُواْ مِنۡهُۚ

تا آن‌گاه که چون دستور ما آمد و اجاق به جوش آمد، گفتیم: «در آن از هر چیز، دو عنصر از یک جفت را بار کن، و نیز خانواده‌ات را، مگر آن‌که سخن پیشین بر او سنگینی می‌کند، و کسانی را که باور آوردند.»

حَتَّىٰٓ إِذَا جَآ أَمۡرُنَا وَفَارَ اَ۬لتَّنُّورُ قُلۡنَا اَ۪حۡمِلۡ فِيهَا مِن كُلِّ زَوۡجَيۡنِ اِ۪ثۡنَيۡنِ وَأَهۡلَكَ إِلَّا مَن سَبَقَ عَلَيۡهِ اِ۬لۡقَوۡلُ وَمَنۡ ءَامَنَۚ

و گفت: «در آن بالا روید: روان شدن و لنگر انداختنش به نام خدا باد.

وَقَالَ اَ۪رۡكَبُواْ فِيهَا بِسۡمِ اِ۬للَّهِ مُجۡر۪ىٰهَا وَمُرۡسَىٰهَآۚ

و او با آنان در موجی همچون کوه‌ها روان بود.

۞ وَهۡيَ تَجۡرِي بِهِمۡ فِي مَوۡجٖ كَاَلۡجِبَالِ

گفت: «به کوهی پناه خواهم گرفت که مرا از آب حفظ خواهد کرد.»

قَالَ سَـَٔاوِيٓ إِلَىٰ جَبَلٖ يَعۡصِمُنِي مِنَ اَ۬لۡمَآءِۚ

گفت: «امروز هیچ حفاظتی در برابر دستور خدا نیست، مگر برای کسی که او بر او مهر ورزد.»

قَالَ لَا عَاصِمَ اَ۬لۡيَوۡمَ مِنۡ أَمۡرِ اِ۬للَّهِ إِلَّا مَن رَّحِمَۚ

و گفته شد: «ای زمین، آبت را فرو ببر! ای آسمان، بازایست!»

وَقِيلَ يَٰٓأَرۡضُ اُ۪بۡلَعِي مَآءَكِ وَيَٰسَمَآءُ اَ۬قۡلِعِي

و آب فرو نشست، کار فیصله داده شد، و کشتی بر جودی جا گرفت.

وَغِيضَ اَ۬لۡمَآءُ وَقُضِيَ اَ۬لۡأَمۡرُ وَاَسۡتَوَتۡ عَلَى اَ۬لۡجُودِيِّۖ

و نوح سرپرستش را فرا خواند و گفت: «ای سرپرست من، پسرم همانا از خانوادهٔ من است، و وعدهٔ تو حقیقت است،

وَنَادَىٰ نُوحٞ رَّبَّهُۥ فَقَالَ رَبِّ إِنَّ اَ۪بۡنِي مِنۡ أَهۡلِي وَإِنَّ وَعۡدَكَ اَ۬لۡحَقُّ

او گفت: «ای نوح، او همانا از خانوادهٔ تو نیست،

قَالَ يَٰنُوحُ إِنَّهُۥ لَيۡسَ مِنۡ أَهۡلِكَۖ

زیرا او کرداری است که شایسته نیست.

إِنَّهُۥ عَمَلٌ غَيۡرُ صَٰلِحٖۖ

پس از من آنچه را که هیچ دانشی از آن نداری مخواه،

فَلَا تَسۡـَٔلۡنِۦ مَا لَيۡسَ لَكَ بِهِۦ عِلۡمٌۖ

گفت: «ای سرپرست من، همانا من خود را در پناه تو می‌گذارم از این‌که از تو آنچه را که هیچ دانشی از آن ندارم بخواهم،

قَالَ رَبِّ إِنِّيَ أَعُوذُ بِكَ أَنۡ أَسۡـَٔلَكَ مَا لَيۡسَ لِي بِهِۦ عِلۡمٞۖ

گفته شد: «ای نوح، با آرامشی از جانب ما و خجستگی‌هایی بر تو و بر جامعه‌هایی برخاسته از کسانی که با تو هستند فرود آی؛

قِيلَ يَٰنُوحُ اُ۪هۡبِطۡ بِسَلَٰمٖ مِّنَّا وَبَرَكَٰتٍ عَلَيۡكَ وَعَلَىٰٓ أُمَمٖ مِّمَّن مَّعَكَۚ

اینها اطلاعاتی است دربارهٔ آنچه فراتر از حواس است، که از آن بر تو پرده برمی‌داریم:

تِلۡكَ مِنۡ أَنۢبَآءِ اِ۬لۡغَيۡبِ نُوحِيهَآ إِلَيۡكَۖ

تو آن‌ها را پیش از این نمی‌شناختی، نه تو و نه قومت.

مَا كُنتَ تَعۡلَمُهَآ أَنتَ وَلَا قَوۡمُكَ مِن قَبۡلِ هَٰذَاۖ

پس شکیبایی کن،

فَاَصۡبِرۡۖ

و به سوی عاد، برادرشان هود:

۞ وَإِلَىٰ عَادٍ أَخَاهُمۡ هُودٗاۚ

او گفت: «ای قوم من! از خدا فرمان برید: شما ایزدی دیگر جز او ندارید؛

قَالَ يَٰقَوۡمِ اِ۟عۡبُدُواْ اُ۬للَّهَ مَا لَكُم مِّنۡ إِلَٰهٍ غَيۡرُهُۥٓۖ

ای قوم من، برای آن از شما هیچ پاداشی نمی‌خواهم:

يَٰقَوۡمِ لَآ أَسۡـَٔلُكُمۡ عَلَيۡهِ أَجۡرًاۖ

پاداش من جز بر عهدهٔ کسی نیست که مرا از نخست آفرید.

إِنۡ أَجۡرِيَ إِلَّا عَلَى اَ۬لَّذِي فَطَرَنِيٓۚ

ما تنها می‌گوییم که یکی از ایزدان ما تو را به بدی زده است.»

إِن نَّقُولُ إِلَّا اَ۪عۡتَر۪ىٰكَ بَعۡضُ ءَالِهَتِنَا بِسُوٓءٖۗ

و گواه باشید که من از آنچه غیر از او انباز می‌گیرید بری‌ام:

وَاَشۡهَدُوٓاْ أَنِّي بَرِيٓءٞ مِّمَّا تُشۡرِكُونَ مِن دُونِهِۦۖ

زیرا من به خدا، سرپرست من و سرپرست شما، وکالت می‌دهم:

إِنِّي تَوَكَّلۡتُ عَلَى اَ۬للَّهِ رَبِّي وَرَبِّكُمۚ

هیچ جنبنده‌ای نیست که او آن را از کاکل نگه ندارد.

مَّا مِن دَآبَّةٍ إِلَّا هُوَ ءَاخِذُۢ بِنَاصِيَتِهَآۚ

اگر پشت کنید، من آنچه را که با آن به سوی شما فرستاده شده‌ام پیش‌تر به شما رسانده‌ام؛

فَإِن تَوَلَّوۡاْ فَقَدۡ أَبۡلَغۡتُكُم مَّآ أُرۡسِلۡتُ بِهِۦٓ إِلَيۡكُمۡۚ

و سرپرست من قومی دیگر را به جای شما جانشین خواهد ساخت، بی‌آن‌که به او هیچ آسیبی برسانید،

وَيَسۡتَخۡلِفُ رَبِّي قَوۡمًا غَيۡرَكُمۡ وَلَا تَضُرُّونَهُۥ شَيۡـًٔاۚ

و در این زندگی نزدیک، و نیز در روز حضور، با نفرینی دنبال شدند:

وَأُتۡبِعُواْ فِي هَٰذِهِ اِ۬لدُّنۡيۭا لَعۡنَةٗ وَيَوۡمَ اَ۬لۡقِيَٰمَةِۗ

آیا چنین نیست: عاد همانا سرپرست خود را انکار کردند.

أَلَآ إِنَّ عَادٗا كَفَرُواْ رَبَّهُمۡۗ

و به سوی ثمود، برادرشان صالح:

وَإِلَىٰ ثَمُودَ أَخَاهُمۡ صَٰلِحٗاۚ

گفت: «ای قوم من! از خدا فرمان برید: شما را ایزدی دیگر جز او نیست.

قَالَ يَٰقَوۡمِ اِ۟عۡبُدُواْ اُ۬للَّهَ مَا لَكُم مِّنۡ إِلَٰهٍ غَيۡرُهُۥۖ

اوست که شما را از زمین پدید آورد و شما را بر آن ساکن گرداند: پس از او بخشایش بخواهید، سپس به سوی او بازگردید،

هُوَ أَنشَأَكُم مِّنَ اَ۬لۡأَرۡضِ وَاَسۡتَعۡمَرَكُمۡ فِيهَا فَاَسۡتَغۡفِرُوهُ ثُمَّ تُوبُوٓاْ إِلَيۡهِۚ

او گفت: «ای قوم من، آیا می‌بینید؟ اگر من بر دلیلی روشن از سرپرستم استوار باشم، و او از جانب خود مهری به من ارزانی داشته باشد، پس چه کسی مرا در برابر خدا یاری می‌رساند اگر از او نافرمانی می‌کردم؟

قَالَ يَٰقَوۡمِ أَرَءَيۡتُمۡ إِن كُنتُ عَلَىٰ بَيِّنَةٖ مِّن رَّبِّي وَءَاتَىٰنِي مِنۡهُ رَحۡمَةٗ فَمَن يَنصُرُنِي مِنَ اَ۬للَّهِ إِنۡ عَصَيۡتُهُۥۖ

ای قوم من، این ماده‌شتر خدا است، نشانه‌ای برای شما:

وَيَٰقَوۡمِ هَٰذِهِۦ نَاقَةُ اُ۬للَّهِ لَكُمۡ ءَايَةٗ

پس رهایش کنید: بگذارید بر زمین خدا بخورد،

فَذَرُوهَا تَأۡكُلۡ فِيٓ أَرۡضِ اِ۬للَّهِ

اما آن را مثله کردند. آنگاه گفت: «در سرای خود سه روز بهره‌مند شوید:

فَعَقَرُوهَا فَقَالَ تَمَتَّعُواْ فِي د۪ارِكُمۡ ثَلَٰثَةَ أَيَّامٖۖ

چون دستور ما آمد، صالح و کسانی را که با او باور آورده بودند، با مهری از جانب خود و از شرمساری آن روز نجات دادیم؛

فَلَمَّا جَآ أَمۡرُنَا نَجَّيۡنَا صَٰلِحٗا وَاَلَّذِينَ ءَامَنُواْ مَعَهُۥ بِرَحۡمَةٖ مِّنَّا وَمِنۡ خِزۡيِ يَوۡمِئِذٍۚ

و بانگ کسانی را که ستم کرده بودند فرا گرفت، چنان‌که در سراهایشان خود را افتاده و بی‌حرکت یافتند، گویی هرگز در آن‌جا نزیسته بودند.

وَأَخَذَ اَ۬لَّذِينَ ظَلَمُواْ اُ۬لصَّيۡحَةُ فَأَصۡبَحُواْ فِي دِيٰ۪رِهِمۡ جَٰثِمِينَ كَأَن لَّمۡ يَغۡنَوۡاْ فِيهَآۗ

آیا چنین نیست: ثمود همانا سرپرست خود را انکار کردند.

أَلَآ إِنَّ ثَمُودٗا كَفَرُواْ رَبَّهُمۡۗ

و فرستادگان ما همانا با مژده نزد ابراهیم آمدند: گفتند: «آرامش!»

وَلَقَد جَّآءَتۡ رُسۡلُنَآ إِبۡرَٰهِيمَ بِالۡبُشۡر۪يٰ قَالُواْ سَلَٰمٗاۖ

او گفت: «آرامش!»

قَالَ سَلَٰمٞۖ

اما چون دید که دست‌هایشان به آن نمی‌رسد، آنان را غریب یافت و از آنان ترسی احساس کرد.

فَلَمَّا رَء۪آ أَيۡدِيَهُمۡ لَا تَصِلُ إِلَيۡهِ نَكِرَهُمۡ وَأَوۡجَسَ مِنۡهُمۡ خِيفَةٗۚ

گفتند: «مترس،

قَالُواْ لَا تَخَفۡ

و زنش، ایستاده، شروع به خندیدن کرد؛

وَاَمۡرَأَتُهُۥ قَآئِمَةٞ فَضَحِكَتۡ

آنگاه اسحاق را به او مژده دادیم،

فَبَشَّرۡنَٰهَا بِإِسۡحَٰقَ

گفت: «وای بر من! آیا بزایم در حالی که پیرم و این شوهر من، پیرمردی است؟

قَالَتۡ يَٰوَيۡلَتۭيٰٓ ءَٰا۬لِدُ وَأَنَا۠ عَجُوزٞ وَهَٰذَا بَعۡلِي شَيۡخًاۖ

گفتند: «آیا از دستور خدا در شگفتی؟

۞ قَالُوٓاْ أَتَعۡجَبِينَ مِنۡ أَمۡرِ اِ۬للَّهِۖ

مهر خدا و خجستگی‌های او بر شما باد، ای مردمِ خانه!

رَحۡمَتُ اُ۬للَّهِ وَبَرَكَٰتُهُۥ عَلَيۡكُمۡ أَهۡلَ اَ۬لۡبَيۡتِۚ

«ای ابراهیم، از این کناره بگیر:

يَٰٓإِبۡرَٰهِيمُ أَعۡرِضۡ عَنۡ هَٰذَآۖ

دستور سرپرست تو پیش‌تر آمده است،

إِنَّهُۥ قَد جَّآ أَمۡرُ رَبِّكَۖ

و قومش شتابان نزد او آمدند، در حالی که پیش از آن بدی‌ها را مرتکب می‌شدند.

وَجَآءَهُۥ قَوۡمُهُۥ يُهۡرَعُونَ إِلَيۡهِ وَمِن قَبۡلُ كَانُواْ يَعۡمَلُونَ اَ۬لسَّيِّـَٔاتِۚ

او گفت: «ای قوم من، اینان دختران منند: برای شما پاک‌ترند؛ پس در برابر خدا محتاط باشید، و مرا دربارهٔ میهمانانم شرمسار مکنید:

قَالَ يَٰقَوۡمِ هَٰٓؤُلَآءِ بَنَاتِي هُنَّ أَطۡهَرُ لَكُمۡۖ فَاَتَّقُواْ اُ۬للَّهَ وَلَا تُخۡزُونِۦ فِي ضَيۡفِيَۖ

گفتند: «ای لوط، ما همانا فرستادگان سرپرست تو هستیم: آنان هرگز به تو نخواهند رسید.

قَالُواْ يَٰلُوطُ إِنَّا رُسُلُ رَبِّكَ لَن يَصِلُوٓاْ إِلَيۡكَۖ

پس با خانواده‌ات، مگر زنت، در پاره‌ای از شب رهسپار شو، و هیچ‌یک از شما روی برنگرداند،

فَأَسۡرِ بِأَهۡلِكَ بِقِطۡعٖ مِّنَ اَ۬لَّيۡلِ وَلَا يَلۡتَفِتۡ مِنكُمۡ أَحَدٌ إِلَّا اَ۪مۡرَأَتُكَۖ

زیرا آنچه بر آنان پیش آید بر او نیز پیش خواهد آمد.

إِنَّهُۥ مُصِيبُهَا مَآ أَصَابَهُمۡۚ

وعده‌گاه آنان بامداد است:

إِنَّ مَوۡعِدَهُمُ اُ۬لصُّبۡحُۚ

چون دستور ما آمد، بالای آن را پایین آن ساختیم، و بر آن سنگ‌هایی از گل شکل‌یافته، انباشته، نشان‌دار نزد سرپرست تو باراندیم:

فَلَمَّا جَآ أَمۡرُنَا جَعَلۡنَا عَٰلِيَهَا سَافِلَهَا وَأَمۡطَرۡنَا عَلَيۡهَا حِجَارَةٗ مِّن سِجِّيلٖ مَّنضُودٖ مُّسَوَّمَةً عِندَ رَبِّكَۖ

و به سوی مدین، برادرشان شعیب:

۞ وَإِلَىٰ مَدۡيَنَ أَخَاهُمۡ شُعَيۡبٗاۚ

او گفت: «ای قوم من! از خدا فرمان برید: شما ایزدی دیگر جز او ندارید،

قَالَ يَٰقَوۡمِ اِ۟عۡبُدُواْ اُ۬للَّهَ مَا لَكُم مِّنۡ إِلَٰهٍ غَيۡرُهُۥۖ

و نه از پیمانه بکاهید و نه از ترازو.

وَلَا تَنقُصُواْ اُ۬لۡمِكۡيَالَ وَاَلۡمِيزَانَۖ

ای قوم من، پیمانه و ترازو را وفادارانه، با برابری‌ورزی، بدهید،

وَيَٰقَوۡمِ أَوۡفُواْ اُ۬لۡمِكۡيَالَ وَاَلۡمِيزَانَ بِالۡقِسۡطِۖ

آنچه نزد خدا برجا می‌ماند برای شما بهتر است، اگر باورمندید؛

بَقِيَّتُ اُ۬للَّهِ خَيۡرٞ لَّكُمۡ إِن كُنتُم مُّؤۡمِنِينَ

گفتند: «ای شعیب، آیا تماس تو به تو دستور می‌دهد که آنچه را نیاکان ما از آن فرمان می‌بردند رها کنیم، یا از این‌که در دارایی‌های خود آنچه پسند ما افتد بکنیم دست برداریم؟

قَالُواْ يَٰشُعَيۡبُ أَصَلَوَٰتُكَ تَأۡمُرُكَ أَن نَّتۡرُكَ مَا يَعۡبُدُ ءَابَآؤُنَآ أَوۡ أَن نَّفۡعَلَ فِيٓ أَمۡوَٰلِنَا مَا نَشَٰٓؤُاْۖ

او گفت: «ای قوم من، آیا می‌بینید؟ اگر من بر دلیلی روشن از سرپرستم استوار باشم، و او از جانب خود مرا روزی‌ای زیبا داده باشد...

قَالَ يَٰقَوۡمِ أَرَءَيۡتُمۡ إِن كُنتُ عَلَىٰ بَيِّنَةٖ مِّن رَّبِّي وَرَزَقَنِي مِنۡهُ رِزۡقًا حَسَنٗاۚ

و نمی‌خواهم با شما مخالفت کنم تا خود آنچه را شما را از آن نهی می‌کنم انجام دهم:

وَمَآ أُرِيدُ أَنۡ أُخَالِفَكُمۡ إِلَىٰ مَآ أَنۡهَىٰكُمۡ عَنۡهُۚ

جز شایسته‌سازی نمی‌خواهم، تا آنجا که توانم؛

إِنۡ أُرِيدُ إِلَّا اَ۬لۡإِصۡلَٰحَ مَا اَ۪سۡتَطَعۡتُۚ

و کامیابی من تنها به خدا بسته است:

وَمَا تَوۡفِيقِيَ إِلَّا بِاللَّهِۚ

به او وکالت می‌دهم،

عَلَيۡهِ تَوَكَّلۡتُ

ای قوم من، مبادا گسست شما از من شما را به آنجا بکشاند که آنچه بر قوم نوح یا قوم هود یا قوم صالح پیش آمد بر شما پیش آید؛

وَيَٰقَوۡمِ لَا يَجۡرِمَنَّكُمۡ شِقَاقِيَ أَن يُصِيبَكُم مِّثۡلُ مَآ أَصَابَ قَوۡمَ نُوحٍ أَوۡ قَوۡمَ هُودٍ أَوۡ قَوۡمَ صَٰلِحٖۚ

و از سرپرستتان بخشایش بخواهید، سپس به سوی او بازگردید،

وَاَسۡتَغۡفِرُواْ رَبَّكُمۡ ثُمَّ تُوبُوٓاْ إِلَيۡهِۚ

او گفت: «ای قوم من، آیا پس خویشان من نزد شما وزنی بیشتر از خدا دارند، که او را به پشت سر خود افکنده‌اید؟

قَالَ يَٰقَوۡمِ أَرَهۡطِيَ أَعَزُّ عَلَيۡكُم مِّنَ اَ۬للَّهِ وَاَتَّخَذتُّمُوهُ وَرَآءَكُمۡ ظِهۡرِيًّاۖ

ای قوم من، بر جای خود عمل کنید، زیرا من نیز عمل می‌کنم:

وَيَٰقَوۡمِ اِ۪عۡمَلُواْ عَلَىٰ مَكَانَتِكُمۡ إِنِّي عَٰمِلٞۖ

به‌زودی خواهید دانست که کیفری که او را شرمسار خواهد کرد بر که خواهد آمد، و که دروغ‌گو است.

سَوۡفَ تَعۡلَمُونَ مَن يَأۡتِيهِ عَذَابٞ يُخۡزِيهِ وَمَنۡ هُوَ كَٰذِبٞۖ

و پس در کمین باشید،

وَاَرۡتَقِبُوٓاْ

و بانگ کسانی را که ستم کرده بودند فرا گرفت، چنان‌که در سراهایشان خود را افتاده و بی‌حرکت یافتند، گویی هرگز در آن‌جا نزیسته بودند.

وَأَخَذَتِ اِ۬لَّذِينَ ظَلَمُواْ اُ۬لصَّيۡحَةُ فَأَصۡبَحُواْ فِي دِيٰ۪رِهِمۡ جَٰثِمِينَ كَأَن لَّمۡ يَغۡنَوۡاْ فِيهَآۗ

همانا موسی را با نشانه‌های خود و اقتداری آشکار به سوی فرعون و دربارش فرستادیم؛ اما آنان از دستور فرعون پیروی کردند،

وَلَقَدۡ أَرۡسَلۡنَا مُوسۭيٰ بِـَٔايَٰتِنَا وَسُلۡطَٰنٖ مُّبِينٍ إِلَىٰ فِرۡعَوۡنَ وَمَلَإِيْهِۦ فَاَتَّبَعُوٓاْ أَمۡرَ فِرۡعَوۡنَۖ

او در روز حضور پیشاپیش قوم خود خواهد رفت، و آنان را به آتش خواهد رساند:

يَقۡدُمُ قَوۡمَهُۥ يَوۡمَ اَ۬لۡقِيَٰمَةِ فَأَوۡرَدَهُمُ اُ۬لنَّارَۖ

و در این زندگی، و نیز در روز حضور، با نفرینی دنبال شدند:

وَأُتۡبِعُواْ فِي هَٰذِهِۦ لَعۡنَةٗ وَيَوۡمَ اَ۬لۡقِيَٰمَةِۚ

و ما به آنان ستم نکردیم، اما آنان به خود ستم کردند:

وَمَا ظَلَمۡنَٰهُمۡ وَلَٰكِن ظَلَمُوٓاْ أَنفُسَهُمۡۖ

ایزدان آنان، که غیر از خدا فرا می‌خواندند، چون دستور سرپرست تو آمد، به هیچ کارشان نیامدند،

فَمَآ أَغۡنَتۡ عَنۡهُمۡ ءَالِهَتُهُمُ اُ۬لَّتِي يَدۡعُونَ مِن دُونِ اِ۬للَّهِ مِن شَيۡءٖ لَّمَّا جَآ أَمۡرُ رَبِّكَۖ

چنین است فراگرفتن سرپرست تو، آن‌گاه که شهرها را فرا می‌گیرد در حالی که ستمگرند:

وَكَذَٰلِكَ أَخۡذُ رَبِّكَ إِذَآ أَخَذَ اَ۬لۡقُر۪يٰ وَهۡيَ ظَٰلِمَةٌۚ

در این بی‌گمان نشانه‌ای است برای کسی که از کیفر زندگی واپسین می‌ترسد:

إِنَّ فِي ذَٰلِكَ لَأٓيَةٗ لِّمَنۡ خَافَ عَذَابَ اَ۬لۡأٓخِرَةِۚ

این روزی است که انسان‌ها در آن گرد آورده خواهند شد،

ذَٰلِكَ يَوۡمٞ مَّجۡمُوعٞ لَّهُ اُ۬لنَّاسُ

روزی که بیاید، هیچ خویشتنی جز با اجازهٔ او سخن نخواهد گفت:

يَوۡمَ يَأۡتِۦ لَا تَكَلَّمُ نَفۡسٌ إِلَّا بِإِذۡنِهِۦۚ

اما کسانی که تیره‌بخت باشند، در آتش خواهند بود، آنجا که ناله و هق‌هق خواهند داشت، آنجا که جاودانه خواهند ماند، تا آسمان‌ها و زمین دوام آورند، مگر آنچه پسند سرپرست تو افتد،

فَأَمَّا اَ۬لَّذِينَ شَقُواْ فَفِي اِ۬لنّ۪ارِ لَهُمۡ فِيهَا زَفِيرٞ وَشَهِيقٌ خَٰلِدِينَ فِيهَا مَا دَامَتِ اِ۬لسَّمَٰوَٰتُ وَاَلۡأَرۡضُ إِلَّا مَا شَآءَ رَبُّكَۚ

و اما کسانی که نیک‌بخت باشند، در باغ خواهند بود، آنجا که جاودانه خواهند ماند، تا آسمان‌ها و زمین دوام آورند، مگر آنچه پسند سرپرست تو افتد:

۞ وَأَمَّا اَ۬لَّذِينَ سَعِدُواْ فَفِي اِ۬لۡجَنَّةِ خَٰلِدِينَ فِيهَا مَا دَامَتِ اِ۬لسَّمَٰوَٰتُ وَاَلۡأَرۡضُ إِلَّا مَا شَآءَ رَبُّكَۖ

پس دربارهٔ آنچه اینان از آن فرمان می‌برند به جدال مپرداز:

فَلَا تَكُ فِي مِرۡيَةٖ مِّمَّا يَعۡبُدُ هَٰٓؤُلَآءِۚ

آنان جز آن‌گونه که نیاکانشان پیش‌تر فرمان می‌بردند فرمان نمی‌برند.

مَا يَعۡبُدُونَ إِلَّا كَمَا يَعۡبُدُ ءَابَآؤُهُم مِّن قَبۡلُۚ

همانا به موسی نوشتار دادیم، و در آن اختلاف شد؛

وَلَقَدۡ ءَاتَيۡنَا مُوسَى اَ۬لۡكِتَٰبَ فَاَخۡتُلِفَ فِيهِۚ

و اگر کلمهٔ پیشین از سرپرست تو نبود، میان آنان فیصله داده می‌شد؛

وَلَوۡلَا كَلِمَةٞ سَبَقَتۡ مِن رَّبِّكَ لَقُضِيَ بَيۡنَهُمۡۚ

و به همه، سرپرست تو بی‌گمان کردارهایشان را وفادارانه پس خواهد داد،

وَإِنَّ كُلّٗا لَّمَا لَيُوَفِّيَنَّهُمۡ رَبُّكَ أَعۡمَٰلَهُمۡۚ

پس راست بایست، چنان‌که به تو دستور داده شده است، و نیز کسانی که با تو بازگشته‌اند، و از اندازه مگذرید،

فَاَسۡتَقِمۡ كَمَآ أُمِرۡتَ وَمَن تَابَ مَعَكَ وَلَا تَطۡغَوۡاْۚ

و به کسانی که ستم کردند تکیه مکنید، وگرنه آتش به شما می‌رسید،

وَلَا تَرۡكَنُوٓاْ إِلَى اَ۬لَّذِينَ ظَلَمُواْ فَتَمَسَّكُمُ اُ۬لنَّارُ

و شما غیر از خدا هیچ متحدی نمی‌داشتید،

وَمَا لَكُم مِّن دُونِ اِ۬للَّهِ مِنۡ أَوۡلِيَآءَ

و تماس را در دو کرانهٔ روز و در هنگام‌هایی نزدیک از شب پابرجا نگه دار،

وَأَقِمِ اِ۬لصَّلَوٰةَ طَرَفَيِ اِ۬لنَّه۪ارِ وَزُلَفٗا مِّنَ اَ۬لَّيۡلِۚ

زیرا نیک‌کاری‌ها بدی‌ها را می‌زدایند:

إِنَّ اَ۬لۡحَسَنَٰتِ يُذۡهِبۡنَ اَ۬لسَّيِّـَٔاتِۚ

و شکیبایی کن،

وَاَصۡبِرۡ

آیا در نسل‌های پیش از شما دارندگان بازمانده‌ای نبودند که از فساد بر زمین نهی می‌کردند، مگر اندکی از کسانی که ما نجات دادیم؟

فَلَوۡلَا كَانَ مِنَ اَ۬لۡقُرُونِ مِن قَبۡلِكُمۡ أُوْلُواْ بَقِيَّةٖ يَنۡهَوۡنَ عَنِ اِ۬لۡفَسَادِ فِي اِ۬لۡأَرۡضِ إِلَّا قَلِيلٗا مِّمَّنۡ أَنجَيۡنَا مِنۡهُمۡۗ

و برای همین آنان را آفرید.

وَلِذَٰلِكَ خَلَقَهُمۡۗ

و هر آنچه از اطلاعات دربارهٔ فرستادگان برایت بازگو می‌کنیم همان است که آگاهی تو را با آن استوار می‌سازیم؛

۞ وَكُلّٗا نَّقُصُّ عَلَيۡكَ مِنۡ أَنۢبَآءِ اِ۬لرُّسُلِ مَا نُثَبِّتُ بِهِۦ فُؤَادَكَۚ

و آنچه در آسمان‌ها و زمین فراتر از حواس است از آنِ خدا است،

وَلِلَّهِ غَيۡبُ اُ۬لسَّمَٰوَٰتِ وَاَلۡأَرۡضِ

و همهٔ دستور به سوی او بازمی‌گردد:

وَإِلَيۡهِ يَرۡجِعُ اُ۬لۡأَمۡرُ كُلُّهُۥ

پس از او فرمان ببر، و به او وکالت بده:

فَاَعۡبُدۡهُ وَتَوَكَّلۡ عَلَيۡهِۚ