يوسف
Yusuf
The Finest of Accounts
بسم الله الرحمن الرحيم
In de naam van God, de Alwelwillende, de Welwillende.
Alif. Lam. Ra.
الر
Dit zijn de tekenen van de uitdrukkelijke Schrift.
تلك ايت الكتب المبين
Wij hebben haar doen neerdalen als een onberispelijke Lezing, misschien zullen jullie redeneren.
انا انزلنه قرنا عربيا لعلكم تعقلون
Wij vertellen je het schoonste verhaal, door je deze Lezing te openbaren, terwijl je daarover voorzeker tot de onbekommerden behoorde.
نحن نقص عليك احسن القصص بما اوحينا اليك هذا القران وان كنت من قبله لمن الغفلين
Toen Joesoef tot zijn vader zei: “O mijn vader, ik heb elf sterren gezien, en de zon en de maan,
اذ قال يوسف لابيه يابت اني رايت احد عشر كوكبا والشمس والقمر
ik heb ze zich voor mij zien neerwerpen.”
رايتهم لي سجدين
Hij zei: “O mijn kleine, vertel je visioen niet aan je broers, anders zouden zij tegen jou een list smeden,
قال يبني لا تقصص رياك علي اخوتك فيكيدوا لك كيدا
want de Afleider is voor de mens een klaarblijkelijke vijand.
ان الشيطن للانسن عدو مبين
En zo zal jouw Voogd je uitkiezen en je de voorspelling van de gebeurtenissen leren,
وكذلك يجتبيك ربك ويعلمك من تاويل الاحاديث
en Hij zal Zijn weldaad aan jou voltooien en aan de clan van Ja'qoeb, zoals Hij die eerder voltooid heeft aan jouw twee voorouders, Ibrahim en Ishaq;
ويتم نعمته عليك وعلي ال يعقوب كما اتمها علي ابويك من قبل ابرهيم واسحق
want jouw Voogd is Alwetend, Wijs.”
ان ربك عليم حكيم
Er waren gewis in Joesoef en zijn broers tekenen voor wie ondervragen.
لقد كان في يوسف واخوته ايت للسايلين
Toen zij zeiden: “Joesoef en zijn broer zijn onze vader dierbaarder dan wij, terwijl wij een hechte bond zijn:
اذ قالوا ليوسف واخوه احب الي ابينا منا ونحن عصبه
onze vader verkeert voorzeker in een klaarblijkelijke dwaling.
ان ابانا لفي ضلل مبين
Dood Joesoef, of deporteer hem naar een of ander land, opdat het gelaat van jullie vader zich louter voor jullie vrijmaakt, en jullie daarna deugdelijke mensen zijn.”
اقتلوا يوسف او اطرحوه ارضا يخل لكم وجه ابيكم وتكونوا من بعده قوما صلحين
Een van hen zei: “Dood Joesoef niet, maar werp hem op de bodem van de put: een of andere karavaan zal hem opnemen, als jullie moeten handelen.”
قال قايل منهم لا تقتلوا يوسف والقوه في غيبت الجب يلتقطه بعض السياره ان كنتم فعلين
Zij zeiden: “O onze vader, wat is er met je dat je ons niet vertrouwt met betrekking tot Joesoef, terwijl wij voorzeker oprechte raadgevers voor hem zijn?
قالوا يابانا ما لك لا تامنا علي يوسف وانا له لنصحون
Stuur hem morgen met ons mee, opdat hij zich vermaakt en speelt; wij zullen er voorzeker de bewaarders van zijn.”
ارسله معنا غدا يرتع ويلعب وانا له لحفظون
Hij zei: “Het bedroeft mij voorzeker dat jullie hem meenemen, en ik vrees dat de wolf hem verslindt terwijl jullie er onbekommerd over zouden zijn.”
قال اني ليحزنني ان تذهبوا به واخاف ان ياكله الذيب وانتم عنه غفلون
Zij zeiden: “Als de wolf hem verslond, terwijl wij een hechte bond zijn, dan zouden wij voorzeker verliezers zijn.”
قالوا لين اكله الذيب ونحن عصبه انا اذا لخسرون
Toen zij hem meenamen en overeenkwamen hem op de bodem van de put te zetten – en Wij openbaarden hem: “Je zult hen voorzeker berichten over deze zaak, terwijl zij het niet zullen merken” –
فلما ذهبوا به واجمعوا ان يجعلوه في غيبت الجب واوحينا اليه لتنبينهم بامرهم هذا وهم لا يشعرون
kwamen zij 's avonds bij hun vader, wenend, en zeiden: “O onze vader, wij zijn gewis gegaan om te wedlopen en hebben Joesoef bij onze bagage achtergelaten, en de wolf heeft hem verslonden.
وجاو اباهم عشا يبكون قالوا يابانا انا ذهبنا نستبق وتركنا يوسف عند متعنا فاكله الذيب
Maar je zult ons geen krediet geven, ook al spreken wij de waarheid.”
وما انت بمومن لنا ولو كنا صدقين
En zij brachten zijn kleed, bevlekt met leugenachtig bloed.
وجاو علي قميصه بدم كذب
Hij zei: “Jullie Zelf heeft jullie veeleer een zaak ingefluisterd.
قال بل سولت لكم انفسكم امرا
Waardig geduld!
فصبر جميل
En bij God moet men hulp zoeken tegen wat jullie beschrijven.”
والله المستعان علي ما تصفون
En een karavaan kwam aan; zij stuurden hun putschepper, die zijn emmer liet zakken. Hij zei: “Goed nieuws! Daar is een jongen!”
وجات سياره فارسلوا واردهم فادلي دلوه قال يبشري هذا غلم
En zij hielden hem verborgen als koopwaar –
واسروه بضعه
maar God was Alwetend over wat zij deden.
والله عليم بما يعملون
En zij verkochten hem voor een afgeknepen prijs, enkele getelde munten: zij hechtten er nauwelijks belang aan.
وشروه بثمن بخس درهم معدوده وكانوا فيه من الزهدين
En wie hem kocht, in Egypte, zei tot zijn vrouw: “Maak zijn verblijf eervol; het kan zijn dat hij ons van nut is, of dat wij hem als kind aannemen.”
وقال الذي اشتريه من مصر لامراته اكرمي مثويه عسي ان ينفعنا او نتخذه ولدا
En zo hebben Wij Joesoef op dit land ingeplant, en om hem de voorspelling van de gebeurtenissen te leren –
وكذلك مكنا ليوسف في الارض ولنعلمه من تاويل الاحاديث
God is overwinnaar in Zijn beleid,
والله غالب علي امره
maar de meeste mensen weten het niet.
ولكن اكثر الناس لا يعلمون
En toen hij zijn volle rijpheid bereikt had, gaven Wij hem oordeel en weten:
ولما بلغ اشده اتينه حكما وعلما
zo vergelden Wij hen die het goede doen.
وكذلك نجزي المحسنين
En zij in wier huis hij verbleef, trachtte hem van zichzelf te verkrijgen; zij sloot de deuren en zei: “Kom hier.”
ورودته التي هو في بيتها عن نفسه وغلقت الابوب وقالت هيت لك
Hij zei: “Ik stel mij onder de egide van God!
قال معاذ الله
Hij is mijn meester: hij heeft mijn verblijf schoon gemaakt,
انه ربي احسن مثواي
want de onrechtvaardigen slagen niet.”
انه لا يفلح الظلمون
En gewis, zij had een voornemen jegens hem,
ولقد همت به
en hij zou er een jegens haar gehad hebben, als hij het bewijs van zijn Voogd niet had gezien:
وهم بها لولا ان را برهن ربه
zo was het, opdat Wij het kwaad en de schandelijkheid van hem afwendden,
كذلك لنصرف عنه السو والفحشا
want hij behoorde tot Onze gelouterde gehoorzamen.
انه من عبادنا المخلصين
En beiden trachtten elkaar voor te zijn naar de deur, en zij scheurde zijn kleed van achteren, en zij troffen haar chef aan de deur.
واستبقا الباب وقدت قميصه من دبر والفيا سيدها لدا الباب
Zij zei: “Wat is de vergelding voor wie jouw familie kwaad wil doen, behalve de gevangenis of een schrijnende pijn?”
قالت ما جزا من اراد باهلك سوا الا ان يسجن او عذاب اليم
Hij zei: “Zij is het die getracht heeft mij van mijzelf te verkrijgen.”
قال هي رودتني عن نفسي
En een getuige uit haar familie legde getuigenis af: “Als zijn kleed van voren is gescheurd, spreekt zij de waarheid, en behoort hij tot de leugenaars; maar als zijn kleed van achteren is gescheurd, heeft zij gelogen,
وشهد شاهد من اهلها ان كان قميصه قد من قبل فصدقت وهو من الكذبين وان كان قميصه قد من دبر فكذبت
en behoort hij tot de waarachtigen.”
وهو من الصدقين
Toen hij zag dat zijn kleed van achteren gescheurd was, zei hij: “Dit is van jullie list: jullie list is gewis ontzaglijk.
فلما را قميصه قد من دبر قال انه من كيدكن ان كيدكن عظيم
Joesoef, onttrek je hieraan;
يوسف اعرض عن هذا
en jij, smeek om vergeving voor je vergrijp, want je behoort tot de vrouwen die in de fout zijn gegaan.”
واستغفري لذنبك انك كنت من الخاطين
En vrouwen in de Hoofdstad zeiden: “De vrouw van de Machtige tracht haar jongeman van hemzelf te verkrijgen: hij heeft haar voorzeker met liefde gevangengenomen;
وقال نسوه في المدينه امرات العزيز ترود فتيها عن نفسه قد شغفها حبا
wij zien haar voorzeker in een klaarblijkelijke dwaling.”
انا لنريها في ضلل مبين
Toen zij hun complot hoorde, nodigde zij hen uit en bereidde voor hen iets om op te leunen; aan ieder van hen gaf zij een mes, en zei: “Kom naar buiten, voor hen.”
فلما سمعت بمكرهن ارسلت اليهن واعتدت لهن متكا واتت كل وحده منهن سكينا وقالت اخرج عليهن
Toen zij hem zagen, vonden zij hem zo groot dat zij zich in de handen sneden, zeggende: “God is daarvan gevrijwaard! Dit is geen sterveling:
فلما راينه اكبرنه وقطعن ايديهن وقلن حش لله ما هذا بشرا
dit is slechts een edele Gemachtigde.”
ان هذا الا ملك كريم
Zij zei: “Dit is hij om wie jullie mij laakten.
قالت فذلكن الذي لمتنني فيه
Ik heb gewis getracht hem van zichzelf te verkrijgen, maar hij hield zich stevig vast aan zijn vrijwaring;
ولقد رودته عن نفسه فاستعصم
en als hij niet doet wat ik hem beveel, zal hij voorzeker gevangengezet worden, en voorzeker behoren tot de vernederden.”
ولين لم يفعل ما امره ليسجنن وليكونا من الصغرين
Hij zei: “Mijn Voogd, de gevangenis is mij dierbaarder dan waartoe zij mij roepen; en als U hun list niet van mij afwendt, zal ik naar hen toe neigen en tot de onwetenden behoren.”
قال رب السجن احب الي مما يدعونني اليه والا تصرف عني كيدهن اصب اليهن واكن من الجهلين
Zijn Voogd antwoordde hem en wendde hun list van hem af,
فاستجاب له ربه فصرف عنه كيدهن
want Hij is het, de Alhorende, de Alwetende.
انه هو السميع العليم
Daarna werd hun duidelijk, nadat zij de tekenen gezien hadden, dat zij hem voorzeker voor een tijd gevangen zouden zetten.
ثم بدا لهم من بعد ما راوا الايت ليسجننه حتي حين
En twee jonge mannen traden met hem de gevangenis binnen.
ودخل معه السجن فتيان
Een van hen zei: “Ik zag mijzelf wijn persen.”
قال احدهما اني اريني اعصر خمرا
En de ander zei: “Ik zag mijzelf brood op mijn hoofd dragen, waarvan de vogels aten.
وقال الاخر اني اريني احمل فوق راسي خبزا تاكل الطير منه
Bericht ons over de voorspelling ervan: wij zien jou onder hen die het goede doen.”
نبينا بتاويله انا نريك من المحسنين
Hij zei: “Geen enkel voedsel waarvan jullie voorzien worden, zal jullie gebracht worden zonder dat ik jullie bericht over de voorspelling ervan voordat het jullie bereikt:
قال لا ياتيكما طعام ترزقانه الا نباتكما بتاويله قبل ان ياتيكما
dat behoort tot wat mijn Voogd mij geleerd heeft,
ذلكما مما علمني ربي
want ik heb de leer verlaten van een volk dat niet in God gelooft, en dat het laatste leven verloochent,
اني تركت مله قوم لا يومنون بالله وهم بالاخره هم كفرون
en ik heb de leer van mijn voorouders gevolgd, Ibrahim, Ishaq en Ja'qoeb:
واتبعت مله اباي ابرهيم واسحق ويعقوب
het past ons niet iets met God te associëren.
ما كان لنا ان نشرك بالله من شي
Dat komt voort uit de gunst van God over ons en over de mensen,
ذلك من فضل الله علينا وعلي الناس
maar de meeste mensen zijn niet dankbaar.
ولكن اكثر الناس لا يشكرون
O mijn twee metgezellen van de gevangenis, zijn verdeelde meesters beter, of God, de Enige, de Overheerser?
يصحبي السجن ارباب متفرقون خير ام الله الوحد القهار
Wat jullie buiten Hem gehoorzamen, zijn slechts eigenschappen die jullie genoemd hebben, jullie en jullie voorouders, zonder dat God er enig gezag voor heeft doen neerdalen:
ما تعبدون من دونه الا اسما سميتموها انتم واباوكم ما انزل الله بها من سلطن
het oordeel behoort alleen aan God toe:
ان الحكم الا لله
Hij heeft bevolen dat jullie niemand dan Hem gehoorzamen:
امر الا تعبدوا الا اياه
dat is de rechte Wet,
ذلك الدين القيم
maar de meeste mensen weten het niet.
ولكن اكثر الناس لا يعلمون
O mijn twee metgezellen van de gevangenis, een van jullie tweeën zal zijn meester wijn te drinken geven;
يصحبي السجن اما احدكما فيسقي ربه خمرا
wat de ander betreft, hij zal gekruisigd worden, en de vogels zullen van zijn hoofd eten.
واما الاخر فيصلب فتاكل الطير من راسه
De zaak waarover jullie mij raadpleegden, is beslist.”
قضي الامر الذي فيه تستفتيان
En hij zei tot hem van de twee van wie hij vermoedde dat hij gered zou worden: “Breng mij in herinnering bij jouw meester.”
وقال للذي ظن انه ناج منهما اذكرني عند ربك
Maar de Afleider deed hem vergeten dit bij zijn meester te vermelden, en hij bracht enkele jaren door in de gevangenis.
فانسيه الشيطن ذكر ربه فلبث في السجن بضع سنين
En de koning zei: “Ik zie zeven vette koeien die zeven magere verslinden, en zeven groene aren en andere verdorde:
وقال الملك اني اري سبع بقرت سمان ياكلهن سبع عجاف وسبع سنبلت خضر واخر يابست
O hof, geef mij jullie advies over mijn visioen, als jullie visioenen kunnen ontcijferen.”
يايها الملا افتوني في ريي ان كنتم للريا تعبرون
Zij zeiden: “Een bundel verwarde dromen,
قالوا اضغث احلم
en wij zijn niet bedreven in de voorspelling van dromen.”
وما نحن بتاويل الاحلم بعلمين
En wie van de twee gered was, zei, zich na een lange tijd herinnerend: “Ik zal jullie berichten over de voorspelling ervan: stuur mij dus.”
وقال الذي نجا منهما وادكر بعد امه انا انبيكم بتاويله فارسلون
“Joesoef, waarachtige man, geef ons jouw advies over de zeven vette koeien die zeven magere verslinden, en de zeven groene aren en andere verdorde, misschien keer ik terug naar de mensen, misschien zullen zij het weten.”
يوسف ايها الصديق افتنا في سبع بقرت سمان ياكلهن سبع عجاف وسبع سنبلت خضر واخر يابست لعلي ارجع الي الناس لعلهم يعلمون
Hij zei: “Jullie zullen zeven jaar lang ijverig verbouwen;
قال تزرعون سبع سنين دابا
en wat jullie geoogst hebben, sla het op in zijn aar, behalve het weinige dat jullie eten.
فما حصدتم فذروه في سنبله الا قليلا مما تاكلون
Daarna zullen, na dat alles, zeven strenge jaren komen, die opeten wat jullie voor hen vooruitgestuurd hebben, behalve het weinige dat jullie beschutten.
ثم ياتي من بعد ذلك سبع شداد ياكلن ما قدمتم لهن الا قليلا مما تحصنون
Daarna zal, na dat alles, een jaar komen waarin de mensen de reddende regen ontvangen, en waarin zij zullen persen.”
ثم ياتي من بعد ذلك عام فيه يغاث الناس وفيه يعصرون
En de koning zei: “Breng hem bij mij.”
وقال الملك ايتوني به
Toen de gezant bij hem kwam, zei hij: “Keer terug naar jouw meester, en vraag hem wat er is met de vrouwen die zich in de handen sneden,
فلما جاه الرسول قال ارجع الي ربك فسله ما بال النسوه التي قطعن ايديهن
want mijn Voogd is Alwetend over hun list.”
ان ربي بكيدهن عليم
Hij zei: “Wat was jullie zaak, toen jullie Joesoef van zichzelf probeerden te verkrijgen?”
قال ما خطبكن اذ رودتن يوسف عن نفسه
Zij zeiden: “God is daarvan gevrijwaard! Wij kennen van hem geen enkel kwaad.”
قلن حش لله ما علمنا عليه من سو
De vrouw van de Machtige zei: “Nu breekt de waarheid door: ik ben het die getracht heeft hem van zichzelf te verkrijgen, en hij behoort voorzeker tot de waarachtigen.
قالت امرات العزيز الن حصحص الحق انا رودته عن نفسه وانه لمن الصدقين
Dit, opdat hij weet dat ik hem niet verraden heb in zijn afwezigheid, en dat God de list van de verraders niet leidt.
ذلك ليعلم اني لم اخنه بالغيب وان الله لا يهدي كيد الخاينين
En ik spreek mijn Zelf niet vrij:
وما ابري نفسي
het Zelf spoort voorzeker aan tot het kwaad, behalve wie mijn Voogd welwillendheid betoont,
ان النفس لاماره بالسو الا ما رحم ربي
want mijn Voogd is Zeer Vergevensgezind, Welwillend.”
ان ربي غفور رحيم
En de koning zei: “Breng hem bij mij: ik zal hem uitsluitend de mijne maken.”
وقال الملك ايتوني به استخلصه لنفسي
Toen hij met hem gesproken had, zei hij: “Jij bent heden, bij ons, in een positie van gezag en vertrouwen.”
فلما كلمه قال انك اليوم لدينا مكين امين
Hij zei: “Stel mij aan het hoofd van de voorraden van dit land, want ik ben een wetende bewaarder.”
قال اجعلني علي خزاين الارض اني حفيظ عليم
En zo hebben Wij Joesoef op dit land ingeplant, waar hij zich installeerde waar het hem behaagde:
وكذلك مكنا ليوسف في الارض يتبوا منها حيث يشا
Wij verlenen Onze welwillendheid aan wie het Ons behaagt, en Wij laten de beloning van hen die het goede doen niet vervliegen.
نصيب برحمتنا من نشا ولا نضيع اجر المحسنين
En de beloning van het laatste leven is voorzeker beter voor hen die geloven en zich behoeden.
ولاجر الاخره خير للذين امنوا وكانوا يتقون
En de broers van Joesoef kwamen en traden bij hem binnen; hij herkende hen, maar zij herkenden hem niet.
وجا اخوه يوسف فدخلوا عليه فعرفهم وهم له منكرون
Toen hij hen met hun proviand had uitgerust, zei hij: “Breng mij een broer die jullie aan de kant van jullie vader hebben.
ولما جهزهم بجهازهم قال ايتوني باخ لكم من ابيكم
Zien jullie niet dat ik getrouw de maat geef en dat ik de voortreffelijkste van de gastheren ben?
الا ترون اني اوفي الكيل وانا خير المنزلين
En als jullie hem niet bij mij brengen, zullen jullie bij mij geen maat meer hebben, en zullen jullie mij niet meer naderen.”
فان لم تاتوني به فلا كيل لكم عندي ولا تقربون
Zij zeiden: “Wij zullen proberen hem van zijn vader te verkrijgen, wij zullen het voorzeker doen.”
قالوا سنرود عنه اباه وانا لفعلون
En hij zei tot zijn jonge mannen: “Leg hun koopwaar in hun zadeltassen, misschien herkennen zij haar wanneer zij rechtsomkeert naar de hunnen hebben gemaakt, misschien keren zij terug.”
وقال لفتينه اجعلوا بضعتهم في رحالهم لعلهم يعرفونها اذا انقلبوا الي اهلهم لعلهم يرجعون
Toen zij naar hun vader teruggekeerd waren, zeiden zij: “O onze vader, men heeft ons de maat onthouden; stuur dus onze broer met ons mee, dan zullen wij maat verkrijgen, en wij zullen er voorzeker de bewaarders van zijn.”
فلما رجعوا الي ابيهم قالوا يابانا منع منا الكيل فارسل معنا اخانا نكتل وانا له لحفظون
Hij zei: “Zou ik jullie voor hem vertrouwen anders dan ik jullie eerder voor zijn broer vertrouwd heb?
قال هل امنكم عليه الا كما امنتكم علي اخيه من قبل
God is de voortreffelijkste bewaarder,
فالله خير حفظا
en Hij is de welwillendste der welwillenden.”
وهو ارحم الرحمين
Toen zij hun bagage openden, vonden zij hun koopwaar, die hun was teruggegeven. Zij zeiden: “O onze vader, wat zouden wij nog meer zoeken?
ولما فتحوا متعهم وجدوا بضعتهم ردت اليهم قالوا يابانا ما نبغي
Dit is onze koopwaar, die ons is teruggegeven; wij zullen onze familie bevoorraden, wij zullen onze broer bewaren, en wij zullen er de maat van een kameel bij verkrijgen:
هذه بضعتنا ردت الينا ونمير اهلنا ونحفظ اخانا ونزداد كيل بعير
dat is een gemakkelijke maat.”
ذلك كيل يسير
Hij zei: “Ik zal hem niet met jullie meesturen, voordat jullie mij een plechtige verbintenis voor God brengen, dat jullie hem voorzeker bij mij terugbrengen, tenzij jullie omsingeld worden.”
قال لن ارسله معكم حتي توتون موثقا من الله لتاتنني به الا ان يحاط بكم
Toen zij hem hun plechtige verbintenis hadden gebracht, zei hij: “God is lasthebber van wat wij zeggen.”
فلما اتوه موثقهم قال الله علي ما نقول وكيل
En hij zei: “O mijn zonen, treed niet binnen door één enkele poort, maar treed binnen door afzonderlijke poorten;
وقال يبني لا تدخلوا من باب وحد وادخلوا من ابوب متفرقه
ik zal jullie in niets baten tegen God:
وما اغني عنكم من الله من شي
het oordeel behoort alleen aan God toe;
ان الحكم الا لله
aan Hem verleen ik lastgeving,
عليه توكلت
en laten zij die lastgeving verlenen, die aan Hem verlenen.”
وعليه فليتوكل المتوكلون
Toen zij binnentraden zoals hun vader hun bevolen had, baatte het hun in niets tegen God, behalve een behoefte in het Zelf van Ja'qoeb, die hij vervulde;
ولما دخلوا من حيث امرهم ابوهم ما كان يغني عنهم من الله من شي الا حاجه في نفس يعقوب قضيها
hij bezat voorzeker een weten dat Wij hem geleerd hadden,
وانه لذو علم لما علمنه
maar de meeste mensen weten het niet.
ولكن اكثر الناس لا يعلمون
Toen zij bij Joesoef binnentraden, onthaalde hij zijn broer bij zich,
ولما دخلوا علي يوسف اوي اليه اخاه
en zei: “Ik ben gewis, ik, jouw broer: treur dus niet om wat zij deden.”
قال اني انا اخوك فلا تبتيس بما كانوا يعملون
Toen hij hen van hun proviand had uitgerust, legde hij de beker in de zadeltas van zijn broer; toen riep een heraut uit: “O karavaan, jullie zijn voorzeker dieven!”
فلما جهزهم بجهازهم جعل السقايه في رحل اخيه ثم اذن موذن ايتها العير انكم لسرقون
Zij zeiden, hun het gezicht toekerend: “Wat ontbreekt jullie?”
قالوا واقبلوا عليهم ماذا تفقدون
Zij zeiden: “Ons ontbreekt de korenmaat van de koning;
قالوا نفقد صواع الملك
wie hem terugbrengt, krijgt de last van een kameel, en ik sta ervoor garant.”
ولمن جا به حمل بعير وانا به زعيم
Zij zeiden: “Bij God, jullie weten gewis dat wij niet gekomen zijn om bederf te zaaien op dit land, en dat wij geen dieven zijn.”
قالوا تالله لقد علمتم ما جينا لنفسد في الارض وما كنا سرقين
Zij zeiden: “Wat zal dan zijn vergelding zijn, als jullie leugenaars zijn?”
قالوا فما جزوه ان كنتم كذبين
Zij zeiden: “Zijn vergelding: degene in wiens zadeltas hij gevonden wordt, die zal er zelf de vergelding van zijn.
قالوا جزوه من وجد في رحله فهو جزوه
Zo vergelden wij de onrechtvaardigen.”
كذلك نجزي الظلمين
Hij begon met hun zakken vóór de zak van zijn broer, en haalde hem toen uit de zak van zijn broer:
فبدا باوعيتهم قبل وعا اخيه ثم استخرجها من وعا اخيه
zo hebben Wij een list gesmeed ten gunste van Joesoef:
كذلك كدنا ليوسف
hij kon, volgens de wet van de koning, zijn broer niet nemen, tenzij het God behaagde.
ما كان لياخذ اخاه في دين الملك الا ان يشا الله
Wij verheffen in rangen wie het Ons behaagt,
نرفع درجت من نشا
en boven elke houder van weten is er een wetende.
وفوق كل ذي علم عليم
Zij zeiden: “Als hij gestolen heeft, heeft een broer van hem eerder al gestolen.”
قالوا ان يسرق فقد سرق اخ له من قبل
Joesoef hield dit geheim in zichzelf en liet het hun niet blijken;
فاسرها يوسف في نفسه ولم يبدها لهم
hij zei: “Jullie hebben de slechtste plaats,
قال انتم شر مكانا
en God weet het best wat jullie beschrijven.”
والله اعلم بما تصفون
Zij zeiden: “O Machtige, hij heeft een vader, een zeer bejaarde grijsaard; neem dus een van ons in zijn plaats: wij zien jou onder hen die het goede doen.”
قالوا يايها العزيز ان له ابا شيخا كبيرا فخذ احدنا مكانه انا نريك من المحسنين
Hij zei: “Wij stellen ons onder de egide van God om niet een ander te nemen dan hem bij wie wij ons voorwerp gevonden hebben: wij zouden dan voorzeker onrechtvaardig zijn.”
قال معاذ الله ان ناخذ الا من وجدنا متعنا عنده انا اذا لظلمون
Toen zij alle hoop op hem verloren hadden, trokken zij zich terug in beraad.
فلما استيسوا منه خلصوا نجيا
De oudste van hen zei: “Weten jullie niet dat jullie vader jullie een plechtige verbintenis voor God heeft afgenomen,
قال كبيرهم الم تعلموا ان اباكم قد اخذ عليكم موثقا من الله
en dat jullie eerder jullie plicht jegens Joesoef verzuimd hebben?
ومن قبل ما فرطتم في يوسف
Ik zal dit land dus niet verlaten, voordat mijn vader het mij toestaat, of God ten gunste van mij oordeelt:
فلن ابرح الارض حتي ياذن لي ابي او يحكم الله لي
Hij is de voortreffelijkste van de rechters.
وهو خير الحكمين
Keer terug naar jullie vader, en zeg: ‘O onze vader, jouw zoon is gewis voor dief verklaard;
ارجعوا الي ابيكم فقولوا يابانا ان ابنك سرق
en wij getuigen slechts van wat wij weten, en wij konden niet bewaren wat de zintuigen ontging.
وما شهدنا الا بما علمنا وما كنا للغيب حفظين
En ondervraag de stad waar wij waren, en de karavaan met wie wij teruggekeerd zijn: wij spreken voorzeker de waarheid.’”
وسل القريه التي كنا فيها والعير التي اقبلنا فيها وانا لصدقون
Hij zei: “Jullie Zelf heeft jullie veeleer een zaak ingefluisterd.
قال بل سولت لكم انفسكم امرا
Waardig geduld!
فصبر جميل
Het kan zijn dat God ze mij allen terugbrengt,
عسي الله ان ياتيني بهم جميعا
want Hij is de Alwetende, de Wijze.”
انه هو العليم الحكيم
En hij keerde hun de rug toe en zei: “O mijn bitterheid, om Joesoef!”
وتولي عنهم وقال ياسفي علي يوسف
En zijn ogen werden wit van verdriet, terwijl hij zijn kommer inslikte.
وابيضت عيناه من الحزن فهو كظيم
Zij zeiden: “Bij God, je zult niet ophouden je Joesoef te herinneren, tot je uitgeput bent of tot je jezelf vernietigt.”
قالوا تالله تفتوا تذكر يوسف حتي تكون حرضا او تكون من الهلكين
Hij zei: “Ik klaag mijn uitstorting en mijn verdriet slechts bij God,
قال انما اشكوا بثي وحزني الي الله
en ik weet, van God, wat jullie niet weten.
واعلم من الله ما لا تعلمون
O mijn zonen, ga en doe navraag naar Joesoef en zijn broer, en verlies de hoop niet op de rust van God,
يبني اذهبوا فتحسسوا من يوسف واخيه ولا تايسوا من روح الله
want niemand verliest de hoop op de rust van God, behalve het volk dat verloochent.”
انه لا يايس من روح الله الا القوم الكفرون
Toen zij bij hem binnentraden, zeiden zij: “O Machtige, de schade heeft ons getroffen, en onze familie, en wij zijn gekomen met koopwaar van weinig waarde:
فلما دخلوا عليه قالوا يايها العزيز مسنا واهلنا الضر وجينا ببضعه مزجيه
geef ons dus getrouw de maat, en betoon ons liefdadigheid,
فاوف لنا الكيل وتصدق علينا
want God vergeldt wie liefdadigheid doen.”
ان الله يجزي المتصدقين
Hij zei: “Weten jullie wat jullie Joesoef en zijn broer aangedaan hebben, toen jullie onwetend waren?”
قال هل علمتم ما فعلتم بيوسف واخيه اذ انتم جهلون
Zij zeiden: “Ben jij werkelijk Joesoef?”
قالوا انك لانت يوسف
Hij zei: “Ik ben Joesoef, en dit is mijn broer.
قال انا يوسف وهذا اخي
God heeft ons begunstigd:
قد من الله علينا
wie zich behoedt en geduldig is – God laat de beloning van wie het goede doen gewis niet vervliegen.”
انه من يتق ويصبر فان الله لا يضيع اجر المحسنين
Zij zeiden: “Bij God, God heeft jou gewis boven ons verkozen, en wij waren voorzeker in de fout.”
قالوا تالله لقد اثرك الله علينا وان كنا لخطين
Hij zei: “Geen verwijt over jullie:
قال لا تثريب عليكم
heden vergeeft God jullie,
اليوم يغفر الله لكم
Hij is de welwillendste der welwillenden.
وهو ارحم الرحمين
Ga met dit kleed van mij, en werp het op het gezicht van mijn vader: hij zal het zicht herkrijgen. Breng mij daarna heel jullie familie.”
اذهبوا بقميصي هذا فالقوه علي وجه ابي يات بصيرا واتوني باهلكم اجمعين
Toen de karavaan vertrokken was, zei hun vader: “Ik ruik voorzeker de geur van Joesoef, als jullie mij niet kinds noemen.”
ولما فصلت العير قال ابوهم اني لاجد ريح يوسف لولا ان تفندون
Zij zeiden: “Bij God, je verkeert voorzeker in je oude dwaling.”
قالوا تالله انك لفي ضللك القديم
Toen de aankondiger kwam, wierp hij het op zijn gezicht, en onmiddellijk herkreeg hij het zicht.
فلما ان جا البشير القيه علي وجهه فارتد بصيرا
Hij zei: “Heb ik jullie niet gezegd dat ik, van God, weet wat jullie niet weten?”
قال الم اقل لكم اني اعلم من الله ما لا تعلمون
Zij zeiden: “O onze vader, smeek om vergeving voor onze vergrijpen, want wij waren in de fout.”
قالوا يابانا استغفر لنا ذنوبنا انا كنا خطين
Hij zei: “Ik zal weldra voor jullie smeken om de vergeving van mijn Voogd:
قال سوف استغفر لكم ربي
Gewis is Hij het, de Zeer Vergevensgezinde, de Welwillende.”
انه هو الغفور الرحيم
Toen zij bij Joesoef binnentraden, onthaalde hij zijn vader en zijn moeder bij zich, en zei: “Treed Egypte binnen, als het God behaagt, in veiligheid.”
فلما دخلوا علي يوسف اوي اليه ابويه وقال ادخلوا مصر ان شا الله امنين
En hij verhief zijn vader en zijn moeder op het bouwwerk, en zij vielen neer voor hem, zich neerwerpend.
ورفع ابويه علي العرش وخروا له سجدا
En hij zei: “O mijn vader, dit is de voorspelling van mijn visioen van weleer: mijn Voogd heeft het waar gemaakt.
وقال يابت هذا تاويل ريي من قبل قد جعلها ربي حقا
En Hij is weldadig jegens mij geweest, toen Hij mij uit de gevangenis liet komen, en jullie van het platteland liet komen, nadat de Afleider tweedracht had gezaaid tussen mijn broers en mij.
وقد احسن بي اذ اخرجني من السجن وجا بكم من البدو من بعد ان نزغ الشيطن بيني وبين اخوتي
Mijn Voogd is Subtiel in wat het Hem behaagt,
ان ربي لطيف لما يشا
want Hij is de Alwetende, de Wijze.
انه هو العليم الحكيم
Mijn Voogd, U hebt mij een deel van het koningschap toegekend, en U hebt mij de voorspelling van gebeurtenissen geleerd.
رب قد اتيتني من الملك وعلمتني من تاويل الاحاديث
Oorsprong van de hemelen en de aarde, U bent mijn beschermer in dit leven hienieden en in het laatste leven: houd mij getrouw in bewaring, integer tegenover U, en voeg mij bij hen die deugdelijk zijn.”
فاطر السموت والارض انت ولي في الدنيا والاخره توفني مسلما والحقني بالصلحين
Dit behoort tot de berichten over wat de zintuigen ontgaat, die Wij je openbaren:
ذلك من انبا الغيب نوحيه اليك
je was niet bij hen toen zij over hun zaak overeenkwamen terwijl zij complotteerden.
وما كنت لديهم اذ اجمعوا امرهم وهم يمكرون
En de meeste mensen zijn, ook al zou je erop staan, geen gelovenden.
وما اكثر الناس ولو حرصت بمومنين
En je vraagt hun hiervoor geen enkele beloning:
وما تسلهم عليه من اجر
het is slechts een herinnering voor alle wezens.
ان هو الا ذكر للعلمين
Hoeveel tekenen in de hemelen en op de aarde, waar zij langs gaan terwijl zij zich eraan onttrekken!
وكاين من ايه في السموت والارض يمرون عليها وهم عنها معرضون
En de meeste van hen geloven niet in God dan terwijl zij met Hem associëren.
وما يومن اكثرهم بالله الا وهم مشركون
Zijn zij er dan zeker van dat hun niet zal overkomen, van de pijn van God, wat hen overspoelt, of dat het Uur hun niet onverhoeds zal overkomen, zonder dat zij het merken?
افامنوا ان تاتيهم غشيه من عذاب الله او تاتيهم الساعه بغته وهم لا يشعرون
Zeg: “Dit is mijn weg: ik roep tot God.
قل هذه سبيلي ادعوا الي الله
In volle klaarziendheid, ik en wie mij volgen.
علي بصيره انا ومن اتبعني
En glorie zij God!
وسبحن الله
En ik behoor niet tot hen die associëren.”
وما انا من المشركين
En Wij hebben vóór jou slechts mannen gezonden aan wie Wij openbaarden, onder de lieden van de steden.
وما ارسلنا من قبلك الا رجالا نوحي اليهم من اهل القري
Hebben zij de aarde dan niet doorkruist om te kijken wat het einde was van hen die vóór hen waren?
افلم يسيروا في الارض فينظروا كيف كان عقبه الذين من قبلهم
En het verblijf van het laatste leven is voorzeker beter voor wie zich behoed hebben:
ولدار الاخره خير للذين اتقوا
redeneren jullie dan niet?
افلا تعقلون
Totdat, toen de gezanten alle hoop verloren hadden en vermoedden dat zij ontkend waren, Onze hulp hen bereikte, en gered werd wie het Ons behaagde,
حتي اذا استيس الرسل وظنوا انهم قد كذبوا جاهم نصرنا فنجي من نشا
en Onze strengheid wordt niet teruggenomen van het afgezonderde volk.
ولا يرد باسنا عن القوم المجرمين
Er was gewis in hun verhaal een les voor de houders van intelligentie:
لقد كان في قصصهم عبره لاولي الالبب
het was geen verzonnen rede,
ما كان حديثا يفتري
maar de bevestiging van wat eraan voorafgaat, het detail van alles, en een leiding en een welwillendheid voor een volk dat gelooft.
ولكن تصديق الذي بين يديه وتفصيل كل شي وهدي ورحمه لقوم يومنون