Luqman لقمان
Gave Luqman wisdom لقمان الحكمة
The section and its links
The trial announced, then lived (29-32, then 33-35)
Read with: the suras of the same shelf mark
- 2 Guidance for Those Who Guard Themselvesthe threshold: the Scripture, those who receive it, the law
- 3 The Rope of Godthe twin of 2: the dispute and the combat lived through
- 29 Without being put to the trialthe trial of those who say “We believe”
- 30 The Romansthe signs, and the Law that does not change
- 32 Fall down in prostrationthe descent, and those who fall down in prostration
What was shown before: The example from which this sura draws the application: Moussa facing Fir'awn, in 26 to 28. 26
بسم الله الرحمن الرحيم
به نام خدا، بیاندازه مهربان، مهربان.
الٓمٓ (الف لام میم).
الم
اینها نشانههای نوشتار سرشار از فرزانگی است، راهنمایی و مهر برای نیکیکنندگان، آنان که تماس را پابرجا نگه میدارند و گشادهدستی ناب را میدهند، و دربارهٔ زندگی واپسین به آن یقین دارند.
تلك ءايت الكتب الحكيم هدى ورحمة للمحسنين الذين يقيمون الصلوة ويوتون الزكوة وهم بالءاخرة هم يوقنون
آنان بر راهنماییای از سرپرست خود هستند،
اوليك على هدى من ربهم
و ایناناند رستگاران.
واوليك هم المفلحون
و در میان انسانها کسی است که گفتار سرگرمکننده میخرد، تا بیدانش از راه خدا گمراه کند، و آن را به مسخره میگیرد؛
ومن الناس من يشتري لهو الحديث ليضل عن سبيل الله بغير علم ويتخذها هزوا
اینانند که کیفری خوارکننده خواهند داشت.
اوليك لهم عذاب مهين
و چون نشانههای ما بر او برخوانده شود، خودبزرگبین پشت میکند، گویی آنها را نشنیده است، گویی در گوشهایش کریای است:
واذا تتلى عليه ءايتنا ولى مستكبرا كان لم يسمعها كان في اذنيه وقرا
پس او را از کیفر دردناک مژده بده.
فبشره بعذاب اليم
کسانی که باور آوردند و کردارهای شایسته بهجا آوردند همانا باغهای دهش دارند، که در آن جاودانه میمانند —
ان الذين ءامنوا وعملوا الصلحت لهم جنت النعيم خلدين فيها
وعدهٔ خدا، به حقیقت؛
وعد الله حقا
و او نیرومند است، فرزانه.
وهو العزيز الحكيم
آسمانها را بیستون آفرید
خلق السموت بغير عمد
که بتوانید آنها را ببینید؛
ترونها
و بر زمین لنگرهایی استوار افکند، تا با شما نلرزد، و در آن هر گونه جنبنده را پراکند؛
والقى في الارض روسي ان تميد بكم وبث فيها من كل دابة
و ما از آسمان آبی فرود آوردیم، و در آن هر گونه جفت بزرگوار رویاندیم.
وانزلنا من السماء ماء فانبتنا فيها من كل زوج كريم
این است آفرینش خدا:
هذا خلق الله
پس به من نشان دهید آنچه را کسانی که غیر از او هستند آفریدهاند.
فاروني ماذا خلق الذين من دونه
ستمگران بلکه در گمراهیای آشکارند.
بل الظلمون في ضلل مبين
و ما به لقمان همانا فرزانگی دادیم: «برای خدا سپاسگزار باش»؛
ولقد ءاتينا لقمن الحكمة ان اشكر لله
و هر که سپاسگزار است تنها برای خود سپاسگزار است،
ومن يشكر فانما يشكر لنفسه
و هر که انکار کند — خدا همانا توانگر، ستوده است.
ومن كفر فان الله غني حميد
و چون لقمان به پسر خود گفت، در حالی که او را اندرز میداد: «ای پسرک من، برای خدا انباز مگیر؛
واذ قال لقمن لابنه وهو يعظه يبنى لا تشرك بالله
انبازگیری بیگمان ستمی سترگ است.»
ان الشرك لظلم عظيم
و ما به انسان دربارهٔ پدر و مادرش سفارش کردیم —
ووصينا الانسن بولديه
مادرش او را حمل کرد، سستی بر سستی،
حملته امه وهنا على وهن
و از شیر گرفتن او در دو سالی که پس از آن میآید به پایان میرسد —:
وفصله في عامين
«نسبت به من و نسبت به پدر و مادرت سپاسگزار باش؛
ان اشكر لي ولولديك
مقصد به سوی من است.»
الى المصير
و اگر با تو مبارزه کنند تا چیزی را که دربارهٔ آن هیچ دانشی نداری با من انباز گیری، به آنان گردن منه؛
وان جهداك على ان تشرك بي ما ليس لك به علم فلا تطعهما
اما در زندگی نزدیک به شیوهای شناختهشده با آنان همراهی کن،
وصاحبهما في الدنيا معروفا
و راه آن را که به من روی میآورد پیروی کن؛
واتبع سبيل من اناب الى
سپس بازگشت شما به سوی من خواهد بود، و آنگاه از آنچه میکردید شما را اطلاع خواهم داد.
ثم الى مرجعكم فانبيكم بما كنتم تعملون
«ای پسرک من، اگر آن به سنگینی دانهٔ خردل میبود، و در صخره یا در آسمانها یا بر زمین میبود، خدا آن را میآورد،
يبنى انها ان تك مثقال حبة من خردل فتكن في صخرة او في السموت او في الارض يات بها الله
زیرا خدا ظریفبین، باخبر است.
ان الله لطيف خبير
ای پسرک من، تماس را پابرجا نگه دار،
يبنى اقم الصلوة
و آنچه را شناختهشده است دستور بده،
وامر بالمعروف
و آنچه را مردود است ممنوع کن،
وانه عن المنكر
و در برابر آنچه به تو میرسد شکیبایی کن،
واصبر على ما اصابك
زیرا این از کارهایی است که عزم میطلبد.
ان ذلك من عزم الامور
و رخسار خود را برای انسانها کج مکن،
ولا تصعر خدك للناس
و بر زمین با ناز راه مرو،
ولا تمش في الارض مرحا
زیرا خدا هیچ مغرور لافزنی را دوست ندارد.
ان الله لا يحب كل مختال فخور
و در گامبرداشتن میانهرو باش،
واقصد في مشيك
و صدایت را پایین بیاور:
واغضض من صوتك
زیرا ناشناختنیترین آواز بیگمان آواز خران است.»
ان انكر الاصوت لصوت الحمير
آیا ندیدهاید که خدا آنچه را در آسمانهاست و آنچه را بر زمین است برای شما رام کرد، و دهشهای خود را، آشکار و درونی، بر شما سرشار ساخت؟
الم تروا ان الله سخر لكم ما في السموت وما في الارض واسبغ عليكم نعمه ظهرة وباطنة
و در میان انسانها یکی است که دربارهٔ خدا بیدانش، بیراهنمایی و بینوشتار روشنگر مباحثه میکند.
ومن الناس من يجدل في الله بغير علم ولا هدى ولا كتب منير
و چون به آنان گفته شود: «از آنچه خدا فرود آورده است پیروی کنید»،
واذا قيل لهم اتبعوا ما انزل الله
میگویند: «ما بلکه از آنچه نیاکان خود را بر آن یافتیم پیروی میکنیم.»
قالوا بل نتبع ما وجدنا عليه ءاباءنا
و حتی اگر منحرفکننده آنان را به کیفر اخگرِ افروخته فراخواند؟
اولو كان الشيطن يدعوهم الى عذاب السعير
و هر که سوی خود را برای خدا بیخدشه کند، در حالی که نیکی میکند، به استوارترین دستگیره محکم چسبیده است؛
ومن يسلم وجهه الى الله وهو محسن فقد استمسك بالعروة الوثقى
و فرجام کارها به سوی خداست.
والى الله عقبة الامور
و هر که انکار کند، انکارش تو را اندوهگین نکند:
ومن كفر فلا يحزنك كفره
بازگشت آنان به سوی ماست، و ما آنگاه از آنچه میکردند آنان را اطلاع خواهیم داد،
الينا مرجعهم فننبيهم بما عملوا
زیرا خدا از آنچه در سینهها است همهچیزدان است.
ان الله عليم بذات الصدور
آنان را اندکی برخوردار میکنیم، سپس آنان را به کیفری سخت ناچار خواهیم ساخت.
نمتعهم قليلا ثم نضطرهم الى عذاب غليظ
و اگر از آنان بپرسی چه کسی آسمانها و زمین را آفرید، بیگمان خواهند گفت: «خدا»؛
ولين سالتهم من خلق السموت والارض ليقولن الله
بگو: «ستایش از آنِ خدا است!»
قل الحمد لله
اما بیشترشان نمیدانند.
بل اكثرهم لا يعلمون
آنچه در آسمانها و بر زمین است از آنِ خدا است؛
لله ما في السموت والارض
زیرا خدا توانگر، ستوده است.
ان الله هو الغني الحميد
و اگر همهٔ درختان زمین قلم میبودند، و دریا پس از آن با هفت دریا تغذیه میشد، سخنان خدا پایان نمییافت،
ولو انما في الارض من شجرة اقلم والبحر يمده من بعده سبعة ابحر ما نفدت كلمت الله
زیرا خدا نیرومند و فرزانه است.
ان الله عزيز حكيم
آفرینش شما و برانگیخته شدن شما تنها چون یک خویشتن است؛
ما خلقكم ولا بعثكم الا كنفس وحدة
زیرا خدا شنوا، بینا است.
ان الله سميع بصير
آیا ندیدهای که خدا شب را در روز درمیآورد، و روز را در شب درمیآورد، و خورشید و ماه را رام کرده است، که هر یک به سوی مدتی نامبرده روان است، و خدا بر آنچه میکنید باخبر است؟
الم تر ان الله يولج اليل في النهار ويولج النهار في اليل وسخر الشمس والقمر كل يجري الى اجل مسمى وان الله بما تعملون خبير
این، چراکه خدا حقیقت است، و آنچه غیر از او میخوانید باطل است، و چراکه خدا بالاتر است، بزرگ.
ذلك بان الله هو الحق وان ما يدعون من دونه البطل وان الله هو العلي الكبير
آیا ندیدهای که ناوها در دریا به دهش خدا روانند، تا برخی از نشانههای خود را به شما بنمایاند؟
الم تر ان الفلك تجري في البحر بنعمت الله ليريكم من ءايته
در این بیگمان نشانههایی است برای هر که بسیار شکیبا و بسیار سپاسگزار است.
ان في ذلك لءايت لكل صبار شكور
و چون موجی چون سایبانها آنان را فراگیرد، خدا را فرامیخوانند، قانون را ویژهٔ او میگردانند؛
واذا غشيهم موج كالظلل دعوا الله مخلصين له الدين
سپس چون آنان را به خشکی نجات دهد، برخی از آنان میانهرو میمانند؛
فلما نجىهم الى البر فمنهم مقتصد
و تنها هر پیمانشکن، انکارگر بزرگ، نشانههای ما را سرسختانه رد میکند.
وما يجحد بايتنا الا كل ختار كفور
ای انسانها، در برابر سرپرست خود محتاط باشید، و از روزی بیم دارید که هیچ والدی در چیزی جایگزین فرزند خود نخواهد شد، و هیچ فرزندی نیز جایگزین والد خود نخواهد شد؛
يايها الناس اتقوا ربكم واخشوا يوما لا يجزي والد عن ولده ولا مولود هو جاز عن والده شيا
زیرا وعدهٔ خدا حقیقت است:
ان وعد الله حق
پس مبادا زندگی نزدیک شما را بفریبد،
فلا تغرنكم الحيوة الدنيا
و مبادا فریبندهٔ بزرگ دربارهٔ خدا شما را بفریبد.
ولا يغرنكم بالله الغرور
خدا همانا نزد خود دانش آن لحظه را دارد،
ان الله عنده علم الساعة
و باران نجاتبخش را فرود میآورد،
وينزل الغيث
و آنچه را در زهدانهاست میداند؛
ويعلم ما في الارحام
و هیچ خویشتنی از آنچه فردا به دست خواهد آورد آگاهی ندارد،
وما تدري نفس ماذا تكسب غدا
و هیچ خویشتنی از زمینی که در آن خواهد مرد آگاهی ندارد؛
وما تدري نفس باى ارض تموت
زیرا خدا همهچیزدان و باخبر است.
ان الله عليم خبير